Jump to content

Search the Community

Showing results for tags 'air cooler'.



More search options

  • Search By Tags

    Type tags separated by commas.
  • Search By Author

Content Type


Categories

  • Cases Reviews
  • Heatsinks, Coolers & Watercooling Reviews
  • Input Devices & Peripherals Reviews
  • Barebones, NAS, Media Players Reviews
  • SSDs, HDDs and Controllers Reviews
  • Smartphones, Tablets and Gadgets Reviews
  • VGAs, Motherboards, CPUs & RAM Reviews
  • Power Supplies Reviews
  • Software & Games Reviews
  • Από το Εργαστήρι
  • Reviews in English

Forums

  • TheLab.gr
    • Ειδήσεις
    • Reviews
    • Από το Εργαστήρι
    • Thelab.gr Νέα και σχόλια
    • Δημοσκοπήσεις
    • Παρουσιάσεις Μελών
    • Τεχνολογικοί Προβληματισμοί
  • Talk to...
    • GearBest.com
    • Geekbuying.com
    • Coolicool.com
    • TomTop.com
  • Hardware & Overclocking
    • Intel Platform
    • AMD Platform
    • Κάρτες Γραφικών
    • Μνήμες DDR/DDR2/DDR3/DDR4
    • Αποθήκευση (HDD, SSD, NAS)
    • Κουτιά
    • Ψύξη
    • Τροφοδοτικά
    • Γενικά για Η/Υ
    • Modding & DIY
    • Μετρήσεις & Αποτελέσματα Υπερχρονισμών
  • Εργαλεία και Ιδιοκατασκευές (DIY)
    • Το στέκι του μάστορα
  • Περιφερειακά
    • Οθόνες & Projectors
    • Πληκτρολόγια και ποντίκια
    • Ήχος και Multimedia
    • 3D Εκτύπωση & CNC machines
    • Εκτυπωτές
    • Λοιπά Περιφερειακά
    • VR Technology
  • Software & Δίκτυα
    • Windows
    • Linux
    • Mac OS
    • Δίκτυα & Internet
    • Antivirus & Security
  • Gaming
    • PC Gaming
    • Steam & άλλες κοινότητες
    • Console & Handheld Gaming
  • Κινητές πλατφόρμες
    • Φορητοί υπολογιστές
    • Smartphones
    • Tablets
    • Gadgets, GPS, κτλ
    • Γενική Συζήτηση
  • Φωτογραφία κι εξοπλισμός
    • Φωτογραφικές μηχανές και λοιπά αξεσουάρ
    • Φωτογραφίες, επεξεργασία και δοκιμές
  • IT Section
    • Servers & hardware
    • Server OS & Virtualisation
    • Networking
    • Databases
    • Programming & Scripting
    • Web Development & DTP
  • Προσφορές & καταστήματα
    • Προσφορές και ευκαιρίες αγορών
    • Τι-Που-Πόσο
  • Το Παζάρι
    • Πωλήσεις
    • Ζήτηση
  • Γενική Συζήτηση
    • Off topic
    • The Jungle
    • Forum Δοκιμών
    • Αρχείο

Calendars

  • Ημερολόγιο Κοινότητας
  • Ημερολόγιο Gaming

Blogs

  • in|security
  • freesoft.gr
  • Virtual[DJD]
  • Οι αυτοματισμοί του τεμπέλη...

Find results in...

Find results that contain...


Date Created

  • Start

    End


Last Updated

  • Start

    End


Filter by number of...

Joined

  • Start

    End


Group


Skype


Website URL


Περιοχή


Ενδιαφέροντα


Επάγγελμα


Steam


Biography

Found 28 results

  1. Η low profile ψύκτρα επεξεργαστή PH-TC12LS της Phanteks, είναι ήδη διαθέσιμη στην Ελληνική αγορά εδώ και πάρα πολύ καιρό. Για όποιον όμως χρειάζεται και RGB φωτισμό, η εταιρία ανακοίνωσε μία νέα έκδοση η οποία προσθέτει και αυτό το χαρακτηριστικό. Η νέα έκδοση φέρει την ονομασία PH-TC12LS RGB και είναι άμεσα διαθέσιμη με προτεινόμενη τιμή λιανικής τα 49,99 δολάρια. Όσον αφορά τα χαρακτηριστικά της, πρόκειται για μια low profile ψύκτρα κατάλληλη τόσο για Intel όσο και για AMD sockets. Διαθέτει έξι heatpipes των 6 χιλιοστών σε σχήμα C, για την ταχεία ψύξη του επεξεργαστή. Ο ανεμιστήρας της ψύκτρας είναι ο PH-F120MP, ο οποίος εγγυάται εξαιρετική ροή αέρα και στατική πίεση, σύμφωνα με την εταιρία. Τα RGB χαρακτηριστικά της ψύκτρας υλοποιούνται μέσω του Halos RGB frame το οποίο διαθέτει 18 RGB LEDs. Στην συσκευασία περιλαμβάνονται προσαρμογείς τόσο για μητρικές με RGB μητρικές, όσο και για κουτιά της Phanteks, επιτρέποντας τον έλεγχο του RGB φωτισμού από τον χρήστη.
  2. Η Ιαπωνική Scythe είναι γνωστή για τα ιδιαίτερα ποιοτικά προϊόντα της στον τομέα της ψύξης. Πριν λίγες μέρες η εταιρία ανακοίνωσε την πέμπτη έκδοση της ψύκτρας Katana, η οποίο προτείνεται σε όσους ψάχνουν κάτι σχετικά οικονομικό και χωρίς ιδιαίτερα μεγάλο ύψος, για τοποθέτηση και σε κουτί περιορισμένων διαστάσεων. Η νέα έκδοση της ψύκτρας(Scythe Katana 5 με κωδικό μοντέλου SCKTN-5000) υιοθετεί ένα ανανεωμένο ασύμμετρο σχέδιο, ώστε να μην δημιουργείται πρόβλημα με τα εξαρτήματα της μητρικής γύρω από το CPU socket, αλλά και μνήμες οι οποίες έχουν heat spreaders μεγάλου ύψους. Το συνολικό ύψος της ψύκτρας είναι μόλις 135 χιλιοστά και για την τοποθέτηση και στερέωσή της, αξιοποιείται το σύστημα Easy Clip Mounting System (E.C.M.S) δεύτερης γενιάς της Scythe. Ο ανεμιστήρας έχει διάμετρο 92 χιλιοστά και πρόκειται για το νέο μοντέλο Kaze Flex 92 PWM, το οποίο συνδυάζει μηχανισμό Sealed Precision Fluid Dynamic Bearing και αντικραδασμικά ελάσματα στις γωνίες για αθόρυβη λειτουργία. Η ταχύτητα περιστροφής του είναι μεταβλητή από 300 έως 2300 στροφές το λεπτό. Ο θόρυβος κινείται αντίστοιχα από τα 7,3 έως τα 28,83 DBA. Η Katana 5 είναι η πρώτη ψύκτρα που χρησιμοποιεί τον εν λόγω ανεμιστήρα. Για την απαγωγή της θερμότητας από την επιφάνεια του επεξεργαστή, χρησιμοποιούνται τρία χάλκινα heatpipes τα οποία πάντως δεν έρχονται σε άμεση επαφή με το heat spreader του επεξεργαστή. Τόσο αυτά όσο και η χάλκινη βάση είναι επινικελωμένα. Η νέα Katana 5 είναι συμβατή τόσο με Intel sockets, όσο και με AMD sockets. Υποστηρίζονται Intel LGA775, LGA115X, LGA1366 και AMD AM2, AM2+, AM3, AM3+, FM1, FM2, FM2+, AM4. Η προτεινόμενη τιμή λιανικής είναι 23,50 ευρώ, χωρίς τους φόρους.
  3. Δύο νέες εκδόσεις, σε μαύρο χρώμα, της πολύ γνωστής και πετυχημένης ψύκτρας Hyper 212, ανακοίνωσε η Cooler Master. Πρόκειται για τις Hyper 212 Black Edition και Hyper 212 RGB Black Edition, με προφανή διαφορά την ύπαρξη RGB φωτισμού στην δεύτερη. Σύμφωνα με την εταιρία και οι δύο ψύκτρες ενσωματώνουν ένα βελτιωμένο σύστημα τοποθέτησης και στερέωσης της ψύκτρας πάνω στον επεξεργαστή. Η Cooler Master έχει επικαλύψει με νικέλιο το σύνολο της ψύκτρας, τόσο το αλουμινένιο καπάκι στο πάνω μέρος της και τα fins, όσο και τα heat pipes, σε μια προσπάθεια να βελτιώσει το αισθητικό αποτέλεσμα. Όσον αφορά τους ανεμιστήρες, στην Hyper 212 RGB Black Edition χρησιμοποιείται ένας νέος SF120R RGB ανεμιστήρας, ενώ στην Hyper 212 Black Edition ένας Silencio με αποκλειστική τεχνολογία Silent Drive IC της εταιρίας. Οι Hyper 212 RGB Black Edition και Hyper 212 Black Edition θα διατίθενται προς αγορά σε τοπικούς μεταπωλητές στην Ευρώπη από τις 20 Οκτωβρίου με προτεινόμενες τιμές λιανικής τα 44,99 € (έκδοση RGB) και 34,99 €. Η τιμή και η διαθεσιμότητα μπορεί να διαφέρουν ανά περιοχή. Cooler Master Hyper 212 Black Edition Sleek Finishing - Anodized gun-metal black with brushed aluminum surface finish to the top cover for a more refined look Precise Air Flow with Nickle Black - Stacked fin array ensures least airflow resistance which allows cooler air flow into the heatsink. The nickel plated jet black also enhances radiation cooling performance Direct Contact - 4 heatpipes with Exclusive Direct Contact Technology providing effective and excellent heat dissipation Silent Technology - Silencio FP120 include exclusive Silent Driver IC technology. It reduced noise and power output. The fan blade design inspired by helicopters, it pack more force into the space in front of the fan Snap and Play - Intuitive fan bracket design makes upgrading and removing the fan a breeze Cooler Master Hyper 212 RGB Black Edition Sleek Finishing - Anodized gun-metal black with brushed aluminum surface finish to the top cover for a more refined look Precise Air Flow with Nickle Black - Stacked fin array ensures least airflow resistance which allows cooler air flow into the heatsink. The nickel plated jet black also enhances radiation cooling performance Direct Contact Technology - 4 heatpipes with Exclusive Direct Contact Technology providing effective and excellent heat dissipation The New SF120R RGB Fan - is certified to sync with Motherboard RGB software or controlled by our controller. The wide speed range can be fine-tuned for maximum cooling performance or silent operation. RGB LED Controller - The wired RGB LED Controller allows for customizable colors and effects with just the touch of a button Snap and Play - Intuitive fan bracket design makes upgrading and removing the fan a breeze
  4. Η Alpenföhn ανακοίνωσε δύο νέες εκδόσεις της κορυφαίας της ψύκτρας Brocken 3, σε άσπρο και μαύρο χρώμα. Οι νέες εκδόσεις υπόσχονται ακόμα καλύτερες επιδόσεις στον τομέα της ψύξης, ικανές να ψύξουν επεξεργαστές με TDP στα 220W, με ιδιαίτερα αθόρυβη λειτουργία χάρη στην προσεγμένη σχεδίαση των αλουμινένιων πτερυγίων(fins). Οι νέες Brocken 3 Black Edition και Brocken 3 White Edition χαρακτηρίζονται από ένα εκλεπτυσμένο σχέδιο των πτερυγίων, τα οποία είναι κατασκευασμένα από ανοδιωμένο αλουμινένιο. Το σχέδιο αυτό είναι πιο κυματιστό και ασύμμετρο, ώστε να ελαχιστοποιείται η διαρροή του εισερχόμενου αέρα από τις πλευρές της ψύκτρας, καθοδηγώντας τον αέρα να περάσει από ολόκληρη την περιοχή του πτερυγίου για να απάγει πιο αποτελεσματικά την θερμότητα. Βελτιώσεις στον σχεδιασμό της ψύκτρας προσφέρει επίσης περισσότερο ελεύθερο χώρο προς την μεριά των μνημών. Η Brocken 3 διαθέτει πέντε heat pipes των 6 χιλιοστών τα οποία έρχονται σε άμεση επαφή με τον επεξεργαστή, μεταφέροντας άμεσα την θερμοκρασία από αυτών προς το κυρίως σώμα της ψύκτρας με τα αλουμινένια πτερύγια. Δύο 4 pin PWM ανεμιστήρες Wing Boost 3 των 140 χιλιοστών, σε push-pull διάταξη, αναλαμβάνουν την απομάκρυνση της θερμότητας από τα πτερύγια, αθόρυβα, με την ταχύτητα περιστροφής τους να είναι από 400 έως 1500 στροφές. Είναι σε θέση να σπρώξουν 103 m³h αέρα, με τυπικά επίπεδα θορύβου στα 22 dBA. Η Brocken 3 έχει διαστάσεις 146 x 125 x 165 χιλιοστά, βάρος 1,02 κιλά, μαζί με τους ανεμιστήρες, και είναι συμβατή με όλα τα σύγχρονα sockets των AMD και Intel(2011, 2011-v3, 2066, 1366, 115x (Coffee Lake compatible), 775, AM4, AM3(+), AM3, AM2(+), AM2 καθώς και FM1). Για την στερέωσή της αξιοποιεί το σύστημα στερέωσης RockMount2. Οι Brocken 3 Black Edition και Brocken 3 White Edition θα είναι διαθέσιμες μέχρι το τέλος του μήνα με τιμές που θα κυμαίνονται κοντά στα 50 ευρώ. Η κλασική Brocken 3 πωλείται στα καταστήματα του Skroutz σε τιμές που ξεκινάνε λίγο πάνω από τα 40 ευρώ. 
  5. Η Cooler Master ανακοίνωσε την νέα της ψύκτρα Wraith Ripper, ειδικά για τους επεξεργαστές της AMD, Threadripper 2. Η νέα αυτή ψύκτρα, είναι αποτέλεσμα της αποκλειστικής συνεργασίας της Cooler Master με την AMD και αποτελεί την επίσημη ψύκτρα για τους νέους επεξεργαστές της AMD. Είναι σε θέση να ψύξει επεξεργαστές με TDP έως και 250W. Η Wraith Ripper, υιοθετεί σχεδίαση dual tower για το κυρίως αλουμινένιο σώμα της, προσφέροντας αυξημένη επιφάνεια για την απαγωγή της θερμότητας. Διαθέτει μεγάλη βάση ώστε να καλύπτει το σύνολο της επιφάνειας των επεξεργαστών Threadripper της AMD και επτά χάλκινα heatpipes τοποθετημένα συμμετρικά, έτσι ώστε να μεταφέρεται γρηγορότερα και ομοιόμορφα η θερμότητα από την επιφάνεια του επεξεργαστή στο κυρίως σώμα της ψύκτρας. Ο ανεμιστήρας που έχει χρησιμοποιήσει η Cooler Master, είναι ένας 4pin MasterAir Pro Servo των 120 χιλιοστών, με υποστήριξη PWM και ταχύτητα περιστροφής που μπορεί να φτάσει έως και τις 2750 στροφές και να επιτύχει μέγιστη ροή αέρα που φτάνει τα 76.4 CFM. Για την καλύτερη ροή του αέρα κατά μήκος της ψύκτρας, η Cooler Master έχει εφοδιάσει την Wraith Ripper με το "Wraith Armor", ένα εξάρτημα το οποίο καλύπτει τα πλαϊνά και το πάνω μέρος της ψύκτρας. Η τοποθέτηση της Wraith Ripper είναι ιδιαίτερα εύκολη με την Cooler Master να αναφέρει ότι δεν χρειάζεται τίποτα παραπάνω από το σφίξιμο τεσσάρων βιδών. Η ψύκτρα προσφέρει και συμβατότητα με όλες τις μνήμες των οποίων το ύψος τους, μαζί με την ψύκτρα τους, δεν υπερβαίνει τα 44 χιλιοστά. Όπως σχεδόν με κάθε hi end εξάρτημα σήμερα, η νέα Wraith Ripper έρχεται και με RGB LED φωτισμό. Η ψύκτρα διαθέτει φωτιζόμενο λογότυπο "AMD Ryzen Threadripper" και δύο φωτιζόμενες LED λωρίδες. ο φωτισμός είναι προγραμματιζόμενος τόσο χειροκίνητα, μέσω ενσωματωμένου ρυθμιστικού, όσο και μέσω ειδικού λογισμικού το οποίο είναι διαθέσιμο για κατέβασμα από την ιστοσελίδα της Cooler Master. Η Wraith Ripper θα είναι διαθέσιμη από τις 27 Σεπτεμβρίου. Η προτεινόμενη τιμή λιανικής της είναι τα 119€. Τεχνικά Χαρακτηριστικά Product Name Wraith Ripper Product Number MAM-D7PN-DWRPS-T1 CPU Socket AMD TR4 Dimensions 150(L) x 132.3(W) x 160.5(H) mm 5.9(L) x 5.2(W) x 6.3(H) inch Heatsink Material 7 Heat Pipes / Aluminum Fins Lighting LED Type Addressable RGB Lighting Control Method Wraith Ripper RGB Software Lighting Power Connector SATA Power Lighting Interface USB connector (9-Pin) Fan Dimensions 120 x 120 x 25 mm / (4.7 x 4.7 x 1 inch) Fan Quantity 1 PCS Fan Speed 0 ~ 2750 (PWM) ± 10% Fan Air Flow 76.4 CFM (Max) Fan MTTF 490,000 Hours Fan Noise Level 0 ~ 38 dBA Fan Power Connector 4-Pin (PWM) Fan Rated Voltage 12 VDC Fan Rated Current 0.45 A Fan Safety Current 0.6 A EAN code 4719512075074 UPC code 884102047565
  6. Η Deepcool ανακοίνωσε μια νέα ψύκτρα, μέρος της σειράς προϊόντων TUF Gaming Alliance σε συνεργασία με την ASUS. Πρόκειται για το μοντέλο GAMMAXX GT TGA, το οποίο υπόσχεται να προσφέρει υψηλές επιδόσεις, αλλά και αισθητική στο κουτί, διαθέτοντας και RGB φωτισμό. Η νέα ψύκτρα, η οποία είναι συμβατή με όλα τα σύγχρονα sockets των Intel και AMD, έχει διαστάσεις 135 X 84,8 X 156 χιλιοστά και βάρος 850 γραμμάρια. Διαθέτει τέσσερα χάλκινα heat pipes τα οποία έρχονται σε άμεση επαφή με την επιφάνεια του επεξεργαστή, για την ταχύτερη μεταφορά της θερμότητας στο υπόλοιπο σώμα της ψύκτρας, το οποίο είναι κατασκευασμένο από αλουμίνιο και αποτελείται από fins των 0,5 χιλιοστών. Ο PWM ανεμιστήρας της GAMMAXX GT TGA είναι διαστάσεως 120 χιλιοστών, τύπου Hydro Bearing και με μεταβλητή ταχύτητα περιστροφής από 500 έως 1500 στροφές το λεπτό περίπου. Είναι σε θέση να παράγει ροή αέρα 56,5 CFM, ενώ ο θόρυβος κατά την διάρκεια λειτουργίας του κινείται από 17,8 έως περίπου 27dB(A), ανάλογα με την ταχύτητα περιστροφής του. Η Deepcool έχει φροντίσει ώστε το σύστημα τοποθέτησης της ψύκτρας να είναι ιδιαίτερα εύκολο και ασφαλές, ενώ παρέχει και ενισχυμένο backplate για την μητρική. Ο RGB φωτισμός της ψύκτρας ελέγχεται μέσω του λογισμικού της μητρικής, εφόσον αυτή διαθέτει την αντίστοιχη RGB υποδοχή. Η νέα GAMMAXX GT TGA θα είναι διαθέσιμη εντός του Αυγούστους προς $44,99 δολάρια. Τεχνικά χαρακτηριστικά Overall Dimension 135X84.8X156 mm Heatsink Dimension 127×50×156 mm Fan Dimension 120X120X25 mm Net Weight 850g Bearing Type Hydro Bearing Rated Voltage 12VDC Operating Voltage 10.8~13.2VDC Starting Voltage 7VDC Rated Current 0.11A Power Input 1.32W Fan Speed 500±200~1500±10%RPM Max. Air Flow 56.5CFM Noise 17.8~27dB(A) EAN 6933412726517 P/N DP-MCH4-GMX-GT-TUF Συμβατότητα με: Intel TDP 150W, LGA20XX/LGA1366/LGA115X High End Desktop i7, Core i7/i5/i3,Pentium G,Celeron G AMD TDP 140W AM4/AM3+/AM3/AM2+/AM2/FM2+/FM2/FM1 (NOTE: Manuals for AM4, please refer to FM2+/FM2/FM1/AM3+/AM3/AM2+/AM2) Ryzen, APU A12/A10/A8/A6/A4, FX 8/6/4-Core, Phenom II X6/X4/X3/X2, Athlon II X4/X3/X2, Athlon X4
  7. Άλλη μία ψύκτρα ειδικά για τους επεξεργαστές Threadripper, αλλά και τους EPYC της AMD, αυτή τη φορά από την Thermalright. Πρόκειται για το μοντέλο Thermalright Silver Arrow TR4 το οποίο θα είναι σε θέση, όχι απλά να προσφέρει ικανοποιητική ψύξη σε όλα τα μοντέλα Threadripper της AMD, τόσο πρώτης όσο και δεύτερης γενιάς, αλλά να επιτρέψει και τον υπερχρονισμό αυτών, μιας και οι προδιαγραφές της είναι για 320W TDP. Η Silver Arrow TR4 υιοθετεί σχεδίαση διπλού πύργου με έναν ανεμιστήρα των 140 χιλιοστών ανάμεσα σε αυτούς να αναλαμβάνει την απομάκρυνση της θερμότητας από την ψύκτρα. Ο ανεμιστήρας της ψύκτρας είναι ο Thermalright TY-143 ο οποίος περιστρέφεται με ρυθμό από 600 έως 2500 στροφές το λεπτό, με την ροή αέρα να βρίσκεται μεταξύ 31,4-130CFM και το επίπεδο θορύβου από 21-45dBA. Υποστηρίζει PWM και συνδέεται στην μητρική μέσω 4 pin καλωδίου. Η βάση της ψύκτρας διαθέτει μεγάλη επιφάνεια, ώστε να καλύπτει εξολοκλήρου τον επεξεργαστή, είναι κατασκευασμένη από χαλκό και επινικελωμένη. Κολλημένα σε αυτήν είναι οκτώ επίσης επινικελωμένα heatpipes των 6 χιλιοστών τα οποία αναλαμβάνουν να μεταφέρουν την θερμότητα προς το υπόλοιπο αλουμινένιο σώμα της ψύκτρας. Το συνολικό βάρος της ψύκτρας φτάνει τα 1,075 κιλά. Οι διαστάσεις της είναι 154 x 103 x 163 χιλιοστά και είναι σχεδιασμένη έτσι ώστε να μην δημιουργείται πρόβλημα με το πρώτο PCIe slot. Αν και ακόμα δεν είναι γνωστή η τιμή της, είναι γνωστό ότι θα έρχεται με δύο χρόνια εγγύηση και στην συσκευασία θα περιλαμβάνεται και μια σύριγγα με την θερμαγώγιμη πάστα της εταιρίας Chill Factor III. Περισσότερα πιθανόν θα μάθουμε στο πρώτο μισό του Αυγούστου μιας και η φημολογούμενη ημερομηνία διαθεσιμότητας των Threadripper δεύτερης γενιάς είναι η 13η Αυγούστου.
  8. Η Deepcool Gamerstorm ανακοίνωσε μια νέα ψύκτρα η οποία απευθύνεται κυρίως στους κατόχους επεξεργαστών AMD Threadripper, μιας και είναι σχεδιασμένη ειδικά για αυτούς τους επεξεργαστές. Πρόκειται για την νέα FRYZEN, μια ψύκτρα από αλουμίνιο και χαλκό βάρους άνω του ενός κιλού η οποία διαθέτει μια μεγάλης επιφάνειας βάση ικανή να ψύξει όλους τους σύγχρονουν, αλλά και παλαιότερους AMD επεξεργαστές. Η FRYZEN διαθέτει βάση κατασκευασμένη εξολοκλήρου από χαλκό και έχοντας διαστάσεις 68 x 46 χιλιοστών καλύπτει πλήρως έναν επεξεργαστή Threadripper. Έξι χάλκινα heatpipes, σχήματος μπότας, αναλαμβάνουν να μεταφέρουν την θερμότητα από την βάση στο υπόλοιπο σώμα της ψύκτρας το οποίο είναι κατασκευασμένο από αλουμίνιο. Εκεί ένας ανεμιστήρας των 120 χιλιοστών με ειδικά σχεδιασμένα πτερύγια ώστε να επιτυγχάνει ιδιαίτερα υψηλή πίεση αέρα, αναλαμβάνει να αποβάλει την θερμότητα από την ψύκτρα. Η σχεδίαση της FRYZEN είναι τέτοια η οποία να μην δημιουργείται πρόβλημα με μνήμες που διαθέτουν ψηλά heat spreaders. Το βάρος της FRYZEN φτάνει τα 1187 γραμμάρια, ενώ οι διαστάσεις της είναι 120X79X155 χιλιοστά. Το σύστημα στερέωσής της είναι ιδιαίτερα φιλικό προς τον κάτοχό της, ενώ η συμβατότητά της επεκτείνεται, πέρα από το Tr4 socket των Threadripper και στο AM4, αλλά και τα παλαιότερα AM3+, AM3, AM2+, AM2, FM2+, FM2 και FM1. Όπως πολλά σύγχρονα εξαρτήματα για τους υπολογιστές, έτσι και η FRYZEN διαθέτει RGB LED φωτισμό 16,7 εκατομμυρίων χρωμάτων, με πέντε εφέ και 36 εναλλάξιμους τρόπους φωτισμού. Η ρύθμιση του φωτισμού γίνεται μέσω ενσύρματου ελεγκτή, που περιλαμβάνεται στην συσκευασία ή και μέσω λογισμικού, εφόσον η ψύκτρα τοποθετηθεί σε μητρική που υποστηρίζει RGB φωτισμό. Η FRYZEN της Deepcool Gamerstorm θα είναι διαθέσιμη μέσα στον Αύγουστο, με την προτεινόμενη τιμή λιανικής της να είναι τα 90 δολάρια.
  9. Η Cryorig ανακοίνωσε την νέα της SFF/ITX ψύκτρα επεξεργαστή C7 Cu, η οποία έχει βασιστεί σχεδιαστικά στην βραβευμένη της ψύκτρα C7. Η νέα έκδοση της C7 όμως είναι κατασκευασμένη εξολοκλήρου από χαλκό, δεν διαθέτει με λίγα λόγια καθόλου αλουμίνιο πάνω της, με την Cryorig να υποστηρίζει ότι αυτό προσφέρει αυξημένες επιδόσεις. Ειδικότερα και σύμφωνα με την Cryorig, η επιλογή χρήσης αποκλειστικά χαλκού στην νέα C7 Cu, έχει ως αποτέλεσμα την βελτίωση των επιδόσεων της ψύκτρας κατά 15%, χωρίς αύξηση του μεγέθους της ή αύξηση των στροφών περιστροφής του ανεμιστήρα της. Αυτό μπορεί να βοηθήσει ιδιαίτερα σε συστήματα SFF/ITX, με περιορισμένους χώρους και περιορισμένη ροή αέρα. Η ψύκτρα όπως αναφέρθηκε αρχικά έχει βασιστεί εξολοκλήρου στον σχεδιασμό της αρχικής C7. Αυτό σημαίνει ότι και η νέα έκδοση διατηρεί τα σχεδιαστικά πλεονεκτήματα του αρχικού μοντέλου. Η C7 Cu είναι διαθέσιμη τέλη Μαΐου με αρχές Ιουνίου στην Ευρωπαϊκή αγορά προς 49,95 ευρώ, συμπεριλαμβανομένων των φόρων.
  10. Η Scythe ανακοίνωσε την κυκλοφορία της νέας ψύκτρας Ninja 5 με δύο αθόρυβους ανεμιστήρες Kaze Flex 120 PWM. Οι ανεμιστήρες είναι τοποθετημένοι σε διάταξη push-pull και σύμφωνα με την Scythe το αποτέλεσμα είναι σαφέστατα πιο αθόρυβη λειτουργία, χωρίς να επηρεάζονται οι επιδόσεις της ψύκτρας. Οι Kaze Flex 120 PWM που χρησιμοποιούνται στην Ninja 5, έχουν ταχύτητα περιστροφής η οποία δεν υπερβαίνει τις 800 στροφές το λεπτό. Ο ένας ανεμιστήρας σπρώχνει τον αέρα προς το κυρίως σώμα της ψύκτρας, με τον άλλον να τον τραβάει μακριά από αυτό. Σε σύγκριση με την προηγούμενη Ninja η οποία είχε μόνο έναν ανεμιστήρα, η νέα Ninja 5 είναι πιο αθόρυβη. Σύμφωνα με την Scythe τα επίπεδα θορύβου δεν ξεπερνάνε τα 14,5 dBA. Η νέα Ninja 5 προσφέρει επίσης μεγάλη συμβατότητα και με τις μνήμες. Το κυρίως σώμα της είναι κατασκευασμένο έτσι ώστε να μην δημιουργείται πρόβλημα με μνήμες οι οποίες έχουν ύψος, μαζί με τις ψύκτρες τους, έως 55 χιλιοστά. Μάλιστα η Scythe αναφέρει συμβατότητα και με τις μητρικές που διαθέτουν 8 θέσεις για μνήμες, όπως αυτές για το LGA 2066 socket. Το σύστημα στερέωσης που χρησιμοποιείται είναι το νέο Hyper Precision Mounting System (H.P.M.S) τρίτης γενιάς, το οποίο προσφέρει εκτός από αξιόπιστη στερέωση της ψύκτρας πάνω στον επεξεργαστή και ευκολία τοποθέτησης. Είναι συμβατό με Intel LGA775, LGA1150, LGA1155, LGA1156, LGA1366, LGA2011, 2011-v3 και LGA2066, καθώς και AMD AM2, AM2+, AM3, AM3+, FM1, FM2, FM2+ και AM4. Η νέα Ninja 5 (Model No. SCNJ-5000) είναι άμεσα διαθέσιμη προς 45 ευρώ. Στην συσκευασία ο αγοραστής θα βρει εκτός από την ψύκτρα και τους δύο ανεμιστήρες με τα αναγκαία clips, όλα τα απαραίτητα για την τοποθέτησή της, δηλαδή τα απαραίτητα mounting clips για όλα τα sockets, ένα κατσαβίδι, θερμαγώγιμη πάστα, ένα PWM-Y καλώδιο και το βιβλίο οδηγιών.
  11. Μια ακόμα επιλογή για όσους ψάχνουν για low profile ψύκτρα, αυτή τη φορά από την Xigmatek. Πρόκειται για την νέα Prodigy ST1266 η οποία προορίζεται για συστήματα τα οποία δεν διαθέτουν αρκετό χώρο προκειμένου να τοποθετήσουμε ένα ψηλό σύστημα ψύξης. Η νέα ψύκτρα έχει ύψος 67 χιλιοστά μαζί με τον ανεμιστήρα της, σημαντικά χαμηλότερο από αυτό των περισσότερων συστημάτων ψύξης με αέρα της αγοράς, αν και υψηλότερο έναντι των μόλις 47 χιλιοστών της Argon AR11, που είδαμε πριν λίγο καιρό. Οι μεγαλύτερες διαστάσεις (126 x 120 x 67 χιλιοστά), σε σχέση με την ArgonAR11, της δίνουν όμως την δυνατότητα να ψύξει πολύ πιο ενεργοβόρους επεξεργαστές, με την Xigmatek να αναφέρει ότι η νέα Prodigy ST1266 είναι κατάλληλη για έως και 150W TDP. Υποστηρίζει επίσης τόσο Intel όσο και AMD sockets και ειδικότερα GA2066, LGA2011(v3), LGA115x, AM4, AM3(+) και FM2(+). Η ψύκτρα χρησιμοποιεί έξι χάλκινα heat pipes των 6 χιλιοστών τα οποία έρχονται σε άμεση επαφή με το heat spreader του επεξεργαστή, για πιο άμεση και γρήγορη απαγωγή της θερμότητας. Το υπόλοιπο σώμα της ψύκτρας είναι κατασκευασμένο από αλουμίνιο, ενώ ο ανεμιστήρας της είναι διαστάσεως 120 χιλιοστών, με 15 χιλιοστά πάχος και ταχύτητα περιστροφής από 800 έως 1500 στροφές. Υποστηρίζει 4pin PWM, έχει επιδόσεις 56,9 CFM, με τα επίπεδα θορύβου να μην ξεπερνάνε τα 22,4 dBA. Η τιμή της φαίνεται να κυμαίνεται κάπου στα 45€, με βάση την σελίδα Ουκρανικού καταστήματος.
  12. Η be quiet! ετοιμάζεται να διαθέσει στην αγορά τις νέες της ψύκτρες Dark Rock 4 και Dark Rock Pro 4, οι οποίες και θα αντικαταστήσουν τα μοντέλα Dark Rock 3 και Dark Rock Pro 3 τα οποία είναι διαθέσιμα στην αγορά εδώ και λίγα χρόνια. Τα νέα μοντέλα διαθέτουν βελτιωμένο σύστημα στερέωσης, καθιστώντας τα ευκολότερα στην εγκατάσταση και στερέωσή τους, ενώ αναμένεται να προσφέρουν ακόμα καλύτερες επιδόσεις με χαμηλότερα επίπεδα θορύβου. Η κύρια διαφορά τους είναι ότι το Pro μοντέλο είναι τύπου dual tower, ενώ το απλό μοντέλο τύπου single tower. Και τα δύο μοντέλα ενσωματώνουν έναν ανεμιστήρα SilentWings των 135 χιλιοστών, με το Pro μοντέλο να μπορεί να δεχθεί και έναν επιπλέον ανεμιστήρα των 120 χιλιοστών, ο οποίος θα μπορούσε να βελτιώσει την ροή του αέρα. Αναλυτικά τα τεχνικά τους χαρακτηριστικά φαίνονται παρακάτω. Και τα δύο μοντέλα αναμένονται κάπου στο δεύτερο τρίμηνο του 2018. DARK ROCK PRO 4 Inner SilentWings 135mm PWM fan features: airflow-optimized blades, six-pole fan motor and FDB Decoupled fan mounting Seven advanced high-performance copper heat pipes maximize heat conductance Special wave-contoured cooling fins for silent airflow Small dots on the fin surface form a larger cooling area Fins have improved RAM compatibility (bottom fins feature cut-outs for memory) Special black coating with ceramic particles for perfect heat transfer Brushed aluminum top cover with high-grade diamond cut finish Convenient top mounting (screwdriver included) 250W TDP Support for an additional 120mm fan Projected release: Q2 2018 DARK ROCK 4 SilentWings 135mm PWM fan features: airflow-optimized blades, six-pole fan motor and FDB Decoupled fan mounting Six advanced high-performance copper heat pipes maximize heat conductance Special wave-contoured cooling fins for silent airflow Small dots on the fin surface form a larger cooling area Special black coating with ceramic particles for perfect heat transfer Brushed aluminum top cover with high-grade diamond cut finish Convenient top mounting (screwdriver included) 200W TDP Support for an additional 120mm fan Projected release: Q2 2018 Ακόμα δεν υπάρχουν πληροφορίες για τις τιμές τους, αλλά αν οι τιμές στο Skroutz για τα προηγούμενα μοντέλα θα μπορούσαν να αποτελέσουν μια ένδειξη για το πόσο θα κοστίζουν αυτές οι δύο νέες ψύκτρες, τότε να αναφέρουμε ότι η Dark Rock 3 ξεκινάει από τα 59€ και η Dark Rock Pro 3 από τα 72€.
  13. Πρόλογος Η είδηση, το τελευταίο διάστημα είναι "μία" . . . Ryzen 5 ! Και από ότι φαίνεται, η αναμονή πλησιάζει στο τέλος της, οι νέοι επεξεργαστές της AMD θα είναι σύμφωνα με τις ειδήσεις μας διαθέσιμοι από 11 Απριλίου και φυσικά όλες οι εταιρίες κατασκευής ψυκτρών έχουν αποδυθεί σε ένα αγώνα να προλάβουν τις εξελίξεις. Ο λόγος είναι ότι το νέο socket που θα υποστηρίζει τους Ryzen και ακούει στο όνομα AMD-AM4, δεν έχει τις ίδιες διαστάσεις με το socket AM-3. Σήμερα θα σας παρουσιάσουμε την πρώτη από μια τριάδα ψυκτρών που κυκλοφόρησε η Noctua για το νέο αυτό socket. Συγκεκριμένα θα δούμε παρέα την Noctua NH-U12S SE-AM4, η οποία δεν είναι άλλη από η γνωστή και εξαιρετικά επιτυχημένη NH-U12S, σε μια νέα έκδοση που εφοδιάζεται με το κατάλληλο hardware στήριξης αποκλειστικά στο νέο socket, εξ ού και το Special Edition AM4. Πρόκειται για μια μικρή σχετικά ψύκτρα "120χ120", με πάχος πύργου 45mm που εφοδιάζεται με πέντε heat pipes των 6mm και τις ανάσες της έχει αναλάβει ένα από τα "καμάρια" της Noctua, ο ανεμιστήρας NF-F12 PWM ο οποίος -πέραν των άλλων- διαθέτει στο πλαίσιό του και διάταξη Focused flow που εξασφαλίζει την εστίαση του ρεύματος του αέρα. Η όλη κατασκευή της ψύκτρας ακολουθεί πιστά τη δοκιμασμένη μεθοδολογία της Noctua και έτσι έχουμε χάλκινο block και heat pipes, αλουμινένια πτερύγια και η άριστη θερμική συνεργασία μεταξύ τους, εξασφαλίζεται από συγκόλληση των heat pipes τόσο στα πτερύγια όσο και στο block. Φυσικά την στήριξη της ψύκτρας αναλαμβάνει το σύστημα SecuFirm2 της κατασκευάστριας που εδώ και χρόνια αποτελεί σημείο αναφοράς τόσο για τη στιβαρότητα και την αξιοπιστία του, όσο και για την ευκολία εγκατάστασής του και εν προκειμένω, διαθέτει ένα νέο σύστημα retention bars που απλά προσαρμόζει τις διαστάσεις του bracket του block προς αυτές του AMD-AM4 socket, ενώ την σταθερότητα της σύσφιξης εξασφαλίζουν ο γνωστός συνδυασμός της βίδας/παξιμαδιού που φέρει ελατήριο και των πλαστικών αποστατών ! Η Noctua NH-U12S, έχει ήδη αποσπάσει θετικότατες κριτικές και έτσι η κατασκευάστρια βαδίζει -όπως το συνηθίζει- με ασφάλεια για ένα ακόμα αποτελεσματικό προϊόν! Ακολουθήστε μας λοιπόν στα επόμενα, για να την γνωρίσουμε από κοντά ! Τεχνικά χαρακτηριστικά Στους πίνακες που ακολουθούν μπορούμε να δούμε με αρκετή λεπτομέρεια τα χαρακτηριστικά της ψύκτρας που σας παρουσιάζουμε σήμερα. Με μπλε χαρακτήρες θα δείτε αυτά που διαπιστώθηκαν/μετρήθηκαν από εμάς στο εργαστήριο του TheLab, τα οποία μολονότι στερούνται της στατιστικής επαλήθευσης, δίνουν μια πιο πλήρη εικόνα της ψύκτρας. Δυο παρατηρήσεις μόνο: 1. Η ψύκτρα είναι συμβατή μόνο με το AMD-AM4 socket. 2. Το συνιστώμενο TDP αναφέρεται φυσικά στους ΑΜ3 επεξεργαστές, καθώς οι νέοι ΑΜ4 δεν έχουν κυκλοφορήσει ακόμα. Στα μεγάλα "συν" της ψύκτρας είναι ο ανεμιστήρας που την συνοδεύει, και θα έχουμε την ευκαιρία να τον δούμε καλύτερα στη συνέχεια. Αξίζει να σημειώσουμε την ιδιαίτερη φροντίδα της Noctua για την πληθώρα των παρελκομένων που πραγματικά δεν αφήνουν σχεδόν τίποτε "ακάλυπτο", με πιο εντυπωσιακό, την παροχή ειδικών rubber pads για τον ανεμιστήρα που ενδεχομένως θα βάλουμε σε θέση Pull αν θελήσουμε να στήσουμε την ψύκτρα σε Push-Pull διάταξη! Συνέχεια έχει ο πίνακας με τα πιο "ιδιαίτερα" χαρακτηριστικά της ψύκτρας, όπου μπορούμε να δούμε συνοπτικά τις κατασκευαστικές λεπτομέρειες της ψύκτρας, αλλά και τις παραμέτρους που εξαρτώνται από αυτές και καθορίζουν την θερμική συμπεριφορά της. Με ελευθερία air flow ~81,5% και συντελεστή πυκνότητας ~92, έχουμε να κάνουμε με μια μέσης πυκνότητας ψύκτρα, πράγμα που προϊδεάζει για την δυνατότητα χρήσης ανεμιστήρα με χαμηλό θόρυβο μεν, ο οποίος θα μπορεί να αναπτύξει κάποια αισθητή πίεση δε, απαιτήσεις που -ιδιαίτερα στα 120mm- αποτελούν ένα από τα δυνατά σημεία της κατασκευάστριας! Η Noctua NH-U12S SE-AM4 έχει από την κατασκευάστρια εταιρία εξαετή εγγύηση και προτεινόμενη τιμή 59,90€ (MSRP). Αλλά την ώρα που ολοκληρώνεται το review της, μπορέσαμε να την βρούμε μόνο σε ένα Ελληνικό κατάστημα -όχι ετοιμοπαράδοτη- προς 74,90 € του ΦΠΑ συμπεριλαμβανομένου (συν 3 έως 5,5 € μεταφορικά). Συσκευασία και παρελκόμενα Η ψύκτρα φτάνει σε εμάς προστατευμένη στην "κλασική" διακριτική συσκευασία της κατασκευάστριας, που τραβάει το βλέμμα και προϊδεάζει για το περιεχόμενο! Πρόσοψη και άνω όψη έχουν τις -ίδιες- βασικές πληροφορίες και στην μια διακρίνουμε το σήμα της αποκλειστικής χρήσης της για το AM4 socket και στην άλλη το QR code του προϊόντος και στη δεξιά, βρίσκουμε τις διαστάσεις της. Προσπερνάμε τις άλλες πλευρές που περιέχουν τα βασικά χαρακτηριστικά και ιδιότητες της ψύκτρας στα οποία ήδη αναφερθήκαμε αλλά και θα αναλύσουμε εκτενώς στη συνέχεια και κρατώντας ότι, υπάρχει 100% συμβατότητα με μνήμες που διαθέτουν υψηλά heat spreaders και ότι παρέχονται δυο ζεύγη retention bars τα οποία επιτρέπουν και τις δύο βασικές τοποθετήσεις της ψύκτρας, πάμε σε αυτό που μας "καίει" ! Ώρα να ανοίξουμε το κουτί . . . Τα πάντα προστατευμένα από παχύ χαρτόνι και διάκενα, και όλα τακτοποιημένα σε σακουλάκια με ετικέτες! Ας τα βάλουμε σε μια σειρά να δούμε την "προίκα" της φιλοξενούμενής μας ! Από αριστερά προς τα δεξιά έχουμε, το ιδιότυπο Philips κατσαβίδι της κατασκευάστριας, δυο αυτοκόλλητες λευκές ελαστικές λωρίδες (φαίνονται σαν μία αλλά χωρίζουν αν τις τραβήξουμε) που θα αναλάβουν να αποσβέσουν τους κραδασμούς του Pull ανεμιστήρα αν αποφασίσουμε να στήσουμε Push-Pull με ανεμιστήρα όχι της Noctua (!). Δεξιότερα, έχουμε τη σύριγγα με την εξαιρετική θερμοαγώγιμη πάστα ΝΤ-Η1 της Noctua, τα δύο ζεύγη των retention bars , τους αποστάτες στήριξης με τις απαραίτητες βίδες που θα στερεώσουν την ψύκτρα στο AMD CPU Back plate της μητρικής σας και από κάτω τους, το ΝΑ-RC6 Low Noise Adapter με το ποιοτικό sleeve. Τέλος στην δεξιά πλευρά δεσπόζει το κατατοπιστικότατο user manual της ψύκτρας, κάνοντας παρέα με το μεταλλικό αυτοκόλλητο σηματάκι της Noctua που αν θέλετε, μπορεί να κοσμήσει το κουτί σας και από κάτω του βλέπουμε τέσσερα rubber pads με ιδιαίτερα μεγάλο πάχος που προορίζονται για την στήριξη ενός δεύτερου ανεμιστήρα NF-F12 PWM σε θέση Pull, καθώς και δύο επιπλέον wire fan clips για την στήριξη του δεύτερου αυτού ανεμιστήρα. Πραγματικά, η κατασκευάστρια δείχνοντας την εκτίμησή της προς τους χρήστες που την προτιμούν, έχει προβλέψει σχεδόν κάθε τι που ενδεχομένως θα χρειαστεί ασχέτως με το αν αυτό υπερβαίνει τις "τυπικές" υποχρεώσεις της και γι΄αυτό, αξίζει ένα μπράβο από εμάς! Το μόνο που μοιάζει να λείπει είναι ένα 4-Pin Y-Cable για την τροφοδότηση ενός δεύτερου ανεμιστήρα, αλλά αυτό συμπεριλαμβάνεται στα παρελκόμενα του ανεμιστήρα, αν αυτός είναι Noctua. Αλλά σαν πολλά να είπαμε . . . για πάμε στο "ψητό" . . . Η ψύκτρα από κοντά Η Noctua ακολουθώντας τις επιταγές της συμβατότητας με τις πολύ διαδεδομένες μνήμες που διαθέτουν υψηλά πτερύγια ψύξης, κατασκευάζει μια ψύκτρα μονού πύργου με πάχος μόνο 45mm, έτσι ώστε ακόμα και αν την λειτουργήσουμε σε Push-Pull να μην συναντήσουμε κανένα "χωροταξικό" πρόβλημα. Για να πετύχει τη μέγιστη δυνατή απόδοση μέσα σε αυτό το περιορισμένο χώρο τοποθετεί πέντε heat pipes και βασιζόμενη στον εξαιρετικό ανεμιστήρα NF-F12 PWM, επιχειρεί (εκ του ασφαλούς κατά πως δείχνει η ιστορία! ) ένα αρμονικό συνδυασμό των επιδόσεων με την άνεση του χρήστη! Αφαιρώντας το κουτί με τα παρελκόμενα και ένα επιπλέον κυματοειδές χαρτόνι προστασίας, έχουμε θέα στην ψύκτρα η οποία είναι κυριολεκτικά "φασκιωμένη" σε μια χαρτονένια θήκη με χοντρά διπλά τοιχώματα, που με τα διάκενά τους εξασφαλίζουν πέραν πάσης λογικής επιφύλαξης την ακεραιότητά της! Η NH-U12S SE-AM4 έρχεται με τον ανεμιστήρα της ήδη τοποθετημένο πάνω της, οπότε σ' εμάς μένει να την περιεργαστούμε . . . κυκλικά! Σε ένα τόσο μικρού πάχους "πύργο" πτερυγίων, το "στρίμωγμα" των πέντε heat pipes δεν είναι και τόσο εύκολη υπόθεση, ούτε έρχεται χωρίς κάποιες μικρές "θυσίες", αλλά η τελική διάταξή τους εκμεταλλευόμενη την βέλτιστη δυνατή τοποθέτησή τους, μας επιφυλάσσει ευχάριστες εκπλήξεις! Η ψύκτρα σε διάταξη Push-Pull Έχοντας στη διάθεσή μας έναν επιπλέον NF-F12 PWM ανεμιστήρα, αξιοποιήσαμε τα δύο επιπλέον fan wire-clips αλλά και τα τέσσερα extra αντικραδασμικά "τακουνάκια" και στήσαμε -για τα μάτια σας μόνο ! - την ψύκτρα σε Push-Pull ! Η εγκατάσταση πανεύκολη, με ελευθερία στην καθ' ύψος τοποθέτηση των ανεμιστήρων, αλλά και πλήρη συμβατότητα σε περίπτωση που υπάρχουν μνήμες με υψηλά heat spreaders ! Τα ελαστικά παρεμβύσματα στις γωνίες τους, εξασφαλίζουν την ακουστική μας ηρεμία και η πλήρης ομοιότητα των ανεμιστήρων, μας δίνει πραγματικά εντυπωσιακό περιθώριο ρύθμισης στροφών. Αλλά για όλα αυτά θα επανέλθουμε στη συνέχεια! Το σώμα της ψύκτρας Τα heat pipes είναι τοποθετημένα έτσι ώστε, από όποια πλευρά και αν τον βάλουμε τον ανεμιστήρα, η απόδοσή της θα είναι η ίδια! Η συναρμογή των πτερυγίων με τα heat pipes είναι η κλασική της Noctua, με εκτονωμένες οπές που φέρουν εγκοπή η οποία δίνει ελαστικότητα έτσι ώστε, να περάσουν οι σωλήνες εφαρμοστά και να κολληθούν κατόπιν. Τα πτερύγια στο κέντρο είναι ελαφρά στενότερα για να επιτρέπουν την καλύτερη τροφοδοσία με αέρα της περιοχής, οι τριγωνικές ακμές φροντίζουν για τον περιορισμό του θορύβου και η οπή στο κέντρο επιτρέπει το πέρασμα του κατσαβιδιού για το ξεβίδωμα του block bracket το οποίο στηρίζει το block στα retentions bars. Τα τέσσερα από τα δέκα άκρα των heat pipes έχουν καμφθεί αρκετά ώστε να πλησιάσουν προς το κέντρο της ψύκτρας και να υπάρχει καλύτερη κατανομή τους στο σώμα των πτερυγίων. Οι σωληνίσκοι εκτόνωσης των πτερυγίων, καλύπτουν όλη τη διαθέσιμη επιφάνεια των heat pipes και επιπλέον αυτού, έχουν συγκολληθεί πάνω σε αυτά. Στη δεξιά πλευρά της φωτογραφίας βλέπουμε τη "βάση" των σωληνίσκων και στην αριστερή, τα σημεία που αυτοί ακουμπούν στο επόμενο πτερύγιο, ενώ στο κέντρο φαίνεται καθαρά ότι τα heat pipes είναι πλήρως καλυμμένα ! Επάνω στη δεξιά φωτογραφία φαίνεται η ψύκτρα στερεωμένη στη γνωστή μας συσκευή για τον έλεγχο της διασποράς της θερμοαγώγιμης πάστας, η οποία αναβαθμίστηκε με δυο ορειχάλκινα adapter, για να αποκτήσει τις διαστάσεις του AMD-AM4 socket. Το block της ψύκτρας Η κατασκευή του έχει όλα τα ποιοτικά στοιχεία που περιμένουμε από τη Noctua. Στιβαρή κατασκευή, παντού χαλκός και συγκολλήσεις για να επιτευχθεί η μέγιστη θερμική αγωγιμότητα και φυσικά, όλα επινικελωμένα για αντοχή στο χρόνο ! Γυρνώντας από πάνω το block έχουμε καλύτερη θέα στην άριστη συναρμογή και συγκόλληση των heat pipes, σε αυτό. Το μεγάλο πάχος του βοηθά στην ταχεία μεταφορά της θερμότητας μεταξύ των heat pipes και την καλύτερη ισοφόρτισή τους. Βασική παρατήρηση είναι ότι τέσσερα τμήματα των heat pipes πρέπει να λυγίσουν πολύ, προκειμένου να έρθουν στη θέση τους μέσα στα πτερύγια. Έτσι, για να μην παραβιαστεί η ελάχιστη ακτίνα καμπύλωσής τους, το επάνω κομμάτι του block -αναγκαστικά- έπρεπε να γίνει μικρότερο από το κάτω ! Αυτό επέτρεψε την καλύτερη διανομή των heat pipes μέσα στα πτερύγια της ψύκτρας, μπήκε ένα παραπάνω heat pipe (!) και έτσι -όπως έδειξαν οι μετρήσεις μας- αντισταθμίζεται και με το παραπάνω, η όποια απώλεια από την "χειρότερη" θερμική σύζευξη αυτών με τις πλάκες του block! Η κατασκευάστρια πράγματι, εξάντλησε όλα τα περιθώρια, γιατί δεν μας έχει συνηθίσει σε τόσες έντονες "ζάρες" στις εσωτερικές καμπύλες των heat pipes. Ευτυχώς, το θέμα είναι μόνο αισθητικό γιατί η θερμική απόδοσή τους, δεν επηρεάστηκε καθόλου! Η επιφάνεια του cold plate είναι όπως φάνηκε και πιο πάνω, δεν είναι τελείως λεία, αλλά ήταν πραγματική άσκηση υπομονής και επιμονής για . . . . . . να φανούν καθαρά στο φακό, οι αχνές γραμμές της CNC κατεργασίας που έχει υποστεί το cold plate. Αυτές οι μικροσκοπικές αυλακώσεις εξασφαλίζουν πολύ καλή θερμική επαφή με το CPU heat spreader και γενικώς αποτελούν κοινή πρακτική σε πολλούς κατασκευαστές, απλά εδώ η Noctua, είναι . . . η Noctua ! Ο ανεμιστήρας Η Noctua NH-U12S SE-AM4 εφοδιάζεται με τον ομόσταυλο NF-F12 PWM ανεμιστήρα των 120x25mm, ο οποίος ενσωματώνει πολλές τεχνολογικές λύσεις και αποτελεί πρακτικά τον τέλειο συνεργάτη του σώματος της ψύκτρας. Τα επτά φαρδιά πτερύγια που εξασφαλίζουν αρκετά μεγάλη κάλυψη της διατομής του ανεμιστήρα, έχουν μικρή μέση κλίση και διακρίνονται από την επίσης μικρή μεταβολή της κατά μήκος τους. Αυτά από μόνα τους, σηματοδοτούν ένα σχεδιασμό που είναι προσανατολισμένος στην επίτευξη υψηλής στατικής πίεσης. Και αυτό επιβεβαιώνεται στην πίσω όψη του ανεμιστήρα . . . . . . η οποία κάθε άλλο από συνηθισμένη είναι και πραγματικά αξίζει το κόπο να δούμε κάποιες λεπτομέρειες της όλης κατασκευής! Έντεκα σταθερά πτερύγια στηρίζουν τον κινητήρα και φροντίζουν την συγκέντρωση της ροής του αέρα σε μια στενή δέσμη πίσω από αυτόν. Χάρη στις ελαφρά άνισες αποστάσεις μεταξύ τους, πετυχαίνουν να είναι μόνο ένα πτερύγιο της φτερωτής σε σύμπτωση με κάποιο από τα σταθερά πτερύγια, οπότε βοηθούσης της ελαφράς γωνίας που σχηματίζουν μεταξύ τους και των 2+mm που απέχει η φτερωτή από τα σταθερά πτερύγια, το φαινόμενο της σειρήνας περιορίζεται δραστικά! Με σκοπό τον επιπλέον περιορισμό του θορύβου, στο εξωτερικό τμήμα των σταθερών πτερυγίων -όπου το ρεύμα του αέρα έχει μεγαλύτερη ταχύτητα- υπάρχουν τριγωνικές εγκοπές, οι οποίες διασπούν τον αναμενόμενο κύριο στρόβιλο σε μικρότερους και έτσι, ο παραγόμενος θόρυβος είναι χαμηλότερος και απαλλαγμένος από ενοχλητικές συχνότητες! Αυτά τα σταθερά πτερύγια όμως, καταλαμβάνουν ένα σημαντικό μέρος του πάχους των 25mm και έτσι, η φτερωτή του ανεμιστήρα αναγκαστικά έχει μικρότερο "πάχος" από ότι συνήθως, πράγμα που είναι ενάντιο με την υψηλή πίεση αλλά και τον παράλληλο στόχο για κατά το δυνατόν υψηλό air flow. Το πρόβλημα αυτό λύνεται αφενός, με αυτά τα μικρά βαθουλώματα στην περίμετρό του πλαισίου, τα οποία δημιουργούν ένα παχύτερο οριακό στρώμα σε επαφή με αυτό και αφετέρου, από το γεγονός ότι, τα άκρα των πτερυγίων καθώς κινούνται πολύ κοντά στα πλαίσιο του ανεμιστήρα, είναι "βουτηγμένα" μέσα σε αυτό το παχύτερο οριακό στρώμα αέρα. Αυτά τα δυο σε συνδυασμό, "σφραγίζουν" τα ακροπτερύγια και περιορίζουν την τάση αποκόλλησης του ρεύματος του αέρα στην επάνω πλευρά του πτερυγίου όπου επικρατεί υποπίεση και έτσι, μειώνονται οι θορυβώδεις στρόβιλοι. Πέρα όμως από αυτά, η κλιμακωτή διαμόρφωση του πλαισίου στην πλευρά της εισόδου του αέρα, συμβάλει αφενός στην βαθμιαία μετάβαση από τη στρωτή ροή εισόδου, στην στροβιλώδη ροή που επιβάλουν τα πτερύγια, αλλά και αυξάνει ακόμα περισσότερο το πάχος του οριακού στρώματος! Αποτέλεσμα όλων αυτών, είναι τα πτερύγια να κινούνται αθόρυβα και παρά το μικρότερο βήμα ελίκωσης, να επιτυγχάνουν καλό air flow και υψηλή στατική πίεση! Στην "προίκα" του ανεμιστήρα αυτού συμπεριλαμβάνεται το καλής ποιότητας sleeve του καλωδίου, η PWM οδήγηση και μάλιστα με soft commutation που περιορίζει τον ηλεκτρονικό θόρυβο, αλλά και τα αφαιρούμενα αντικραδασμικά παρεμβύσματα σιλικόνης, που φροντίζουν για την καταστολή του εκ μεταφοράς θορύβου, καθώς επίσης και τα νέα έδρανα με το μεταλλικό περίβλημα και η ισχυρότερη μαγνητική ανάρτηση του άξονα του κινητήρα, που επιτρέπουν σημαντική μακροζωία (150.000 h ή 6 έτη 24/7) και ακόμα πιο αθόρυβη λειτουργία. Όλα αυτά μπορείτε να τα βρείτε σε περισσότερες λεπτομέρειες στη σελίδα του ανεμιστήρα, αλλά και σε συντομία στο video που ακολουθεί: Αυτό που δεν θα βρείτε εύκολα όμως, είναι η ηλεκτρική συμπεριφορά του! O NF-F12 PWM είναι μια έμπρακτη απόδειξη του ότι η Noctua έχει ουσιαστικά ωθήσει το τεχνολογικό όριο κατασκευής ανεμιστήρων σε νέα επίπεδα! Με μόλις 0,7 Watt μέγιστη υπό φορτίο κατανάλωση, παρουσιάζει μια υποδειγματικά γραμμική ανταπόκριση στη μεταβολή του Duty Cycle (DuCy), καθιστώντας πανεύκολο τον έλεγχό του, είτε από τη μητρική, είτε από κάποιο καλό fan controller. Αυτό όμως που πραγματικά είναι για πολλά μπράβο, είναι το κύκλωμα ελέγχου του ανεμιστήρα, το οποίο -σε συνεργασία με το εξαιρετικό έδρανο του κινητήρα- πέρα από την εξαιρετική σταθερότητα των στροφών για δεδομένο DuCy, δίνει πρακτικά ένα πρωτοφανές (>11/1) περιθώριο μεταβολής των στροφών του ανεμιστήρα , καθώς με DuCy=10%, οι ελάχιστες στροφές είναι 135 rpm (αρκετά κάτω από τις 200rpm που δίνει η κατασκευάστρια) και αυτές, με πλήρη ασφάλεια όσον αφορά στο θέμα της αξιοπιστίας εκκίνησης, καθώς ο ανεμιστήρας, όταν τροφοδοτείται, αρχικά στρέφεται για μερικά δευτερόλεπτα με περίπου 700rpm και μετά κατεβαίνει στις στροφές που έχουμε ρυθμίσει εμείς. Και αυτή η δυνατότητα είναι ασφαλής, γιατί ακόμα και αν χρησιμοποιούμε το LNA τα περιθώρια λειτουργίας είναι τεράστια καθώς, όπως μετρήσαμε -με 6 VDC τροφοδοσία και DuCy = 12,5%- ο ανεμιστήρας μπορεί να εκκινεί και να στρέφεται με άνεση και ασφάλεια -όχι δεν είναι τυπογραφικό λάθος!- με . . . 40rpm ! ! ! Διαστάσεις και Θέματα συμβατότητας Από τις πληροφορίες του κατασκευαστή μεταφέρουμε εδώ τις βασικές διαστάσεις και δεδομένου ότι οι μητρικές με AMD AM4 socket, δεν έχουν διαδοθεί ακόμα στο ευρύ κοινό, θα περιοριστούμε σε μια κατ' αρχήν εκτίμηση. Με 41 mm απόσταση από το CPU heat spreader, και foot print που υπερβαίνει ελάχιστα την AMD socket zone (και αυτό μόνο αν στήσετε την ψύκτρα σε Push-Pull χρησιμοποιώντας τα αυξημένου πάχους αντικραδασμικά παρεμβύσματα στον Pull ανεμιστήρα), είναι απίθανο να συναντήσετε πρόβλημα με το πέριξ του socket hardware. Αν δε, συνυπολογίσουμε ότι ο μεγάλος άξονας του socket απέχει από τις μνήμες ~52,5mm, βλέπουμε ότι η ψύκτρα ακόμα και σε Push-Pull setup, δεν θα έχει κανένα πρόβλημα σε τοποθέτηση με την εξαγωγή αέρα προς το Mobo IO που είναι και η επικρατούσα τοποθέτηση. Για στήσιμο με την εξαγωγή αέρα προς τα πάνω, θα πρέπει να το δείτε συγκεκριμένα και όπως και να έχει, μπορείτε να συμβουλευτείτε και τη σελίδα με την Mainboard Compatibility καθώς και την Compatibility List της κατασκευάστριας. Οι δικές μας μετρήσεις που έγιναν με την ψύκτρα τοποθετημένη επάνω σε ένα πλακάκι από γυαλί πάχους 8mm, έδωσαν τα ακόλουθα : Και επιβεβαιώνουν αυτές της Noctua στο χιλιοστό ! Αυτό που πρέπει να σημειώσουμε είναι ότι ο ελάχιστος χώρος τοποθέτησης πρέπει να έχει ύψος 166mm μετρημένα από τη μητρική! Λεπτομέρειες που κάνουν τη διαφορά Μας έχει δοθεί και παλιότερα η ευκαιρία να πούμε πολλά πράγματα για τις τεχνολογίες που χρησιμοποιεί η Noctua, αλλά η παρουσίαση κάποιων ακόμα δεν χάνει το ενδιαφέρον της! Η συγκόλληση των heat pipes στα πτερύγια και στο block Μια πρόχειρη ματιά αρκεί για να δούμε ότι, ακόμα και το επάνω πτερύγιο, το "διακοσμητικό", δεν είναι καθόλου τέτοιο. Όλα τα heat pipes είναι κολλημένα (brazing) στα πτερύγια, και μάλιστα αρκετά καλά, έτσι ώστε η κόλληση να φτάνει μέχρι και την επιφάνεια του πτερυγίου. Η ίδια εικόνα επικρατεί και στην κάτω πλευρά, όπου φαίνεται και το σύστημα εκτόνωσης που χρησιμοποιεί η κατασκευάστρια. Εδώ έχουμε και την ευκαιρία να δούμε από μια άλλη "γωνία", ότι η Noctua εξάντλησε όλα τα περιθώρια κάμψης των εσωτερικών heat pipes, καθώς αυτά, δεν κατορθώνουν να έχουν τη σωστή καθετότητα προς τα πτερύγια πριν να μπουν σε αυτά και έτσι, τα τρία πρώτα πτερύγια δεν συνδέονται με τα heat pipes! Η κάμψη των heat pipes είναι οριακή, με αποτέλεσμα να μην είναι δυνατόν να έχουν τέλεια επαφή με το cold plate μέχρι τα άκρα αυτού! Στην αριστερή φωτογραφία φαίνεται καθαρά ότι τα έντονα λυγισμένα εσωτερικά heat pipes, δεν ακουμπούν στα άκρα του cold plate ! Αλλά πρακτικά, δεν υπάρχει κανένας λόγος ανησυχίας καθώς, το άκρο το cold plate είναι αρκετά μακρυά από την επίμαχη περιοχή όπου εκλύεται η θερμότητα (η κεντρική λωρίδα του CPU heat spreader, κάτω από την οποία βρίσκεται το CPU chip), όπου -όπως βλέπουμε στα δεξιά- τα heat pipes είναι απολύτως ίσια και έχουν τέλεια επαφή και συγκόλληση με το block! Συνεπώς, η Noctua πολύ καλά κάνει και "αδιαφορεί" για την επιφανειακή εντύπωση αυτών των κενών, καθώς αυτά της "επιτρέπουν" να βάλει ένα επιπλέον heat pipe στο block και να αυξήσει ουσιαστικά τις επιδόσεις της ψύκτρας. Η επιπεδότητα του cold plate Η ρίγα ελέγχου και τα φίλερ ανά χείρας και . . . Παράλληλα στα heat pipes, η κυρτότητα του cold plate είναι 40 μm και αυτή μειώνεται στα 20 μm στον κάθετο προς αυτά άξονα. Αυτή η ελαφρά κυρτότητα, αποτελεί επιλογή πολλών εταιριών, καθώς έχει αποδειχθεί ότι πολλά CPU heat spreaders είναι ελαφρά κοίλα. Εδώ η Noctua επιλέγει να ακολουθήσει τη μέση οδό και έχει μια σχεδόν επίπεδη επιφάνεια στην κεντρική περιοχή του cold plate και περιμετρικά -όπου δεν έχει μεγάλη σημασία- η κυρτότητα αυξάνει ελαφρά και της επιτρέπει να πατήσει σωστά ακόμα και σε ένα CPU heat spreader με έντονη κοιλότητα, χωρίς αυτό να αντιστρατεύεται το εξαιρετικό πάτημα σε ένα "τελείως" επίπεδο lid. Η διασπορά της θερμοαγώγιμης πάστας. Η συσκευή ελέγχου του τρόπου διασποράς της θερμοαγώγιμης πάστας αποδεικνύει τα προλεχθέντα. Κατ' αρχάς με την κοινή λευκή πάστα -που μας βοηθάει στη φωτογράφιση- σε μια "πειραγμένη" φωτογραφία για να φανούν καθαρότερα οι μικροσκοπικές αυλακώσεις του cold plate που ακουμπούν στο γυαλί της συσκευής ! Η εικόνα μετά την αποκόλληση δείχνει πολύ καλό πάτημα στην κεντρική κρίσιμη ζώνη και λιγότερο καλό προς τα άκρα της δεξιάς και αριστερής "περιοχής" του cold plate. Ανάλογη εικόνα πήραμε και με την αποκόλληση της ψύκτρας μετά τις δοκιμές, μόνο που αυτή τη φορά η πάστα (Arctic MX-4), στην περίμετρο, έμεινε στη πλάκα του loader καθώς, η ψύκτρα είχε κολλήσει τόσο καλά σε αυτόν που χρειάστηκε να βάλω μοχλό για να την σηκώσω ! ! ! Παίρνοντας υπόψη ότι η επιφάνεια του loader που χρησιμοποιούμε είναι dead flat, μόνο για εξαιρετικό πάτημα μπορούμε να μιλήσουμε και να απευθύνουμε ένα μπράβο στην κατασκευάστρια! Θα κλείσω αυτό το κεφάλαιο με μια "καλλιτεχνική" φωτογραφία που δείχνει καλύτερα την διασπορά της θερμοαγώγιμης πάστας. Το Push-Pull setup Στην αρχή της παρουσίασης σημειώσαμε τον ρόλο των παχύτερων αντικραδασμικών ελαστικών παρεμβυσμάτων που υπάρχουν στα παρελκόμενα της ψύκτρας, ας δούμε τη διαφορά τους στην πράξη. Αριστερά έχουμε τον Pull ανεμιστήρα με τα κανονικά ελαστικά τακουνάκια στις γωνίες του, να "ακουμπάει" ουσιαστικά στα πτερύγια της ψύκτρας και δεξιά, με τα παχύτερα τακουνάκια να απέχει περίπου 5mm από αυτά. Ο λόγος γι' αυτά τα παχύτερα παρεμβύσματα βρίσκεται στην προσπάθεια της Noctua να περιορίσει το φαινόμενο της σειρήνας. Αυτό όμως δεν πρόκειται να το "δείτε" με ένα dB(A) meter καθώς, δεν υπάρχει κάποια δραματική αλλαγή στον θόρυβο (μείωση μεγίστως = 0,9 bB(A). Θα χρειαστείτε έναν αναλυτή φάσματος για να δείτε αυτό που σας λένε τα αυτιά σας, γιατί στην χροιά του ήχου επιτυγχάνεται μεγάλη διαφορά γιατί τα παχύτερα τακουνάκια εξαφανίζουν τους ενοχλητικούς συριγμούς (που τα απλά παρεμβύσματα επιτρέπουν) καθώς, τα πτερύγια που στρέφονται με μεγάλη ταχύτητα, δεν βρίσκονται πλέον σχεδόν σε επαφή με τα πτερύγια της ψύκτρας! Και κάτι ακόμα, που δείχνει την προσοχή στη λεπτομέρεια που χαρακτηρίζει την κατασκευάστρια: Τα διπλά τσακίσματα στα fan wire clips, χρησιμεύουν στην σωστή στερέωση του Pull ανεμιστήρα όταν έχει τα παχύτερα παρεμβύσματα καθώς τότε, η στερέωση γίνεται στην δεύτερη "σκάλα" των clips. Το σύστημα στερέωσης Secufirm2 για τους AMD AM-4 Η αλλαγή των αποστάσεων των οπών στερέωσης του AM-4 socket στις μητρικές, σε 90mm x 54mm, επέβαλε την κατασκευή νέων retension bars από τη Noctua, η οποία κυκλοφόρησε δύο νέα mounting kits, τα ΝΜ-AM4-UxS και ΝΜ-ΑΜ4, προκειμένου να καταστήσει συμβατές με το νέο socket ψύκτρες που ήδη κυκλοφορούν. Για το θέμα αυτό θα έχουμε μια ξεχωριστή παρουσίαση σε μερικές ημέρες. Όμως για κάποιες ψύκτρες επιλεκτικά, μεταξύ των οποίων και η σημερινή φιλοξενούμενη του εργαστηρίου, έρχονται με το ΑΜ4 mounting hardware σαν -μοναδικό- standard. Η ευκολία και η στιβαρότητα της εγκατάστασης είναι παραδειγματική! Η ανεξαρτησία των δυνάμεων σύσφιξης από την "αντρειωσύνη" του χρήστη (!), μολονότι θα την θέλαμε σε όλες τις ψύκτρες, δεν έχουμε συχνά την ευκαιρία να την βλέπουμε τόσο καλά μελετημένη όπως εδώ. Οι αποστάτες που ορίζουν μια σταθερή απόσταση στήριξης των retension bars από την άνω επιφάνεια της μητρικής και τα υπό μορφήν βίδας παξιμάδια σύσφιξης του CPU bracket, που τερματίζουν πάνω στα retension bars πριν ακουμπήσουν μεταξύ τους οι σπείρες του ισχυρών ελατηρίων τους , εξασφαλίζουν ότι έχουμε πάντα, μια συγκεκριμένη, ισχυρή και σταθερή σύσφιξη, που εγγυάται -από μηχανική άποψη- την βέλτιστη θερμική επαφή της ψύκτρας με τον επεξεργαστή μας. Μετρήσεις Εδώ μπορούμε να δούμε την συνοπτική εικόνα της Noctua NH-U12S SE-AM4, έτσι όπως καταγράφηκε στις τυπικές δοκιμές που έγιναν στην Push διάταξη αλλά και στην Push-Pull. Έγιναν δοκιμές με στόχο μέγιστη θερμική επιφόρτιση 240 Watt που είναι και το λογικό όριο της ψύκτρας (TDP = 140 W), αλλά καθώς η ψύκτρα δεν "φάνηκε να το ξέρει αυτό" (!) , το πήγαμε και λίγο... παραπέρα όπως θα δούμε πιο κάτω! Σύνοψη βασικής θερμικής συμπεριφοράς Στον πίνακα που ακολουθεί έχουν συμπεριληφθεί οι δοκιμές που έγιναν σε διάφορα airflow και θερμικές καταπονήσεις στα ακόλουθα setup και προσανατολισμούς: Α. Μετρήσεις οριζόντιου προσανατολισμού, με τους ανεμιστήρες σε διάταξη PUSH. Β. Μετρήσεις πλάγιου προσανατολισμού, με τους ανεμιστήρες σε διάταξη PUSH. Γ. Μετρήσεις κάθετου προσανατολισμού με τους ανεμιστήρες σε διάταξη PUSH. Δ. Μετρήσεις οριζόντιου προσανατολισμού με τους ανεμιστήρες σε διάταξη PUSH-PULL. Νομίζω ότι τα λόγια περιττεύουν, αλλά αναγκαστικά πρέπει να σημειώσουμε μερικά πράγματα. 1. Έχουμε να κάνουμε με μια ψύκτρα που από τον κατασκευαστή έχει σχεδιαστεί για θερμική καταπόνηση 140 Watt και προσφέρεται για ελαφρύ OC, η οποία παρά το ότι έχει πάχος μόνο 45mm, με τη βοήθεια του εξαιρετικού ανεμιστήρα της, κατορθώνει στα 240 Watt να κρατάει την CPU μας κάτω από τους 60 βαθμούς με θόρυβο μόλις διακριτό από το θόρυβο υποβάθρου σε ένα διαμέρισμα πόλης αργά τη νύχτα! 2. Η ψύκτρα αυτή μπορεί υποστηρίξει την λειτουργία του επεξεργαστή μας σε βαρύ υπερχρονισμό (360 Watt), χωρίς οι θερμοκρασίες να ξεπεράσουν τους 81 βαθμούς, με τον θόρυβο να διατηρείται στα όρια του μόλις διακριτού! 3. Πέραν αυτών, αν εξετάσουμε την λογικά αναμενόμενη μέγιστη καταπόνηση των 180 Watt, το Δθ κυμαίνεται από ~27 C στο υψηλό air flow μέχρι τους ~36 βαθμούς στο χαμηλό, ενώ αντίστοιχα ο θόρυβος κινείται μεταξύ του οριακά διακριτού και του πρακτικά αθόρυβου! 4. Η εικόνα που παρουσιάζει γίνεται ακόμα καλύτερη σε Push-Pull setup, όπου οι θερμοκρασίες πέφτουν από ~2,5 μέχρι ~ 7 βαθμούς με μόνη θυσία τον υψηλότερο (αλλά πάντα μέσα στα όρια του μη ενοχλητικού) θόρυβο που παρουσιάζει και αυτό, μόνο στο υψηλό air flow, γιατί στο μέσο και χαμηλό, η επιβάρυνση είναι το πολύ ~1 dB(A) ! Όλα αυτά και ακόμα περισσότερα, μπορούμε να δούμε στο γράφημα που ακολουθεί: Το γράφημα βασίζεται στις τιμές του προηγούμενου πίνακα, αλλά εδώ παίρνουν "μορφή" και αποκαλύπτουν λεπτομέρειες που τα "σκέτα νούμερα" απλά..."αδυνατούν"! Η Noctua NH-U12S SE-AM4, "είναι στο στοιχείο της" στα 180 Watt ανεξαρτήτως προσανατολισμού, πάει με αξιώσεις μεγαλύτερης ψύκτρας στα 240 Watt, όπου στο μέσο και χαμηλό air fow, απλά εμφανίζονται μικρές διαφορές στις θερμοκρασίες ανάλογα με τον προσανατολισμό. Στα 300 Watt, οι διαφοροποιήσεις ανάλογα με τον προσανατολισμό, εμφανίζονται και στο υψηλό air flow, αλλά η επίδρασή τους κυμαίνεται από τους άνετους 60 βαθμούς στο υψηλό air flow, μέχρι τους ασφαλείς 85 στο χαμηλό! Θα πρέπει να πάμε στα "εξωφρενικά" 360 Watt (υπερφόρτιση μεγαλύτερη από 250% ! ) για να σκεφτόμαστε το ενδεχόμενο BSOD και αυτό μόνο στο "dead silent mode", γιατί στα άλλα, η θερμοκρασία παραμένει μεταξύ 82 και 88 βαθμών! Και πάντα φυσικά -με την οικονομική επιβάρυνση ενός ακόμη ανεμιστήρα- μπορείτε να "παίζετε" από τους ασφαλέστατους 61 βαθμούς στο λογικό υψηλό air flow, μέχρι τους μη επικίνδυνους ~82 βαθμούς αν σας πιάσει η διάθεση για "σιωπηλές τρέλες" (!), αλλά κυρίως, μπορείτε να κατέβετε μια κλίμακα σε air flow, μειώνοντας ανάλογα το θόρυβο και οι θερμοκρασίες να παραμένουν συγκρίσιμες με αυτές του υψηλότερου air flow σε Push setup ! Από τα διαγράμματα αυτά μπορούμε να δούμε πολύ καθαρά δυο από τους παράγοντες επιλογής του TDP της ψύκτρας, της ομοιογένειας της συμπεριφοράς της και της ανεξαρτησίας αυτής, από τον προσανατολισμό της. Και με την ευκαιρία να πούμε ότι, είναι προς τιμήν της Noctua, που έχει τόσο αυστηρά κριτήρια και αποφεύγει τους εντυπωσιασμούς, μολονότι από ότι είδαμε θα μπορούσε -υπό συνθήκες- να τους υποστηρίξει ! Μετρήσεις εις βάθος Επικεντρώνοντας στα βασικά ερωτήματα των "ανήσυχων" χρηστών, ας δούμε τα αποτελέσματα των μετρήσεων από μια λίγο διαφορετική και εξόχως αποκαλυπτική οπτική γωνία. A. Ποιος προσανατολισμός είναι καλύτερος Μιλάμε για τους τρεις διαφορετικούς προσανατολισμούς, τον οριζόντιο (κουτιά με τη μητρική παράλληλη με το πάτωμα), τον πλάγιο (κλασικοί "πύργοι") με οριζόντια ροή αέρα και τον κατακόρυφο (κουτιά όπου τα IO της μητρικής "κοιτάνε" το "ταβάνι", αλλά -λόγω του μικρού της μεγέθους- και σε κλασικούς πύργους με την ροή του αέρα να είναι κατακόρυφη !) Το ερώτημα αυτό φυσικά είναι καταχρηστικό καθώς η πιθανότητα να πάρει κάποιος μια τόσο μικρή ψύκτρα για να κάνει βαρύ O/C είναι επιεικώς απίθανη, όμως έχει αξία καθώς μας βοηθάει να καταλάβουμε καλύτερα με τι έχουμε να κάνουμε ! 1. Μέχρι τα 180 Watt όλοι οι προσανατολισμοί είναι πρακτικώς εφάμιλλοι. 2. Από τα 240 Watt και επάνω, ο οριζόντιος προσανατολισμός της ψύκτρας, (όπου τα heat pipes έχουν την ιδανική θέση), πλεονεκτεί και μάλιστα αυξάνει τη διαφορά του όσο αυξάνει η θερμική καταπόνηση. Β. Ποιο setup ανεμιστήρων είναι προτιμότερο Εύκολη η απάντηση καθώς το Push-Pull setup είναι ακαταμάχητο! Το θερμοκρασιακό κέρδος στην μέγιστη καταπόνηση των δοκιμών σε σχέση με τον πιθανότερο προσανατολισμό (Πλάγιο), είναι περίπου 10+ βαθμοί.Αναμφίβολα εντυπωσιακό, αλλά εδώ λίγο προσοχή! Το πιο σημαντικό είναι ότι -για παράδειγμα- στα 180 Watt, μπορείτε να έχετε την ψύκτρα σε χαμηλό air flow και με "ποινή" μόνο 0,7dB(A) να έχετε 4 έως 5 βαθμούς, χαμηλότερη θερμοκρασία απ΄ ότι το Push setup. Για να δούμε και την άλλη πλευρά του νομίσματος, μπορείτε να έχετε την ψύκτρα σε χαμηλό air flow παράγοντας αισθητά χαμηλότερο θόρυβο σε σχέση με το υψηλό air flow (Push setup) με θερμική "ποινή" μόνο ~4 βαθμούς. Επιπλέον και σαν επιβεβαίωση αυτού που επαναλαμβάνουμε συχνά πυκνά από εδώ, μπορούμε να λειτουργούμε αθόρυβα (30,7dB(A)) την ψύκτρα στα 180 Watt, σε χαμηλό air flow και σε Push-Pull setup και η θερμοκρασία να είναι μόλις 5 βαθμούς υψηλότερη (56 βαθμοί) σε σχέση με το ίδιο setup, σε υψηλό air flow όπου ο θόρυβος (39 dB(A) ), είναι σχεδόν διπλάσιος! Προσδιορισμός θερμικών ορίων Αντίθετα από ότι και εμείς περιμέναμε, η ψύκτρα με την απόδοσή της, μας "προκάλεσε" να κάνουμε τη δοκιμή αυτή, στα 360 Watt! Στο γράφημα που ακολουθεί, η κόκκινη καμπύλη μας δείχνει την πτώση της θερμοκρασίας που προκαλεί η αύξηση του air flow και η μπλε, το πόσους βαθμούς χαμηλώνει η θερμοκρασία μετά από κάθε τέτοια αύξηση. Επίσης, για λόγους σύγκρισης των επιλογών του κατασκευαστή, έχει προστεθεί η πτώση της θερμοκρασίας που προκαλεί η αύξηση του air flow με τον stock ανεμιστήρα σε Push (ματζέντα) και με έναν ακόμα ίδιο ανεμιστήρα, σε Push-Pull (πράσινη). Χρησιμοποιήθηκε ένας ανεμιστήρας EBM-Papst 120x38mm (160 cfm / 19mmH2O) σε θέση Push. Ο προσανατολισμός της ψύκτρας είναι οριζόντιος (πτερύγια οριζόντια, heat pipes κατακόρυφα). Με μια πρώτη ματιά έχουμε : 1. Δεν έχει κανένα νόημα να πάμε πάνω από 2000 rpm, καθώς το θερμικό κέρδος γίνεται σε σύγκριση με το θόρυβο . . . "δυσβάστακτο" ! 2. Η stock σύνθεση αναδεικνύει την πολύ καλή επιλογή του ανεμιστήρα καθώς αυτός "ανταγωνίζεται" με επιτυχία το "τερατάκι" της EBM-Papst. 3. Η διάταξη σε Push-Pull έχει πολύ μεγάλο πλεονέκτημα καθώς πετυχαίνει τις ίδιες θερμοκρασίες με ~500rpm λιγότερες από τον ανεμιστήρα αναφοράς. Αυτό το τελευταίο συμπέρασμα είναι και το σημαντικότερο, γιατί -υπενθυμίζουμε- δεν είναι απαραίτητο ο Pull ανεμιστήρας να είναι Noctua, καθώς η κατασκευάστρια προς τιμήν της, παρέχει αντικραδασμικά παρεμβύσματα και για ανεμιστήρες άλλων εταιριών (!), οπότε με μια μικρή δαπάνη, μπορούμε να αναβαθμίσουμε την προασαρμοστικότητα της ψύκτρας, τόσο θερμικά όσο και ηχητικά! Συγκριτική κατάταξη Η κατάταξη της Noctua NH-U12S SE-AM4 στους πίνακες αυτούς, θα πρέπει να ιδωθεί έχοντας πάντα κατά νου ότι, οι συμμετέχοντες ποικίλουν αρκετά σε μέγεθος. Λόγω του ότι η ψύκτρα έχει πέντε heat pipes, θα έπρεπε να την κατατάξουμε με βάση τις επιδόσεις της στα 300Watt, αλλά συνυπολογίζοντας ότι έχει συνιστώμενο TDP τα 140 Watt και ιδιαίτερα μικρές διαστάσεις, πιστεύουμε ότι εν προκειμένω θα είναι "δικαιότερο" και πιο χρήσιμο, να υπερισχύσουν της επιλογής οι διαστάσεις της, καθώς αυτές είναι ένα σημαντικό κριτήριο χρήσης και έτσι, την κατατάξαμε με βάση τα 240 Watt*. Επίσης, για να έχουμε και κάποια συγκριτική αίσθηση στον πίνακα κατάταξης παραθέτουμε και την επίδοσή της και σε Push-Pull setup στο ίδια Watt. {*Βεβαίως στους πίνακες και τα γραφήματα των δοκιμών μπορείτε να δείτε τις επιδόσεις της μέχρι και τα 360 Watt.} Α. Σύνθετη κατάταξη με βάση το Δθ και τον θόρυβο, με πρωτεύον κριτήριο το Δθ. (Pthermal = Max, Air flow = Max, Noise measurement distance = 0,5m) Ένα . . . " Εξαιρετικά ! ", θα ήταν αρκετό, αλλά ας πούμε δυο λόγια παραπάνω . . . Η NH-U12S SE-AM4, όπως ήταν αναμενόμενο από την ήδη μεγάλη προϊστορία της, τα πήγε περίφημα, καθώς ετέθη επικεφαλής των περιορισμένου μεγέθους ψυκτρών μονού πύργου που έχουν δοκιμαστεί στα 240 Watt. Η επιλογή της Noctua να "στριμώξει" ένα ακόμα heat pipe στο μικρό σώμα της ψύκτρας ανταμείφθηκε με τον καλύτερο τρόπο! Οι θερμοκρασίες που επιτυγχάνει στο Push setup είναι ~4 βαθμούς κάτω από αυτές του λογικού ανταγωνιστή της στο πίνακα (Arctic Freezer i32) και συναγωνίζεται σε θερμοκρασία αλλά και θόρυβο, το Push-Pull setup της δεύτερης, για να το ξεπεράσει κατά ~2 βαθμούς όταν δούμε και το Push-Pull setup της Noctua NH-U12S SE-AM4, στο οποίο όμως, υστερεί ελαφρά γιατί παράγει ~4 dB(A) παραπάνω θόρυβο από την Freezer i322 ! Β. Σύνθετη κατάταξη με βάση το θόρυβο και το Δθ, με πρωτεύον κριτήριο το θόρυβο. (Pthermal = Max, Air flow = Max, Noise measurement distance = 0,5m) Αν στο θέμα των επιδόσεων τα πράγματα ήταν εύκολα, εδώ γίνονται ευκολότερα! Η Noctua NH-U12s SE-AM4 απέχοντας μόλις 0,8 dB(A) από την πιο αθόρυβη ψύκτρα που έχουμε δοκιμάσει, είναι μια πολύ ήσυχη ψύκτρα και μια εξαιρετική επιλογή για οποιοδήποτε σύστημα μέσου φορτίου ακόμα και για HTPC, καθώς στο μέσο και ιδιαίτερα το χαμηλό air flow -που είναι επαρκέστατο για την λειτουργία ενός HTPC συστήματος- ουσιαστικά εξαφανίζεται από το ηχητικό "τοπίο" ! Τα 39 dB(A) του Push-Pull setup αν και δεν είναι ενοχλητικά, σίγουρα δεν περνούν και απαρατήρητα, όμως εδώ υπάρχουν δυο σημαντικές παρατηρήσεις: 1. Στο μέσο air flow έχει μόλις 1,1 dB(A) πάνω από τον θόρυβο του Push setup στο ίδιο air flow. 2. Στο μέσο air flow έχει μόλις ~1 βαθμό υψηλότερη θερμοκρασία από το Push setup στο υψηλό air flow. Συνεπώς, η επιλογή του Push-Pull setup αυξάνει αισθητά την απόδοση την ψύκτρας και επιτρέπει την διαχείριση υψηλότερου θερμικού φορτίου καθώς, στο μέσο air flow έχει περίπου ίδια απόδοση με αυτήν του Push setup (σε υψηλό air flow) και επιπλέον, μας δίνει το περιθώριο στα δύσκολα -χωρίς ιδιαίτερο ηχητικό "κόστος"- να λειτουργήσουμε το σύστημά μας σε ακόμα μεγαλύτερα φορτία! Επίλογος Και τώρα ήρθε η ώρα να αποτιμήσουμε την πολυήμερη συμβίωσή μας με την Noctua NH-U12S SE-AM4, προϊόν μιας εταιρίας που τα προϊόντα της ξεχωρίζοντας για την υψηλή ποιότητα και αποτελεσματικότητά τους, δεν έχουν γίνει τυχαία το "σημείο αναφοράς" στο τομέα της αερόψυξης. Η προσήλωση στις ανάγκες του μέσου χρήστη για ένα ήσυχο αλλά και αποδοτικό σύστημα ψύξης, και η αδιάκοπη έρευνα για ακόμα πιο αποδοτικές τεχνικές λύσεις, έχει δημιουργήσει ένα ολόκληρο "οικοσύστημα" με προτάσεις απαλλαγμένες από άχρηστο εντυπωσιασμό, που στοχεύουν στην ριζική αντιμετώπιση των πραγματικών προβλημάτων της ψύξης και η σημερινή φιλοξενούμενη του TheLab, αποτελεί ένα ακόμα χαρακτηριστικό παράδειγμα! Η Noctua NH-U12S SE-AM4, ενσωματώνοντας την ώριμη τεχνολογία της συγκόλλησης των πτερύγια στα heat pipes και εφοδιασμένη με έναν ανεμιστήρα που αποτελεί πραγματική τεχνολογική επιτομή στο θέμα της αθόρυβης υψηλής απόδοσης , έρχεται να δώσει ουσιαστική απάντηση σε όσους αναζητούν μια αισθητά καλύτερη και κυρίως αθόρυβη ψύκτρα μέσου όγκου, για το σύστημά τους. Ας δούμε περιληπτικά τις βασικές της παραμέτρους: Πλεονεκτήματα: H Noctua NH-U12S SE-AM4 είναι σε θέση -μέσα στα όρια του TDP της- να διατηρήσει ένα σύστημα σε χαμηλές θερμοκρασίες, οι οποίες δεν "ξεφεύγουν" ακόμα και αν επιλέξουμε πρακτικά dead silent λειτουργία. Παράλληλα, μπορεί να κρατήσει το σύστημά μας σε λειτουργία ακόμα και κάτω από κάτω από παράλογα -για το μέγεθός της- "βαρύ" υπερχρονισμό, με τον θόρυβο να κινείται πάντα σε χαμηλά επίπεδα! Σε "απόλυτες επιδόσεις", κατατάσσεται στην κορυφή της κατηγορίας της απέχοντας αισθητά από τον δεύτερο και διαπρέπει στο θέμα του θορύβου συγκαταλεγόμενη μεταξύ των πιο αθόρυβων ψυκτρών, καθώς απέχει μόνο 0,8dB(A) από την κορυφαία! Το μικρό της μέγεθος εξασφαλίζει την αποφυγή προβλημάτων με τα πέριξ του CPU socket εξαρτήματα και η εύκολη -αλλά και στιβαρή- εγκατάστασή της, την κάνει ιδανική για οποιοδήποτε χρήστη διαθέτει μέσης ισχύος σύστημα, είτε κλασικού PC είτε HTPC, όπου και διακρίνεται για την πρακτικά αθόρυβη λειτουργία της! Και τελευταίο, αλλά σαφώς όχι σε σπουδαιότητα, είναι ότι παρά την κορυφαία ποιότητα κατασκευής αυτής και του ανεμιστήρα της, από την κατασκευάστρια έχει πολύ λογική τιμή. Μειονεκτήματα: Πραγματικά εδώ . . . δεν έχουμε να καταλογίσουμε τίποτε! Το μόνο ίσως που θα θέλαμε να δούμε είναι ένα PWM Fan Y Splitter Cable Adapter και αυτό μόνο για να καλυφθεί η χρήση ενός δεύτερου ανεμιστήρα που δεν θα είναι Noctua! Παρατήρηση: Η τιμή της ψύκτρας στην Ελλάδα, καθώς για την ώρα την βρίσκουμε -όχι ετοιμοπαράδοτη- σε ένα μόνο κατάστημα, είναι "φυσικά" αρκετά υψηλότερη από την MSRP και δεν μπορούμε να κατηγορήσουμε τη Noctua γι' αυτό! Όταν έρθει σε περισσότερα καταστήματα, ο ανταγωνισμός θα φροντίσει για την σχετική "προσγείωση" της τιμής της! Συνοψίζοντας όλα αυτά σε μια φράση : "Ο χρήστης που έχει ένα μέσης ισχύος σύστημα και ψάχνει για την ποιοτική αναβάθμιση της stock ψύκτρας του, που θα αυξήσει σημαντικά τις επιδόσεις του συστήματός του και θα "εξαφανίσει" το θόρυβο αλλά όχι και το πορτοφόλι του, θα κάνει χάρη στον εαυτό του αν πάρει σοβαρά υπόψιν την πρόταση της Noctua NH-U12S SE-AM4 ! " Υπενθυμίζουμε ότι η Noctua NH-U12S SE-AM4 έχει από την κατασκευάστρια εταιρία εξαετή εγγύηση και προτεινόμενη τιμή 59,90€ (MSRP) και την ώρα που ολοκληρώνεται το review της, μπορέσαμε να την βρούμε μόνο σε ένα Ελληνικό κατάστημα -όχι ετοιμοπαράδοτη- προς 74,90 € του ΦΠΑ συμπεριλαμβανομένου (συν 3 έως 5,5 € μεταφορικά). Κλείνοντας την παρουσίασή μας ας δούμε επιγραμματικά τα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα της Noctua NH-U12S SE-AM4. Κορυφαία ποιότητα κατασκευής. Πολύ καλές επιδόσεις. Εξαιρετικά λειτουργικό και στιβαρό σύστημα στερέωσης με πολύ εύκολη εγκατάσταση. Σταθερή πίεση συναρμογής ψύκτρας / CPU, η οποία ορίζεται μέσω ελατηρίων στις βίδες του βραχίονα στήριξης. Εξαιρετικά μεγάλη περιοχή λειτουργίας. Πολύ αποτελεσματικός και αθόρυβος PWM ανεμιστήρας. Ανεμιστήρας εξοπλισμένος με FDB έδρανα μεταλλικού περιβλήματος, με MTBF >150.000 h Μπορεί να αντιμετωπίσει με ασφάλεια, το μέγιστο θερμικό φορτίο, παράγοντας "μηδενικό" θόρυβο. Εξαιρετικής ποιότητα και τεχνολογίας ανεμιστήρας με σύστημα συγκέντρωσης ροής του αέρα. Χαμηλός θόρυβος ακόμα και σε υψηλές στροφές, ο οποίος είναι απαλλαγμένος από ενοχλητικές συχνότητες. Sleeved καλώδιο ανεμιστήρα. Καλώδιο περιορισμού της ταχύτητας περιστροφής του ανεμιστήρα (LNA adapter) Επιπλέον ζέυγος wire clips και αντικραδασμικά παρεμβύσματα για την προσθήκη και δεύτερου ανεμιστήρα (Push-Pull). Αντικραδασμικές ελαστικές ταινίες για την προσθήκη ανεμιστήρα άλλου κατασκευαστή. Σύριγγα με εξαιρετική θερμοαγώγιμη πάστα που αρκεί για περισσότερες της μιας εφαρμογών. Αναλυτικό manual. Εγγύηση έξι ετών. Λογική MSRP τιμή. Δεν παρέχει ένα PWM fan Y cable splitter για δεύτερο ανεμιστήρα. Για την ώρα η τιμή της στη χώρα μας είναι αρκετά υψηλότερη από αυτήν που συνιστά η κατασκευάστρια! Με βάση όλα τα παραπάνω, η γενική βαθμολογία που αποσπά η Noctua NH-U12S SE-AM4, δε μπορεί να είναι μικρότερη από:  theLAB.gr Ευχαριστούμε θερμά την Noctua για την παραχώρηση των δειγμάτων της δοκιμής. Για το TheLab.gr Seafalco 03/04/2016
  14. Η Slim Hero είναι μία ψύκτρα επεξεργαστή η οποία είχε κυκλοφορήσει για πρώτη φορά το 2013 και η οποία έχει μόλις 59 χιλιοστά ύψος, μαζί με τον ανεμιστήρα της, καθιστώντας την κατάλληλη για χρήση σε πολύ λεπτά κουτιά. Η Gelid ανακοίνωσε αυτές τις μέρες, την τροποποίηση ( rev B ) της σχεδίασης της ψύκτρας, έτσι ώστε να μπορεί αυτή να χρησιμοποιηθεί και σε AM4 συστήματα με επεξεργαστές Ryzen. Η Slim Hero είναι κατάλληλη να ψύξει όλους τους επεξεργαστές AM4, ακόμα και σε περιπτώσεις που αυτοί έχουν υποστεί ένα ελαφρό overclock, δεδομένου ότι είναι σε θέση να διαχειριστεί θερμικά φορτία έως και 136W TDP. Το κυρίως σώμα της αποτελείται από αλουμίνιο, αλλά η βάση της είναι κατασκευασμένη εξ ολοκλήρου από χαλκό, ενώ τέσσερα χάλκινα heatpipes των 6 χιλιοστών αναλαμβάνουν την απαγωγή της θερμότητας από την βάση. Ο ανεμιστήρας της Slim Hero είναι των 120 χιλιοστών και πάχους 15 χιλιοστών. Υποστηρίζει PWM, περιστρέφεται με ρυθμό από 750 έως 1600 στροφές το λεπτό, σπρώχνοντας αέρα με έως και 52,4 CFM, ενώ τα επίπεδα θορύβου κινούνται μεταξύ 12 έως 25,4dBA. Η Slim Hero rev B της Gelid, εκτός από συμβατότητα με το AM4 socket, μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί σε μητρικές με LGA115x, LGA1366, LGA775, AM3(+) και FM2(+) sockets. Η τιμή της είναι $35.
  15. Μια νέα ψύκτρα αποκάλυψε αυτές τις μέρες η ID Cooling. Πρόκειται για την SE-207 Twin Tower η οποία υπόσχεται να προσφέρει κορυφαίες επιδόσεις ψύξης σε όσους την επιλέξουν. Η ιδιαίτερα ογκώδης ψύκτρα είναι σε θέση να τα βγάλει πέρα με TDP που φτάνει τα 200W, ενώ η συμβατότητά της καλύπτει το σύνολο των σύγχρονων, αλλά και κάπως παλαιότερων, sockets των AMD και Intel. Η SE-207 Twin Tower, διαθέτει χάλκινη βάση και επτά χάλκινα heat pipes των 6 χιλιοστών. Μαζί με το υπόλοιπο αλουμινένιο σώμα της και τους δύο ανεμιστήρες των 120 χιλιοστών που περιλαμβάνονται στην συσκευασία της, φτάνει σε βάρος τα 950 γραμμάρια. Ο ένας ανεμιστήρας βρίσκεται ανάμεσα στους δύο αλουμινένιους πύργους και υποστηρίζει PWM, με την ταχύτητα περιστροφής του να είναι από 700 έως 1800 στροφές το λεπτό( 18-35.2dB(A) ), ενώ ο δεύτερος που βρίσκεται στο εξωτερικό μέρος της ψύκτρας, αναλαμβάνει να σπρώξει αέρα προς το κέντρο αυτής με ρυθμό τις 1300 στροφές ανά λεπτό( 30.1dB(A) ). Και αυτός πάντως υποστηρίζει PWM. Και οι δύο ανεμιστήρες χρησιμοποιούν τεχνολογία Hydraulic Bearing, καθώς και σχεδίαση που μειώνει τους κραδασμούς κατά την περιστροφή τους. Στο πάνω μέρος της ψύκτρας υπάρχει πλάκα από νικέλιο, καθώς και heatpipe caps, ώστε η ψύκτρα να είναι πιο εμφανίσιμη. Όπως αναφέρθηκε η ψύκτρα διαθέτει μεγάλη συμβατότητα και πιο συγκεκριμένα δίνονται brackets για τοποθέτησή της σε Intel LGA2066/2011/1366/1150/1155/1156 και AMD AM4/FM2+/FM2/FM1/AM3+/AM3/AM2+/AM2. Η προτεινόμενη τιμή λιανικής είναι59.99USD/EURO. Περισσότερα για την SE-207 Twin Tower μπορείτε να διαβάσετε στην επίσημη σελίδα του κατασκευαστή: SE-207
  16. Πρόλογος Καλοκαίρι τέλος, αλλά όσο και αν αυτό δεν σημαίνει ότι η περίοδος των διακοπών τελείωσε, είναι καιρός να ετοιμαζόμαστε για την επάνοδο στο οικείο περιβάλλον! Τι καλύτερη αρχή -και πρόκληση- γι' αυτή, από την παρουσίαση μιας από τις κορυφαίες λύσεις ψύξης για τους νέους επεξεργαστές Ryzen της AMD, που έρχονται με το νέο AM4 socket. Αυτή είναι η τρίτη ψύκτρα της κατασκευάστριας η οποία έρχεται με ειδικό και αποκλειστικό mounting hardware για το συγκεκριμένο socket και οι πιο πρόσφατες παρουσιάσεις μας εδώ στο TheLab, αφορούσαν στα άλλα μοντέλα της Noctua που έχουν αποκλειστική συμβατότητα με αυτό. Η σημερινή φιλοξενούμενη του εργαστηρίου, είναι το κορυφαίο μοντέλο της εταιρίας, ακούει στο όνομα NH-D15 SE AM4, και όπως και τα μικρότερα αδέλφια της, διαφοροποιείται από το εδώ και καιρό σε κυκλοφορία αντίστοιχο μοντέλο NH-D15, μόνο στο mounting hardware. Η δομή της κατά τα άλλα, είναι ακριβώς η ίδια! Οι διπλοί ογκώδεις πύργοι με τα μικρότερα πτερύγια στο κάτω μέρος -για εξασφάλιση συμβατότητας με μνήμες που έχουν υψηλά heat spreaders- ψύχουν τα δώδεκα άκρα των έξη heat pipes, που μεταφέρουν την θερμότητα από το ογκώδες χάλκινο block σε αυτούς! Την κυκλοφορία του αέρα αναλαμβάνουν δύο ειδικής έκδοσης NF-A15 PWM, που έχουν από καιρό "δώσει εξετάσεις" με εξαίρετη επιτυχία, και αυτό δεν είναι καθόλου τυχαίο, καθώς σε αυτό το ιδιόμορφο πλαίσιο των 140/150mm, βρίσκουμε πρακτικά σχεδόν όλες τις τεχνολογικές λύσεις που έχει αναπτύξει στον τομέα των ανεμιστήρων η Noctua! Η κατασκευάστρια λοιπόν -όπως το συνηθίζει- έχει μια πρόταση εγγυημένη για την απόδοσή και την υψηλή ποιότητά της, που απευθύνεται σε όσους έχουν μεγάλες απαιτήσεις από το σύστημά τους και προτιμούν την γαλήνη πνεύματος και αυτιών, που χαρίζουν οι αερόψυκτες λύσεις! Ακολουθήστε μας στην συνέχεια της παρουσίασης να την γνωρίσουμε από κοντά ! Τεχνικά χαρακτηριστικά Στους πίνακες που ακολουθούν μπορείτε να δείτε τα τεχνικά χαρακτηριστικά της Noctua NH-D15 SE AM4. Όπως θα διαπιστώσετε παρατίθενται πολλά χαρακτηριστικά, εκ των οποίων κάποια, δεν δίνονται από την κατασκευάστρια αλλά αποτελούν δικές μας προσθήκες, καθώς επίσης -δίπλα σε κάποιες "εργοστασιακές" τιμές- είναι σημειωμένες οι τιμές που μετρήσαμε εμείς κατά την διάρκεια των δοκιμών. TDP Quidelines Η ελάχιστη ταχύτητα των δυο ανεμιστήρων εξαρτάται από τον fan controller που τους τροφοδοτεί. Με έναν fan controller συμβατό με το σχετικό πρότυπο (Duty Cycle = 25kHz, min 1%), εύκολα μπορούμε να έχουμε 200 rpm! Information Sheet Instalation manual Μέσα για στήριξη τρίτου ανεμιστήρα δεν διατίθενται, αλλά ούτως ή άλλως, αυτός είναι περιττός! Σίγουρα έχουμε να κάνουμε με μια από τις ογκωδέστερες αερόψυκτρες! Τα πτερύγια της δεν είναι πολύ πυκνά, και μπορεί να αποδώσει εξαιρετικά, ακόμα και με πολύ χαμηλό airflow! Η Noctua NH-D15 SE AM4 έχει εξαετή εγγύηση και τη στιγμή που γράφεται το review, μπορείτε να την βρείτε στα Ελληνικά καταστήματα προς 103,56€, του ΦΠΑ συμπεριλαμβανομένου συν κάποια μεταφορικά βέβαια (3,84€). Συσκευασία και παρελκόμενα Η κλασική διακριτική συσκευασία της Noctua, αυτή τη φορά είναι λίγο πιο μεγάλη, καθώς η ψύκτρα έρχεται με δύο ανεμιστήρες. Οι βασικές εικόνες έχουν μια απέριττη σύνθεση, κάποια πτερύγια και το όνομα της εταιρίας! Η Noctua ξέρει ότι δεν χρειάζεται να κάνει και πολλά, αρκεί να βάλει το όνομά της, έστω και . . . ανάποδα ! Όμως στην πραγματική πληροφορία, δεν υπάρχει φειδώς . . . Τα βασικά χαρακτηριστικά της ψύκτρας σε πολύγλωσση περιγραφή -από την οποία λείπουν τα Ελληνικά- και τα τεχνικά χαρακτηριστικά με τις διαστάσεις της, είναι μόνο το πρώτο μέρος των στοιχείων που διαθέτει η κατασκευάστρια στον χρήστη για να αποφασίσει την αγορά του. Το "κύριο πιάτο" βρίσκεται στην πίσω πλευρά , από την οποία επικεντρωνόμαστε στην παρουσίαση των τεχνικών λύσεων που ενσωματώνει η Noctua NH D15 SE AM4, για κάποιες από τις οποίες έχουν γραφτεί σελίδες επί σελίδων ! Συνοψίζοντας σε τίτλους τα βασικά, ξεχωρίζουμε την αποδεδειγμένα εξαιρετική σχεδίαση και ποιότητα των διπλών πύργων με τα "κομμένα" πτερύγια στο κάτω μέρος για χάρη των μνημών που φέρουν υψηλές ψύκτρες, τους πολλαπλά πρωτοποριακούς ανεμιστήρες και την δυνατότητα ψύξης και των περιφερειακών της CPU εξαρτημάτων. Δεν μας διαφεύγει βεβαίως η εξαετής εγγύηση, αλλά είναι η κατάλληλη στιγμή να πάμε στα ενδότερα του κουτιού ! Τα περιεχόμενα της συσκευασίας είναι σε επιμέρους κουτιά και όλα μαζί προστατεύονται από όλες τις πλευρές με παχύ αφρώδες υλικό. Νέα συσκευασία για τα παρελκόμενα, ο δεύτερος ανεμιστήρας και η ίδια η ψύκτρα φασκιωμένη κυριολεκτικά σε πολλαπλές στρώσεις κυματοειδούς χαρτονιού! Ο συνοδευτικός ανεμιστήρας είναι ίδιος με αυτόν που είναι ήδη στερεωμένος πάνω την ψύκτρα. Ας τα βάλουμε όλα μαζί σε μια "οικογενειακή φωτογραφία" και ας δούμε με λεπτομέρειες τα παρελκόμενα, που τακτοποιημένα το κάθε ένα στο σακουλάκι του, συνοδεύουν την ψύκτρα. Αριστερά έχουμε το ιδιόμορφο κατσαβίδι Philips -σήμα κατατεθέν- της εταιρίας, και δεξιά του τις βίδες και τους αποστάτες που θα χρειαστούμε για την στερέωση των retension bars πάνω στο προϋποτιθέμενο CPU back plate. Βλέπουμε δύο ζεύγη retension bars (NM-AMB4 και ΝΜ-ΑΜΒ5), ένα για κάθε προσανατολισμό της ψύκτρας καθώς -θυμίζουμε- οι οπές στερέωσης στο AM4 socket διατηρούν τη γνωστή ασυμμετρία της AMD. Δεξιότερα έχουμε τρία fan adapters να αναπαύονται πάνω στο αναλυτικότατο φυλλάδιο οδηγιών, ένα Υ-4wire fan splitter (NA-YC1) και δύο -ίδια- LNA adapters (NA-R7) που φροντίζουν για την μείωση των στροφών των ανεμιστήρων, στην περίπτωση που τους συνδέσουμε σε μη ρυθμιζόμενο fan header. Κάτω ακριβώς από αυτά, είναι το μεταλλικό σήμα της Noctua, που -αν το θέλουμε- θα κοσμήσει το κουτί μας και από κάτω τα δυο wire clips για την στερέωση του δεύτερου ανεμιστήρα. Τέλος, το πληρέστατο πακέτο παρελκομένων κλείνει με μια σύριγγα με την εξαιρετική θερμοαγώγιμη πάστα (NT-H1) της κατασκευάστριας. Κάτι μοιάζει να ξεχάσαμε . . . . . . καθόλου! Απλά θέλουμε να κλείσουμε αυτό το τμήμα της παρουσίασης, με μια εικόνα φροντίδας από την κατασκευάστρια προς τον τελικό καταναλωτή! Κυριολεκτικά δεν υπάρχει πιο προσεκτική συσκευασία ψύκτρας, υπάρχουν προστασίες επί προστασιών με σκοπό την απολύτως εγγυημένη παράδοση της ψύκτρας σε άριστη κατάσταση, σε αυτόν που τιμά την εταιρία με την προτίμησή του! Η ψύκτρα από κοντά Η NH-D15 SE AM4 για λόγους προστασίας έρχεται με τον ένα ανεμιστήρα ήδη επάνω στον πίσω πύργο . . . . . . τοποθετούμε και τον άλλο και έχουμε μια πρώτη εικόνα του διόλου ευκαταφρόνητου όγκου της ψύκτρας. Φυσικά τις πρώτες εντυπώσεις κλέβει το περίεργο σχήμα των ανεμιστήρων, που δεν είναι καθόλου τυχαίο καθώς: 1. Η "απομάκρυνση των γωνιακών "πατημάτων" του πλαισίου, ταιριάζει σωστά με την ελαττωμένη -λόγο περικοπής των κάτω πτερυγίων- καθ' ύψος διάσταση των πύργων, επιτρέποντας την κατακόρυφη μετακίνηση του ανεμιστήρα. 2. Επιπλέον αυτού και πιο σημαντικό, είναι ότι αυτή η μορφή του πλαισίου, δεν "σκεπάζει" τις άνω γωνίες του εμπρός πύργου και έτσι με την βοήθεια του μεσαίου ανεμιστήρα, αναπτύσσεται ένα ρεύμα αέρα που ψύχει και αυτήν, την συνήθως μπλοκαρισμένη περιοχή! Κάνοντας το γύρο της ψύκτρας, εντοπίζουμε το δεύτερο σημαντικό -για τα αυτιά μας αυτή τη φορά- στοιχείο, την αρκετά μεγάλη απόσταση που μεσολαβεί μεταξύ του πρώτου πύργου και του μεσαίου ανεμιστήρα. Αυτά τα σχεδόν 10mm, απομακρύνουν την φτερωτή του μεσαίου ανεμιστήρα από τις απολήξεις των πτερυγίων του εμπρός πύργου, και έτσι, ακόμα και όταν οι ανεμιστήρες δουλεύουν στο μέγιστο των στροφών τους, δεν αναπτύσσεται το φαινόμενο της "σειρήνας", που συνοδεύεται από εξαιρετικά ενοχλητικό και υψίσυχνο θόρυβο! Ολοκληρώνοντας την περιστροφή καταλήγουμε στην πίσω όψη, όπου υπάρχει το τρίτο στοιχείο ενδιαφέροντος, που δεν είναι άλλο από την κατανομή των heat pipes σε όλη την διαθέσιμη διατομή των πύργων, με άμεσα ευεργετικά αποτελέσματα στην θερμική συμπεριφορά του ψυκτικού πυρήνα της NH-D15 SE AM4 ! Επίσης, σημειώνουμε το πόσο μεγάλο τμήμα του ανεμιστήρα "κρέμεται" κάτω από τα πτερύγια της ψύκτρας και στέλνει ανεμπόδιστα ένα ισχυρό ρεύμα αέρα, στην κοντά στο socket κρίσιμη περιοχή της μητρικής, ψύχοντας αποτελεσματικά μνήμες, VRM, πηνία και πυκνωτές! Η περιήγησή μας όμως δεν θα είναι πλήρης, αν δεν δούμε την πιο ενδιαφέρουσα όψη της ψύκτρας . . . . . . όπου δεσπόζει το ογκώδες χάλκινο block με τα 12 άκρα των heat pipes, να "βυθίζονται" μέσα πτερύγια των πύργων! Δεν ξέρω αν και σε εσάς αυτό θυμίζει "κόσμημα", αλλά το σίγουρο είναι ότι, σαν ψυκτική λύση κοσμεί τις λίστες των σχετικών προϊόντων συγκαταλεγόμενη μεταξύ των κορυφαίων κατασκευών! Όμως είναι ώρα για να δούμε τη φιλοξενούμενή μας . . . "γυμνή" ! Το radiator Radiator, γιατί καλό είναι να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους! Ας ρίξουμε μια πιο πολύπλευρη ματιά στο "σώμα" της ψύκτρας που αναλαμβάνει να ακτινοβολήσει την θερμότητα του επεξεργαστή μας, στο περιβάλλον. Στα πλευρά των δύο πύργων τα πτερύγια είναι αναδιπλωμένα και με ειδικό πρεσάρισμα, "κλειδωμένα" το ένα πάνω στο άλλο. Με αυτό το τρόπο το σύνολο των πτερυγίων γίνεται πολύ πιο άκαμπτο και επιπλέον αυτού, αυτά τα "κλειστά" πλευρά δημιουργούν έναν "αεραγωγό", που επιτρέπει την καλύτερη εκμετάλλευση των δυνατοτήτων των ανεμιστήρων και την υψηλότερη θερμική απαγωγή από τα πτερύγια. Στη δεξιά φωτογραφία έχουμε πιο καλή θέα στην αναγκαστική "θυσία" ενός μέρους από την θερμοαπαγωγική ικανότητα της ψύκτρας, που έγινε προς χάριν των μνημών με υψηλά heat spreaders. Τα πτερύγια δεν είναι τελείως παραλληλόγραμμα, αλλά σχηματίζουν μια ελαφρά "τριγωνική" εσοχή προς το κέντρο τους, η οποία διευκολύνει την εισροή του αέρα στην "τυφλή περιοχή" πίσω από τον κινητήρα των ανεμιστήρων, βελτιώνοντας την διανομή του και αυξάνοντας τις επιδόσεις της ψύκτρας. Η δεύτερη σημαντική λεπτομέρεια, είναι αυτή λωρίδα όπου τα πτερύγια, έχουν πριονωτή μορφή. Αυτή η διαμόρφωση δέχεται το ρεύμα του αέρα που προωθούν προς αυτήν τα ταχέως κινούμενα ακροπτερύγια του ανεμιστήρα, και διασπώντας το σε μικρότερους στροβίλους, περιορίζει σημαντικά το θόρυβο, εξαλείφοντας την -λόγω συντονισμού- πιθανή ενίσχυση συγκεκριμένων συχνοτήτων του ακουστικού φάσματος. Με το τρόπο αυτό, ο θόρυβος μπορεί στην πράξη να μην μειώνεται αισθητά, αλλά απαλλάσσεται από όλες τις ενοχλητικές συνιστώσες του, αφήνοντας να φτάνει σε εμάς μόνο ένα ήπιο "φύσημα" ! Η κάτω όψη μας δείχνει την τελείως συμμετρική δομή της ψύκτρας και μια καλή εικόνα του συστήματος στήριξης της ψύκτρας, όπως και του cold plate. Η εξαιρετικής ποιότητας επινικέλωση της ψύκτρας εγγυάται την μακροχρόνια προστασία της από οξειδώσεις, και φυσικά, την ανάλογη διατήρηση των επιδόσεών της. Το block Η κατασκευή του block είναι η κλασική που χρησιμοποιεί η Noctua. Δύο παχιές πλάκες καθαρού χαλκού, με ημικυλινδικές διαμορφώσεις που υποδέχονται τα heat pipes και τα εγκλωβίζουν σφιχτά. Το σύνολο κατόπιν υφίσταται εν θερμώ συγκόλληση (brazing) και σε τελική φάση επεξεργασίας, επινικελώνεται. Η τεχνική αυτή αποδίδει μια πολύ στιβαρή συναρμογή, και έχει εξαιρετική θερμική συμπεριφορά, καθώς η θερμική σύζευξη των διαφόρων μερών, είναι η καλύτερη δυνατή! Οι ανοχές μεταξύ των heat pipes και των κυλινδρικών υποδοχών του block προς την πλευρά του cold plate είναι πολύ μικρές και πρακτικά, ακόμα και χωρίς συγκόλληση θα παρουσίαζε πολύ καλή θερμική αγωγιμότητα, αλλά για την κατασκευάστρια, το πολύ καλό, απλά, δεν είναι αρκετό! Εξ ίσου άριστη εικόνα υπάρχει και στην επάνω πλευρά, όπου διακρίνουμε τόσο τα ίχνη της κόλλησης, αλλά -μεγεθύνοντας- και τα ίχνη της κατεργασίας του block. Κατεργασία που μπορούμε πιο άνετα να την δούμε στο cold plate . . . . . . όπου είναι ευδιάκριτα τα ίχνη που άφησε η διαμόρφωση της επιφάνειάς του, με CNC. Η επιφάνεια δεν είναι τελείως επίπεδη, αν μεγεθύνουμε την φωτογραφία, φαίνονται οι απειροελάχιστου μεγέθους αυλακώσεις, που εσκεμμένα έχει αφήσει το κοπτικό εργαλείο. Αυτές οι αυλακώσεις παίζουν διπλό ρόλο, αφενός οι κορυφές τους έρχονται σε κυριολεκτικά άμεση επαφή με το CPU heat spreader (HIS) και αφετέρου, όλα αυτές οι μηδαμινού βάθους αυλακώσεις, "απορροφούν" οποιαδήποτε περίσσεια θερμοαγώγιμης πάστας, εξασφαλίζοντας εξαιρετική θερμική σύζευξη μεταξύ των δύο επιφανειών! Διαστάσεις και θέματα συμβατότητας Παρά τα αρκετά θέματα που είχε η NH D15 με το LGA socket και την πρώτη PCIe θύρα (λόγος που οδήγησε στην έκδοση της NH D15S), η δομή των AMD μητρικών για ΑΜ4 socket, μάλλον της κάνει τη χάρη και δεν εμφανίζει τόσα προβλήματα. Η απόσταση ( 2 ) είναι 32mm αν βάλουμε ανεμιστήρα 140mm και 52mm αν διαλέξουμε 120mm ανεμιστήρα. Με απόσταση από τις μνήμες περίπου 25mm και με τη βοήθεια του περιορισμένου πλάτους των κατώτερων επτά πτερυγίων, σίγουρα δεν θα έχει κανένα θέμα με τις μνήμες "όσο" υψηλά heat spreaders και αν έχουν αυτές. Δεν συμβαίνει το ίδιο όμως και με τον εμπρός ανεμιστήρα! The front fins of the NH-D15 generally protrude over the RAM slots. Due to the recessed lower fins, it is still possible to use RAM modules with up to 65mm height in single fan mode. In dual fan mode, the front fan will sit above the RAM slots as well. In this case, Noctua recommends using standard height RAM (up to 32mm). However, in chassis with more than 165mm CPU cooler clearance, the front fan can be moved upwards to make room for memory modules taller than 32mm (e.g. moving the fan 5mm up will increase the total height from 165 to 170mm and make room for 37mm tall modules). Τα περιθώρια "ανόδου" του ανεμιστήρα είναι πολλά (μέχρι που η κάτω του πλευρά να έρθει στο ίδιο ύψος με το πρώτο πλήρες κάτω πτερύγιο, τότε όμως δεν θα έχουμε τη βέλτιστη εκμετάλλευση του ανεμιστήρα, και σίγουρα θα πρέπει να έχουμε ένα κουτί με εσωτερικό ύψος από τη μητρική, της τάξης των 21cm. Διαφορετικά -αν επιμένουμε- μπορούμε στη θέση του Push ανεμιστήρα να βάλουμε έναν των 120mm, με άριστη επιλογή τον Noctua NF-F12 PWM. Έχει λίγο περισσότερο θόρυβο, αλλά κάνει πολύ καλή δουλειά! Σε σχέση με τις PCIe θύρες, τα πράγματα είναι καλύτερα, καθώς ναι μεν, η πρώτη (συνήθως είναι PCIex1) αγγίζει το όριο του πλευρού της ψύκτρας, αλλά η επόμενη, που "κατά κανόνα" είναι η πρώτη PCIex16 -που είναι και το βασικό πρόβλημα- είναι σε απόσταση μεγαλύτερη από το 10mm. Καλό όμως είναι να συμβουλευτείτε τον πίνακα Mainboard Compatibility που έχει η δημοσιεύσει κατασκευάστρια. Επίσης καλό, είναι πριν την εγκατάσταση της ψύκτρας, να ελέγξετε αν με τον ομολογουμένως μεγάλο όγκο της, "σκεπάζει" κάποιο κρίσιμο βύσμα, οπότε θα πρέπει να το συνδέσετε πριν μπει η ψύκτρα και δυσκολέψει την πρόσβαση σε αυτό! Οι ανεμιστήρες Οι ανεμιστήρες που συνοδεύουν την ΝH-D15 SE AM4 είναι μια special έκδοση του NF-A15 PWM η οποία δεν διατίθεται ξεχωριστά. Η διαφορά τους είναι ότι η stock στρέφεται με 300rpm παραπάνω από την retail έκδοση. Σαν κατασκευή, πρακτικά είναι από τις καλύτερες που υπάρχουν και έχει δείξει "τη διαγωγή" της εδώ και αρκετά χρόνια! Και δεν μιλάω μόνο για την εξαιρετική ποιότητα των υλικών (να είχε άλλο χρώμα και τι στο κόσμο! ), αλλά κυρίως γι' αυτό που αποτελεί σε τελική ανάλυση το πιο ισχυρό χαρτί της Noctua, την αταλάντευτη προσήλωση στην διαρκή προσπάθεια εξέλιξης στα ζητήματα ουσίας, που έχει κάνει τα προϊόντα της ορόσημα στο χώρο της αερόψυξης! Τα επτά φαρδιά πτερύγια του ανεμιστήρα διαχωρίζονται από κενά που έχουν περίπου το μισό "μέγεθος" σε σχέση με αυτά, σηματοδοτώντας μια σχεδίαση που συνδυάζει την υψηλή στατική πίεση, με το σχετικά υψηλό airflow. Οι καμπύλες πίσω ακμές των πτερυγίων (trailing edge), σε συνδυασμό με τα αντίθετα καμπυλωμένα μπράτσα στήριξης του κινητήρα, περιορίζουν το θόρυβο εξαλείφοντας το φαινόμενο της "σειρήνας". Η σχετικά μεγάλη κλίση που έχουν τα πτερύγια προς την πλευρά του κινητήρα, επιτρέπει την πιο ελεύθερη ροή του αέρα και την τροφοδότηση του τυφλού σημείου (πίσω από το κινητήρα). Αντίθετα η μειωμένη κλίση προς τα άκρα των πτερυγίων και το μεγαλύτερο πλάτος τους, στοχεύει στην ανάπτυξη υψηλότερης στατικής πίεσης. Οι ομαλές επιφάνειες μετάβασης σε όλες τις "γωνιές" της φτερωτής (η περιμετρική ακμή του hub και οι βάσεις των πτερυγίων), εξασφαλίζουν την ομαλή ροή του αέρα χωρίς περιττούς στροβιλισμούς. Βέβαια με τα παραπάνω, ίσα που "ξύσαμε την επιφάνεια" όσων τεχνικών λύσεων έχει αναπτύξει και ενσωματώσει σε αυτόν τον ανεμιστήρα -και όχι μόνον- η Noctua. Για μια κάπως καλύτερη ματιά, ας δανειστούμε μια φωτογραφία από την παρουσίαση της Noctua NH D15S, στην οποία είχε γίνει μια εκτενής αναφορά στον ανεμιστήρα αυτό, για να δούμε -επιγραμματικά- πως λειτουργούν οι τεχνολογίες αυτές στα δυο επίμαχα ζητήματα: Στατική πίεση: Η κλιμακωτή διαμόρφωση του χείλους εισόδου του αέρα στο πλαίσιο του ανεμιστήρα, καθώς και οι μικρές εσοχές στην εσωτερική περίμετρό του, συμβάλουν στην δημιουργία ενός στρώματος αέρα που τείνει να μείνει προσκολλημένο στο πλαίσιο. Η υψηλή ποιότητα κατασκευής της φτερωτής, το μεταλλικό έδρανό της και η ισχυρή μαγνητική ανάρτηση του άξονά της, δίνει την απαραίτητη ακαμψία και ακρίβεια, έτσι ώστε αυτή να περιστρέφεται πολύ κοντά στο πλαίσιο του ανεμιστήρα, "βουτώντας" τα ακροπτερύγιά της μέσα σε αυτό ακριβώς το στρώμα του "ακίνητου" αέρα. Αυτό το “αέρινο” στεφάνι, που “σφραγίζει” περιμετρικά την φτερωτή, δεν επιτρέπει την ανάπτυξη στροβίλων από τα ακροπτερύγιά της, και επιπλέον ελαττώνοντας την προς τα πίσω διαφυγή του αέρα, αυξάνει τελικά τη στατική πίεση που αναπτύσσει αυτή ! Air flow: Τα σφηνοειδή ανάγλυφα στις άκρες των πτερυγίων, ορίζουν μεταξύ τους χοανοειδή κανάλια ταχύτερης ροής του αέρα. Αυτή η ταχύτερη ροή, ελαττώνει τη τάση του οριακού στρώματος να αποκολληθεί από την άνω επιφάνεια του πτερυγίου, έστω και αν στην περιοχή αυτή επικρατεί η χαμηλότερη πίεση! Η αποφυγή των στροβιλισμών που θα δημιουργούσε η αποκόλληση του οριακού στρώματος και οι στρογγυλεμένες γωνίες των πτερυγίων, συμβάλλουν ουσιαστικά τόσο στον περιορισμό του θορύβου, όσο και στην αύξηση της απόδοσης της φτερωτής, λόγω της ομαλότερης ροής του αέρα που τροφοδοτεί το επόμενο πτερύγιο. Για τις τεχνολογίες αυτές υπάρχουν αρκετά ακόμα, τα οποία θα τα βρείτε αναλυτικά στην προηγούμενη παρουσίαση του NF-A15 PWM*, αλλά πιστεύω, πως είναι ήδη φανερό, ότι έχουμε να κάνουμε με ένα σύνολο τεχνικών, που στοχεύοντας στον καλύτερο δυνατό συνδυασμό των πρακτικά αντίθετων παραγόντων της υψηλής ροής του αέρα και της υψηλής "στατικής" πίεσής του, μας δίνουν ένα επίτευγμα αεροδυναμικής που -πραγματικά- δύσκολα έχει όμοιό του! Και επειδή αυτά δεν είναι τυχαία, αλλά αποτελούν αποτέλεσμα μακροχρόνιας έρευνας και εξέλιξης, ειλικρινά αισθάνομαι ότι το ελάχιστο που μπορώ να κάνω από αυτή τη θέση, είναι να απευθύνω ένα μεγάλο μπράβο στην κατασκευάστρια που τιμά την προτίμηση των χρηστών με τον καλύτερο τρόπο ! Οι λεπτομέρειες που κάνουν τη διαφορά Στο κεφάλαιο αυτό συνήθως βρίσκουμε την ευκαιρία να δούμε πως είναι κατασκευασμένη μια ψύκτρα, να αναδείξουμε τις μικρές αλλά σημαντικές λεπτομέρειες και να κρίνουμε την επιτυχία, ή μη, των τεχνικών που χρησιμοποιούνται από τους κατασκευαστές. Η εγκατάσταση της ψύκτρας Η Noctua με το σύστημα στερέωσης Secufirm 2, παρέχει στο χρήστη ένα από τα ευκολότερα, στιβαρότερα και ασφαλέστερα συστήματα στήριξης ψύκτρας. Ένα μόνο πράγμα αν προσέξετε, η εγκατάσταση θα είναι θέμα ενός λεπτού! Απλά, όταν πλησιάζετε την ψύκτρα προς το socket, προσέξτε τα δύο σωληνάκια που εσωτερικά έχουν το σπείρωμα, να πάνε να καθίσουν πάνω στις βίδες των retension bars. Τίποτε άλλο δεν χρειάζεται, παρά μόνο το προοδευτικό σφίξιμο αυτών των σωληνοειδών παξιμαδιών. Και όταν λέω προοδευτικό σφίξιμο, το εννοώ! Στρίβετε μια στροφή την μία βίδα και μετά πάτε στην άλλη, και ξανά στην πρώτη και συνεχίζετε αυτή την εναλλαγή μέχρι τα σωληνάκια να πατήσουν πάνω στα retension bars. Διαθέστε μερικά δευτερόλεπτα παραπάνω και θα έχετε ένα πολύ καλό πάτημα αποφεύγοντας τα προβλήματα! Το ελατήριο που έχει η κάθε βίδα, φροντίζει η δύναμη σύσφιξης να είναι σταθερή και ανεξάρτητη από το πόσο χειροδύναμος είναι ο χρήστης! Προσοχή, για κανένα λόγο μην βιαζόσαστε, και προπαντός, μην χαλαρώσετε και μετά ξανασφίξετε κάποια βίδα! Αν για οποιοδήποτε λόγο συμβεί αυτό, είναι καλύτερα να σταματήσετε την εγκατάσταση και να την αρχίσετε σωστά από την αρχή, αφού καθαρίσετε καλά την πάστα και από τις δύο επιφάνειες και ευτυχώς για εσάς, η σύριγγα με την θερμοαγώγιμη πάστα περιέχει αρκετή ποσότητα γι' αυτό! Διαφορετικά . . . μπορείτε να δείτε εδώ στο "Η εγκατάσταση της ψύκτρας", πώς αναπτύσσονται θύλακες αέρα μεταξύ των δύο επιφανειών οι οποίοι εμποδίζουν την ψύκτρα να κάνει την δουλειά της ! Η κατασκευάστρια έχει αναρτήσει και σχετικό με την εγκατάσταση video, το οποίο παραθέτουμε για ευκολία: Η συναρμογή heat pipes και πτερυγίων Η κατασκευάστρια δεν έχει κανένα λόγο να αλλάξει την τεχνική συναρμογής που εφαρμόζει, καθώς δίνει την καλύτερη θερμική σύζευξη. Οι σωληνίσκοι εκτόνωσης των πτερυγίων καλύπτουν πλήρως τα heat pipes και επιπλέον αυτού, έχουν συγκολληθεί μεταξύ τους με μεταλλική κόλληση (brazing). Μπορεί να κοστίζει, αλλά η απόδοση της ψύκτρας δικαιολογεί και με το παραπάνω το επιπλέον κόστος! Ένα μόνο πράγμα θα θέλαμε να δούμε διαφορετικό! Στις δύο φωτογραφίες από πάνω, φαίνεται ότι τα ακραία heat pipes δεν έχουν αρκετό μήκος για να προβάλουν σωστά πάνω από την επιφάνεια του τελευταίου πτερυγίου. Αποτέλεσμα αυτού, είναι τα δυο-τρία τελευταία πτερύγια να μην έχουν καλή επαφή με αυτά τα heat pipes. Το πρόβλημα βέβαια είναι περισσότερο "αισθητικό", παρά ουσιαστικό, καθώς η εξαιρετική απόδοση της ψύκτρας "αντέχει" αυτή την μηδαμινή απώλεια! Η επιπεδότητα του cold plate Η γνωστή μέτρηση έγινε δυο φορές, μια παράλληλα προς τα heat pipes και μία κάθετα. Το cold plate στην παράλληλη προς τα heat pipes κατεύθυνση είναι απολύτως επίπεδο (20/100mm - 20/100mm =0mm), αντίθετα στην κάθετη προς αυτά διεύθυνση, εμφανίζει μια ελαφρά κύρτωση της τάξης των 7/100mm (30/100mm-23/100mm=7/100mm=70μm). Πάγια τακτική τα τελευταία χρόνια από την Noctua αλλά και από άλλες εταιρίες είναι τα ελαφρώς κυρτά cold plates καθώς αυτό, οδηγεί σε καλύτερη συμβατότητα με τα ελαφρώς κοίλα CPU heat spreaders. Η κυρτότητα μόνο προς την μια διεύθυνση σχετίζεται με τον τρόπο κατεργασίας του cold plate, και μας δίνει πρακτικά μια επιφάνεια επαφής "κυλινδρική". Η διασπορά της θερμοαγώγιμης πάστας Η φωτογράφηση μετά την προσεκτική αποκόλληση της ψύκτρας από τον Loader μας έδωσε: Αριστερά έχουμε την επιφάνεια του Loader, και δεξιά αυτήν του cold plate. Έχοντας κατά νου ότι η επιφάνεια του Loader είναι τελείως επίπεδη, η επαφή των δύο μόνο σαν πάρα πολύ καλή μπορεί να χαρακτηριστεί. Σε ολόκληρη την κεντρική ζώνη επαφής, η οποία καλύπτει τα 3/5 της συνολικής επιφάνειας, η πληθώρα των μικροσκοπικών δενδροειδών ιχνών μαρτυρά την ελάχιστη ποσότητα της θερμοαγώγιμης πάστας που παρέμεινε μεταξύ των επιφανειών. Επιπλέον αυτού, στο κεντρικό τμήμα αυτής της ζώνης που είναι και το κρισιμότερο, η επαφή είναι πρακτικώς "μέταλλο με μέταλλο"! Έξω φυσικά από αυτήν την περιοχή, προς τα άκρα της κάθετης προς τα heat pipes διεύθυνσης, η επαφή δεν μπορεί να χαρακτηριστεί τέλεια, αλλά αυτό είναι φυσικό, γιατί ο Loader είναι τελείως επίπεδος, και πέραν αυτού -ακόμα και αν το CPU heat spreader ήταν τελείως επίπεδο- η μη τέλεια επαφή κοντά στα όρια του cold plate δεν είναι κρίσιμη, καθώς το CPU die δεν φτάνει στην περιοχή αυτή. Μετρήσεις Μετά από μια καλή -ελπίζω- επαφή με την ψύκτρα και τα χαρακτηριστικά της, ήρθε η ώρα να μιλήσουν οι αριθμοί ! Ας δούμε συγκεντρωτικά τα αποτελέσματα όλων των βασικών δοκιμών που κάναμε στην Noctua NH-D15 SE AM4, γιατί δοκιμές έγιναν κι' άλλες, αλλά γι' αυτές . . . αργότερα! Στον πίνακα που ακολουθεί υπάρχουν οι τυπικές δοκιμές που κάνουμε σε έξη επίπεδα θερμικής καταπόνησης, στους τρεις βασικούς προσανατολισμούς της ψύκτρας και σε τρία διαφορετικά air flow. Θυμίζουμε ότι η Noctua δίνει τα 95 Watt σαν TDP της ψύκτρας, εμείς έχουμε "πρασινίσει" τα πλησιέστερα 120Watt και -όπως συνηθίζουμε- φωτίσαμε με πορτοκαλί τα πολύ πλησιέστερα στις δυνατότητες της ψύκτρας, 240 Watt. Οι πλήρεις μετρήσεις των τριών air flow υπάρχουν αντιστοίχως εδώ: Οριζόντια τοποθέτηση: Πίνακας Ho μετρήσεων, Γράφημα Ho Δθ, Γράφημα Ho Rca Πλάγια τοποθέτηση: Πίνακας La μετρήσεων, Γράφημα La Δθ, Γράφημα La Rca Κατακόρυφη τοποθέτηση: Πίνακας Ve μετρήσεων, Γράφημα Ve Δθ, Γράφημα Ve Rca Με δυο λόγια, η NH D15 SE AM4 έχει τις υψηλότερες θερμικές επιδόσεις από όλες τις αερόψυκτρες που έχουμε δοκιμάσει με τον "Ήφαιστο" και αυτές έρχονται με το θόρυβο να κυμαίνεται από το απλά παρατηρήσιμο φύσημα, μέχρι το τελείως αθόρυβο ! Ο καλύτερος προσανατολισμός είναι ο κατακόρυφος, πράγμα φυσικό για ψύκτρα σχεδιασμένη για απόδοση με σχετικά χαμηλό air flow, ακολουθεί ο πλάγιος προσανατολισμός που είναι και ο συνηθέστερος για τα κουτιά-πύργους, και τελευταία έρχεται η οριζόντια τοποθέτηση. Μόνο στο υψηλό air flow και μάλιστα στην μεγαλύτερη θερμική καταπόνηση, αρχίζει να παίζει ρόλο ο βέλτιστος προσανατολισμός των heat pipes, επιτρέποντας στον οριζόντιο προσανατολισμό να περάσει -"βραχεία κεφαλή"- μπροστά στις επιδόσεις ! Αυτό, αποτελεί την καλύτερη μαρτυρία για την ισορροπημένη σχεδίαση της ψύκτρας. Οι θερμοκρασίες -με το περιβάλλον στους ~30ο C και στην πιο μειονεκτική τοποθέτηση- κυμαίνονται ανάλογα με το air flow, από 44 έως 47ο C για το τυπικό TDP (120Watt), και αντιστοίχως από τους 56 έως τους 61ο C για το "πραγματικό" TDP της (240Watt) ! Αν δε, η καταπόνηση γίνει σχεδόν τετραπλάσια της τυπικής, η ψύκτρα -στην χειρότερη περίπτωση- απλά . . . "φλερτάρει" με το "ψυχολογικό" όριο των 75o C! Ο θόρυβος των απαλλαγμένων από ενοχλητικές συχνότητες ανεμιστήρων, στην χειρότερη περίπτωση είναι ένα διακριτικό "φύσημα" και κυμαίνεται στις αντίστοιχες καταπονήσεις, από τα πλήρως ανεκτά 40 dB(A), μέχρι το τελείως αθόρυβο! Αυτό όμως που έχει ιδιαίτερη σημασία είναι ότι, στο μέσο air flow, που θα είναι και το πιο σύνηθες, για να αντιληφθείτε τον θόρυβο που παράγει η ψύκτρα, θα πρέπει να ζείτε σε . . . σπήλαιο ! Οι συνδυασμένες επιδόσεις της NH D15 SE AM4 μπορούν -χωρίς ενδοιασμούς- να χαρακτηριστούν σαν εξαιρετικό παράδειγμα ισορροπίας και συγκερασμού των απαιτήσεων για την μακροζωία του επεξεργαστή και την άνεση του χρήστη! Η ψύκτρα μπορεί να υποστηρίξει σημαντικό O/C του επεξεργαστή χωρίς να γίνεται σε καμία περίπτωση ενοχλητική, ενώ παράλληλα μπορεί να γίνει εξαιρετικά "διακριτική" -έως "ανύπαρκτη" (!)- με τις θερμοκρασίες στην χειρότερη περίπτωση ( χαμηλό air flow και "παράλογα" -για την περίπτωση- υψηλό O/C), να μην ξεπερνούν τους ασφαλέστατους 76ο C ! Σε λογική χρήση, καθιστά τον επεξεργαστή μας ικανό να παίξει όλους τους ρόλους που μπορεί να απαιτήσει ένα χρήστης από το PC του, από την "παιχνιδομηχανή" υψηλών απαιτήσεων, μέχρι το τελείως αθόρυβο "HTPC", για την αναπαραγωγή μουσικής και ταινιών ! Μια εικόνα χίλιες λέξεις: Στο γράφημα που ακολουθεί, μπορούμε να δούμε τις ίδιες μετρήσεις του προηγούμενου πίνακα, αλλά πλέον είναι φανερά κάποια στοιχεία που απλά "κρύβονται" ανάμεσα στους αριθμούς, αφήνοντας την αποκάλυψή τους στη γραφική απεικόνιση! Σημειώνοντας τα πιο σημαντικά στοιχεία έχουμε: 1. Η θερμική γραμμικότητα της ψύκτρας είναι παραδειγματική (!) καθώς, τα διαγράμματα όλων των air flow και σε όλο το φάσμα της θερμικής καταπόνησης, πρακτικά είναι ευθείες. 2. Η μεταβολή των θερμοκρασιών που προκαλεί η αλλαγή του air flow, είναι επίσης σχεδόν πλήρως γραμμική, καθώς οι γραμμές (κόκκινες διακεκομμένες) που συνδέουν την ίδια θερμική καταπόνηση μεταξύ των διάφορων air flow, είναι πρακτικά ευθείες ! Αυτά δείχνουν τόσο, τον πολύ καλό σχεδιασμό της ψύκτρας, όσο και ότι αυτή -ακόμα και στα 360 Watt- βρίσκεται πολύ μακριά από το θερμικό της όριο! Αλλά το σημαντικότερο είναι άλλο . . . 3. Η δέσμη των γραφημάτων κάθε air flow (που συμπεριλαμβάνει και τους τρεις βασικούς προσανατολισμούς) είναι εξαιρετικά "συμπαγής", καθώς και οι τρεις τοποθετήσεις, δίνουν πρακτικά περίπου τις ίδιες θερμοκρασίες. Αυτό το τελευταίο, μπορεί μεν για το χρήστη να σημαίνει απλά ότι, όπως και να τοποθετήσει την ψύκτρα αυτή θα έχει την ίδια θερμική συμπεριφορά, αλλά το να πετύχεις τόσο μεγάλη "αδιαφορία" στο θέμα του προσανατολισμού των heat pipes (που δεν διακρίνονται για την σχετική αναισθησία τους), αποτελεί πραγματικά, τεχνικό επίτευγμα το οποίο δεν πρέπει να περνά απαρατήρητο και άνευ συγχαρητηρίων προς την κατασκευάστρια. Εδώ είναι που ο reviewer, λέγοντας τα σύκα-σύκα και τη σκάφη-σκάφη, έχει τη σπάνια ευκαιρία, να πει ένα ανενδοίαστο . . . Εύγε ! ! ! Μετρήσεις εις βάθος και γραφήματα Στο συγκεκριμένο τμήμα των παρουσιάσεων έχουμε την ευκαιρία να δούμε κάποια σημαντικά ζητήματα των εκάστοτε φιλοξενούμενων και -κατά περίπτωση- να "βγάλουμε και λαγό" ! Αυτή τη φορά όμως δεν έχει "θηράματα", η Noctua με την NH D15, ήδη από καιρό έχει "καθαρίσει το τοπίο"! Όμως, η αναβάθμιση του εξοπλισμού μετρήσεων των ψυκτρών, μας δίνει πλέον τα περιθώρια να ερευνήσουμε λίγο πιο πέρα τα πράγματα (a.k.a. να "ξεφύγουμε" τελείως ! ). Στη συνέχεια έχουμε τα αποτελέσματα . . . Δοκιμή πολύ υψηλής θερμικής καταπόνησης (480 Watt @ 1500rpm) (Για τον πίνακα μετρήσεων: Noctua-NH-D15-SE-AM4_Extra-High-Load-Test_Table_HoPusMiHi_01) Το θέμα του πόσα Watt θεωρούμε σαν μέγιστο αποδεκτό θερμικό φορτίο ανά heat pipe, είναι εν πολλοίς λυμένο, καθώς η τιμή των 60 Watt έχει δείξει ότι μπορεί να αποκαλύψει τις δυνατότητες μιας ψήκτρας, αλλά και τις ενδεχόμενες αδυναμίες της. Βέβαια με την προηγούμενη δομή του setup δοκιμών, για τις ψύκτρες με έξι heat pipes -και να θέλαμε- δεν είχαμε το περιθώριο να πάμε πιο ψηλά! Έτσι, μόνο σε πολύ συγκεκριμένες περιπτώσεις (λιγότερα heat pipes και ανθεκτικές ψύκτρες), μπορούσαμε να περάσουμε σε περιοχές καταπονήσεων που δεν είναι εύκολο να μπεις και είδαμε πολύ ενδιαφέροντα πράγματα! Όμως πλέον, αυτός ο περιορισμός δεν ισχύει ! Η ψύκτρα δοκιμάστηκε με 80 Watt / heat pipe σε υψηλό air flow, μέχρι τη συνολική μέγιστη ισχύ των 480 Watt. Η θερμοκρασία δεν έφτασε καν το "ψυχολογικό" όριο των 75ο C (Δθ < 50ο C ), αλλά τελικά, το σημαντικότερο είναι ότι, ακόμα και σε τέτοια "εξωφρενική" καταπόνηση, η ψύκτρα δεν παρουσιάζει την παραμικρή ένδειξη "κόπωσης" ! Το γράφημα της θερμοκρασίας δεν "ανηφορίζει" καθόλου, διατηρεί την κλίση του παραμένοντας πρακτικά μια ευθεία, και όσο για την Θερμική αντίσταση, δεν εμφανίζει την παραμικρή τάση οριζοντίωσης. Αντίθετα, από βήμα σε βήμα, η τιμή της Rca βελτιώνεται ελαφρά, δείχνοντας ότι η Noctua έχει κάνει εξαιρετική δουλειά τόσο στη σχεδίαση, όσο και στη κατασκευή της NH D15 SE AM4 ! Μετά από αυτή τη μέτρηση, πιστεύω ότι δικαιολογείται ο "σκεπτικισμός" που εκφράσαμε για την πολύ χαμηλή τιμή του TDP της ψύκτρας και τελικώς, από ότι φαίνεται -για μια φορά ακόμα- η κατασκευάστρια προτιμά να είναι άκρως "συντηρητική", να "λέει" λίγα και να κάνει πολλά, αποφεύγοντας τον οποιοδήποτε εντυπωσιασμό και αυτό δεν περνά απαρατήρητο από τους χρήστες! Δοκιμή σε πολύ χαμηλό air flow (500rpm @ 300Watt) (Για τον πίνακα μετρήσεων: Noctua-NH-D15-SE-AM4_Very-Low-AirflowTest_Table_HoPusMiVLo_01) Αυτό είναι το δεύτερο θέμα ενδιαφέροντος, γιατί "Noctua", σημαίνει χαμηλές θερμοκρασίες και χαμηλός θόρυβος, με τον δεύτερο να μην είναι ο "φτωχός συγγενής" σε αυτή τη σχέση ! Το ποια ήταν η τιμή του θορύβου, δυστυχώς δεν θα μπορέσουμε να σας πούμε, καθώς το όργανο μέτρησης απλά μας έδειχνε το θόρυβο υποβάθρου (29,3 dB(A) ) στο χώρο των μετρήσεων και ήδη αυτός ήταν κάτω από το όριο ακρίβειας του οργάνου! Μόνο με το αυτί κολλημένο "πάνω"στη φτερωτή σαν να αισθανόμαστε κάποιο αμυδρό θρόισμα! Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι, αν θέλετε να έχετε ένα κυριολεκτικά dead silent σύστημα, θα πρέπει να ψάξετε αλλού τον θόρυβο! Aπό την ψύκτρα δεν θα είναι, καθώς αυτή θα υποστηρίξει κάθε απαίτησή σας, ακόμα και αν αυτή είναι παράλογη (300 Watt ! ! ! ), χωρίς να δείτε BSOD ! Δοκιμή με μηδενικό και εξαιρετικά χαμηλό air flow Φυσικά και το δοκιμάσαμε και αυτό! Με μηδενικό air flow (ανεμιστήρες ακίνητοι και την ψύκτρα σε κατακόρυφη θέση για να εκμεταλλεύεται το ανοδικό θερμικό ρεύμα), μετά από μιάμιση ώρα σε διαρκή καταπόνηση 60 Watt, φτάνει σε ισορροπία στους 74,2ο C @ Δθ=44,8ο C και αν έχετε ένα καλό fan controller, μπορείτε να οδηγήσετε τους ανεμιστήρες στις 200rpm (κατεβαίνουν και χαμηλότερα ! ) και να έχετε στα 60 Watt @ Δθ=24,1ο C και στα 120 Watt αντίστοιχα, Δθ=45,7ο C ! Όσο για τον θόρυβο (!), ο μόνος τρόπος για να καταλάβετε με το αυτί σας, αν η φτερωτή του NF A15 PWM γυρίζει είναι να το βάλετε . . . μέσα σε αυτήν ! ! ! Η θερμική αντίσταση της ψύκτρας (Rca) (Για τον πίνακα μετρήσεων: Noctua-NH-D15-SE-AM4_Rca-Estimation_Table_HoPusPulVar_01) Η δοκιμή έγινε με τους δυο ανεμιστήρες EBM-Papst 4412 /2HHP που χρησιμοποιούμε, οι οποίοι λόγω πάχους (38mm) μπήκαν εξωτερικά των πύργων της ψύκτρας, ο ένας σε Push και ο άλλος σε Pull θέση . Τα αποτελέσματα ακολουθούν: Φυσικά και ΔΕΝ θα συζητήσουμε για τον θόρυβο ! Από απόδοση όμως, είναι φανερό ότι η ψύκτρα έχει "ατελείωτα" αποθέματα καθώς η Rca της, φτάνει σε τιμή 0,0874o C/Watt, χωρίς να δείχνει ίχνη "συμβιβασμού" ! Το σημαντικότερο όμως είναι ότι, την τιμή 0,100o C/Watt την πιάνει στις 2800rpm και εδώ, το επόμενο διάγραμμα θα μας βοηθήσει να αποφασίσουμε αν αξίζει το κόπο να πάρουμε χαμηλότερες θερμοκρασίες, αλλάζοντας ανεμιστήρες στην ψύκτρα. Σημειώνοντας τα πιο σημαντικά συμπεράσματα, έχουμε: 1. Δεν έχει κανένα νόημα να πάμε πάνω από τις 2800rpm, καθώς από εκεί και πέρα το κέρδος είναι ελάχιστο και έρχεται με ανυπόφορο θόρυβο! 2. Συγκρίνοντας όμως το γράφημα που προέκυψε από τους extra ανεμιστήρες, με αυτό που πήραμε από τους stock ανεμιστήρες, προκύπτουν πολύ ενδιαφέροντα πράγματα ! 3. Αυτό που επιτυγχάνουν οι extra ανεμιστήρες στις 2500rpm, οι stock έχουν καταφέρει ήδη από τις 1500rpm (!) και το πόσο καλά ταιριασμένοι είναι οι ανεμιστήρες της κατασκευάστριας με την ψύκτρα, φαίνεται από το ότι η θερμοκρασία που "επιτυγχάνουν" οι extra ανεμιστήρες στις 1500 rpm, είναι ~7ο C υψηλότερη. Συνεπώς -όπως επαναλαμβάνουμε κατά καιρούς από αυτή τη θέση- συνήθως οι κατασκευαστές ξέρουν τι κάνουν, και όταν μιλάμε για τον συγκεκριμένο κατασκευαστή ειδικά, το "συνήθως" είναι . . . περιττό ! Συγκριτική κατάταξη Τα ραβδογράμματα που ακολουθούν, πρέπει να διαβάζονται συνυπολογίζοντας την σχεδιαστικά ορισμένη θερμική ισχύ (TDP) των ψυκτρών που αναφέρονται και έχουμε τονίσει την ιδιαίτερη σημασία που έχει αυτό, όταν έχουμε να κάνουμε με ψύκτρες που διαφέρουν αισθητά από άποψη κατασκευής. Με αυτό κατά νου, είναι η ώρα να δούμε πως διαμορφώνεται με την προσθήκη της Noctua NH-D15S το διάγραμμα συγκριτικής παρουσίασης των επιδόσεων των ψυκτρών, που έχουν περάσει από τον πάγκο του TheLab ! Α. Σύνθετη κατάταξη με βάση το Δθο και τον θόρυβο, με πρωτεύον κριτήριο το Δθο. (Pthermal = Max, Air flow = Max, Noise measurement distance = 0,5m) 1. Ήδη από τις μετρήσεις, φάνηκε ότι η Noctua NH D15 SE AM4 τα πήγε στις δοκιμές πάρα πολύ καλά, αλλά το πόσο καλά, φαίνεται μόνο εδώ, καθώς η φιλοξενούμενή μας, όχι μόνο ήρθε και στρογγυλοκάθισε -επάξια- στην κορυφή των λύσεων αερόψυξης, αλλά υποσκέλισε και κάποιες από τις ΑΙΟ του πίνακα! Και εδώ καλό είναι να θυμηθούμε ότι το cold plate της ψύκτρας είναι ελαφρά κυρτό και τελείως άκαμπτο. Η διαφορά της NH D15 SE AM4 από την "ομότιμή" της NH D15S -σε Push-"Pull"- οφείλεται καθαρά στο ότι η δεύτερη δοκιμάστηκε με μεσαίο ανεμιστήρα έναν retail NF A15 PWM που έχει 300rpm λιγότερες. 2. Πέρα από εκεί, λαμβάνοντας υπόψη και τον παράγοντα "συμβίωση με το χρήστη", απλά δεν υπάρχει έδαφος σύγκρισης! Η πιο "ήσυχη" ΑΙΟ, που είναι καλύτερη σε θερμοκρασία (-1,35o C), παράγει σημαντικά υψηλότερο θόρυβο (+6,8 dB(A)) και η πιο αποδοτική σε θερμοκρασία ψύκτρα, μπορεί να είναι 7,5o C καλύτερη, αλλά αυτό, έρχεται με υπερδιπλάσιο θόρυβο (+13,5 dB(A))! Β. Σύνθετη κατάταξη με βάση το θόρυβο και το Δθ, με πρωτεύον κριτήριο το θόρυβο. (Pthermal = Max, Air flow = Max, Noise measurement distance = 0,5m) 1. Με βάση το dB(A) meter, σαφώς και δεν είναι από τις πιο αθόρυβες ψύκτρες! Αλλά εδώ, ο αναγνώστης θα πρέπει να εμπιστευτεί τα αυτιά του reviewer, ο οποίος για μια φορά ακόμα κοίταζε με "δυσπιστία" την μέτρηση του θορύβου! Και αυτό όχι γιατί το όργανο μετράει λάθος, αλλά απλά γιατί είναι έξω από τις δυνατότητές του, να μετρήσει την απουσία των ενοχλητικών ενισχύσεων κάποιων συχνοτήτων που γινόμαστε πολλές φορές μάρτυρες. Αυτές απλά απουσιάζουν, το μόνο που ακούς είναι ένα χαμηλό "φύσημα". Αν όμως συνυπολογίσουμε την θερμική της απόδοση, τότε πραγματικά δεν έχει αντίπαλο! 2. Αλλά επειδή μας αρέσει να βλέπουμε "πίσω" από τους αριθμούς, την πραγματική διάσταση των "προβλημάτων", μπήκαμε στο "πειρασμό" να δούμε ποια είναι η κατάταξη της ψύκτρας στο μέσο air flow (1130rpm) και αν αυτό, σημαίνει δυσβάστακτο κόστος σε θερμική επιβάρυνση . . . α. Με θόρυβο μόλις 33,3 dB(A) και επιβάρυνση μόνο ~4,5ο C, κυριολεκτικά δεν έχει αντίπαλο καθώς, οι μόνες ψύκτρες που έχουν καλύτερες θερμικές επιδόσεις παράγουν από δύο έως τέσσερις φορές περισσότερο θόρυβο! β. Με την καταπόνηση στα 240 Watt και το air flow στην χαμηλότερη "σκάλα" (880rpm), η ψύκτρα εξαφανίζεται από το ηχητικό τοπίο (30,2 dB(A)), με το Δθ να είναι μόλις ~31οC! Νομίζω ότι τα σχόλια, απλά περιττεύουν! Συμπεράσματα και βαθμολογία Μετά από αρκετές ημέρες που περάσαμε δοκιμάζοντας την NH D15 SE AM4, ήρθε η στιγμή όλα αυτά να μπουν σε μερικές γραμμές. Αυτό που κρατάμε σαν το πιο σημαντικό είναι ότι, όσο και αν προσπαθήσαμε να την φέρουμε στα όριά της, αποτύχαμε «οικτρά»! Το «ορόσημο» μεταξύ των αεροψυκτρών -και όχι μόνον- παραμένει και δείχνει για άλλη μια φορά . . . Noctua! Το εξαιρετικά αποτελεσματικό θερμοαπαγωγό σώμα της, με την βοήθεια δύο ανεμιστήρων που με τις τεχνολογίες τους, αβίαστα αποσπούν το innovation award, είναι σε θέση να κρατήσει τον AMD Ryzen επεξεργαστή μας δροσερό και ασφαλή κάτω από όλες τις συνθήκες χρήσης και αυτό, χωρίς καμία ουσιαστική παραχώρηση στο θέμα του θορύβου, ο οποίος κυμαίνεται μεταξύ του εύκολα ανεκτού και του τελείως αθόρυβου! Ο χρήστης μετά από μια εύκολη και εξαιρετικά αξιόπιστη εγκατάσταση, μπορεί να έχει ένα επεξεργαστή ικανό να αντεπεξέλθει σε όλες τις απαιτήσεις του, καλύπτοντας το φάσμα από την σημαντικά υπερχρονισμένη, αλλά ήσυχη "παιχνιδομηχανή", μέχρι το dead silent multimedia σύστημα! Με δυνατότητες να κρατήσει το σύστημά μας ήσυχο και ασφαλές έστω και αν δεχτεί το πενταπλάσιο θερμικό φορτίο σε σχέση με το TDP της, όχι μόνο κατατάσσεται στην κορυφή της λίστας των αεροψυκτρών, αλλά υποσκελίζει και μερικές λύσεις LC-AIO, δείχνοντας με τον καλύτερο τρόπο, ότι ο θόρυβος δεν είναι αναπόφευκτος συνοδός των υψηλών επιδόσεων! Μοναδικά της "μειονεκτήματα", ο μεγάλος όγκος και η σχετικά υψηλή τιμή της. Αλλά, με τη φυσική του πράγματος να απαντά στο πρώτο, και την ποιότητα κατασκευής, τις επιδόσεις και τον χαμηλό έως ανύπαρκτο θόρυβο, να αντισταθμίζουν και με το παραπάνω το δεύτερο, δεν μας μένει ουσιαστικά τίποτε να της καταλογίσουμε ! Αν λοιπόν, είσαστε σε αναζήτηση της ψύκτρας εκείνης που θα επιτρέψει στο νέο AMD Ryzen σύστημά σας να "ξεδιπλώσει" τις δυνατότητές του, χωρίς να σας επιβάλλει συμβιβασμούς στην προσωπική σας ηρεμία, καλά θα κάνετε να δείτε πολύ σοβαρά την "πρόταση" NH D15 SE AM4 της Noctua! Αν το κουτί σας το επιτρέπει, η αναζήτησή σας τελείωσε! Υπενθυμίζουμε ότι η Noctua NH-D15 SE ΑΜ4 συνοδεύεται από εξαετή εγγύηση και την ώρα που ολοκληρώνεται το review της, την βρήκαμε στα Ελληνικά καταστήματα προς 103,56€, του ΦΠΑ συμπεριλαμβανομένου, συν κάποια μεταφορικά βέβαια (3,84€). Προσβλέποντας λοιπόν σε μια λογική μείωση των τιμών που θα φέρει ο ανταγωνισμός, ας δούμε επιγραμματικά τα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματά της. Υψηλής ποιότητας κατασκευή. Κορυφαίες επιδόσεις. Πολύ καλές επιδόσεις σε μέσο air flow, όπου ο θόρυβος πρακτικά δεν είναι αισθητός. Καλή συμβατότητα όσον αφορά στην πρώτη θύρα PCI-e χ 16, πλην περιορισμένων εξαιρέσεων. Συμβατότητα με μνήμες που διαθέτουν υψηλά heat spreaders. Πολύ καλή ψύξη των εξαρτημάτων πέριξ του socket. Λειτουργικό και στιβαρό σύστημα στερέωσης (SecuFirm V2) με πολύ εύκολη εγκατάσταση. Σταθερή πίεση συναρμογής ψύκτρας / CPU, η οποία ορίζεται μέσω ελατηρίων. Εξαιρετικά γραμμική θερμική συμπεριφορά. Πολύ αποτελεσματικοί και εξαιρετικά υψηλών προδιαγραφών, αθόρυβοι PWM ανεμιστήρες. Μπορεί να αντιμετωπίσει με ασφάλεια, το μέγιστο θερμικό φορτίο, παράγοντας "μηδενικό" θόρυβο. Χαμηλός θόρυβος ακόμα και σε υψηλές στροφές, ο οποίος είναι απαλλαγμένος από ενοχλητικές συχνότητες. Sleeved καλώδιο ανεμιστήρων. Παρέχεται ρυθμιστικό μέσο των στροφών (LNA), για κάθε ανεμιστήρα. Παρέχεται ένα PWM Fan Y-splitter για την τροφοδότηση και των δύο ανεμιστήρων από ένα fan header . Παρέχεται θερμοαγώγιμη πάστα που επαρκεί για περισσότερες της μιας εφαρμογές. Αναλυτικό manual. Εγγύηση έξι ετών. Μολονότι δικαιολογημένη η υψηλή τιμή της, θα θέλαμε να την δούμε χαμηλότερη για να γίνει ευπρόσιτη σε περισσότερους χρήστες. Με βάση όλα τα παραπάνω, η γενική βαθμολογία που αποσπά η Noctua NH-D15S, δε μπορεί να είναι μικρότερη από: ? theLAB.gr Ευχαριστούμε θερμά την Noctua για την παραχώρηση του δείγματος της δοκιμής. Για το TheLab.gr Seafalco 11/9/2017
  17. H Arctic ανακοίνωσε μια ακόμα ψύκτρα, το μοντέλο Freezer 33 PENTA, η οποία έχει ξεχωριστή εμφάνιση χάρη στο titanium black χρώμα της και τον 120 mm PENTA-style ανεμιστήρα της. Η εταιρία αναφέρει ότι ο σχεδιασμός της ψύκτρας έγινε σε συνεργασία με την γερμανική ομάδα eSports PENTA Sports. Τα σημαντικότερα χαρακτηριστικά της Freezer 33 PENTA είναι τα εξής: • PENTA style with titanium black heatsink • Compatible with Intel & AMD socket • Passive Operation up to 40 % PWM • Offset heat pipes ensure optimal heat dissipation • Anti-vibration rubbers for quiet operation Η Freezer 33 PENTA είναι διαθέσιμη μέσω του ARCTIC-Webshop στην προτεινόμενη τιμή των 45,99 €.
  18. Η Deepcool ανακοίνωσε μια νέα ψύκτρα κατά την διάρκεια της Computex η οποία, όπως και τα περισσότερα σημερινά προϊόντα, ποντάρει και στις δυνατότητες RGB φωτισμού που προσφέρει. Η νέα αυτή ψύκτρα φέρει την ονομασία GAMMAXX GT και προορίζεται για συστήματα AMD ή Intel με αυξημένες ανάγκες ψύξης. Ξεκινώντας από τις RGB δυνατότητες της ψύκτρας, αυτή διαθέτει τόσο RGB ανεμιστήρα, όσο και αλουμινένια πλάκα στο πάνω μέρος της, το οποίο επίσης διαθέτει RGB φωτισμό. Ο φωτισμός του ανεμιστήρα με αυτόν στο πάνω μέρος της ψύκτρας είναι συγχρονισμένοι και ο χειρισμός τους μπορεί να γίνει είτε μέσω του παρεχόμενου ελεγκτή, είτε μέσω λογισμικού, εφόσον η μητρική διαθέτει την κατάλληλη υποδοχή για RGB φωτισμό. Όσον αφορά την ίδια την ψύκτρα, αυτή διαθέτει τέσσερα heatpipes των 0,5 χιλιοστών που αναλαμβάνουν την ταχεία μεταφορά της θερμοκρασίας από τον επεξεργαστή προς το υπόλοιπο σώμα της ψύκτρας το οποίο είναι κατασκευασμένο από αλουμίνιο. Το βάρος της ψύκτρας είναι 870 γραμμάρια, οι διαστάσεις της 135 X 84,8 X 156 χιλιοστά, ενώ ο ανεμιστήρας που χρησιμοποιείται είναι των 120 χιλιοστών, με ταχύτητα περιστροφής από 500 έως 1500 στροφές το λεπτό, 70.08CFM και επίπεδα θορύβου από 17.8 έως 29.5dB(A). Η ψύκτρα είναι συμβατή με Intel LGA2011-v3/LGA2011/LGA1366/LGA115X και AMD AM4/AM3+/AM3/AM2+/AM2/FM2+/FM2/FM1 sockets. Υποστηρίζει όλους τους επεξεργαστές με TDP έως και 150W. Η GAMMAXX GT θα είναι διαθέσιμη ήδη από αυτό το μήνα, με προτεινόμενη τιμή λιανικής τα 49,99 δολάρια.
  19. Η FSP Group ανακοίνωσε δύο νέες ψύκτρες υψηλών επιδόσεων, τις Windale 6 (AC601) και Windale 4 (AC401). Οι νέες αυτές ψύκτρες, υπόσχονται εξαιρετικές επιδόσεις, έχοντας προδιαγραφές για χρήση με επεξεργαστές πολλών watt, αλλά και χαμηλό θόρυβο, ενώ διαθέτουν και εκτεταμένη συμβατότητα με πολλά AMD και Intel sockets. Ειδικότερα, οι Windale 6 και Windale 4 είναι σε θέση να χρησιμοποιηθούν με επεξεργαστές οι οποίοι θα έχουν TDP 240W και 180W αντίστοιχα. Και οι δύο χρησιμοποιούν τεχνολογία direct contact, με 6 και 4 χάλκινα heat pipes αντίστοιχα, για την γρήγορη και αποτελεσματική απαγωγή της θερμότητας από τον επεξεργαστή προς τα fins. Τα fins είναι συναρμολογημένα με μια πατενταρισμένη solder-less τεχνική, για καλύτερα αποτελέσματα. Ο ανεμιστήρας των 120 χιλιοστών είναι σχεδιασμένος για αθόρυβη λειτουργία, υποστηρίζει PWM λειτουργία και διαθέτει μηχανισμό sleeve bearing. Η ταχύτητα περιστροφής του είναι μεταβλητή από τις 1000 στροφές ανά λεπτό έως τις 1600, ενώ είναι σε θέση να μεταφέρει έως και 60 κυβικά αέρα ανά λεπτό (60CFM), μέσα από τα fins της ψύκτρας για την ταχύτερη ψύξη τους. Ειδικά αντικραδασμικά από ελαστικό, αποτρέπουν κραδασμούς από την λειτουργία του ανεμιστήρα να μεταφερθούν στο σύστημα. Όσον αφορά την εμφάνιση, η Windale 6 διαθέτει LED φωτισμό στον ανεμιστήρα και είναι βαμμένη με μαύρο χρώμα. H Windale 4, δεν διαθέτει LED φωτισμό, ενώ αρκείται στη φυσική μεταλλική γυαλάδα του αλουμινίου. Όσον αφορά την συμβατότητα των νέων Windale, με τα Intel και AMD sockets, υποστηρίζονται LGA 775, 1150, 1155, 1156, 1366, 2011 και socket FM1, FM2, FM2+, AM2, AM2+, AM3, AM3+, AM4. Μπορείτε να διαβάσετε review της Windale 6 στο TechPowerUp, όπου αναφέρεται ότι η τιμή της είναι $47,99.
  20. Η Ιαπωνική Scythe, σε συνεργασία με το Γερμανικό περιοδικό "PC Games Hardware", ανακοίνωσε μια νέα έκδοση της Mugen 5 την οποία ονομάζει Mugen 5 PCGH Edition. Η νέα αυτή έκδοση της Mugen 5 χρησιμοποιεί δύο Kaze Flex 120 PWM ανεμιστήρες χαμηλών στροφών, προσφέροντας υψηλές επιδόσεις παραμένοντας αθόρυβη. Οι δύο ανεμιστήρες δουλεύουν σε διάταξη push-pull, με την ταχύτητα περιστροφής τους να είναι μεταβλητή, μεταξύ 300 και 800 στροφών ανά λεπτό. Με μόλις 800 στροφές ανά λεπτό, έναντι των 1200 του ανεμιστήρα στην στάνταρ έκδοση της Mugen 5, το επίπεδο θορύβου πέφτει από τα 24,9 dBA σε μόλις 14,5 dBA. Οι ανεμιστήρες διαθέτουν μηχανισμό FDB bearing της ίδιας της Scythe, προσφέροντας αθόρυβη λειτουργία και αντοχή στον χρόνο που φτάνει κατά μέσο όρο τις 120 χιλιάδες ώρες λειτουργίας. Το κυρίως σώμα της ψύκτρας παραμένει το ίδιο με αυτό της κλασικής Mugen 5, με επινικελωμένη χάλκινη βάση, έξι επινικελωμένα χάλκινα heat pipes και αλουμινένια fins. Η σχεδίαση του σώματος της ψύκτρας είναι ασύμμετρη, ώστε να μην υπάρχει πρόβλημα με τις περισσότερες μνήμες συστήματος που διαθέτουν ψηλά heat spreaders, ενώ το ύψος της ψήκτρας είναι 154,5 χιλιοστά επιτρέποντάς της να χωράει στην πλειοψηφία των κουτιών. Για την στερέωση της ψύκτρας πάνω στο socket χρησιμοποιείται το σύστημα Hyper Precision Mounting System (H.P.M.S. II) της Scythe. Η Mugen 5 PCGH είναι συμβατή με Intel LGA775, LGA1150, LGA1151, LGA1155, LGA1156, LGA1366 και LGA2011(V3), καθώς και AMD AM2(+), AM3(+), FM1, FM2(+) και AM4. Η νέα Scythe Mugen 5 PCGH Edition φέρει κωδικό μοντέλου SCMG- 5PCGH και είναι άμεσα διαθέσιμη στην Ευρωπαϊκή αγορά προς 47 ευρώ (χωρίς τους φόρους).
  21. Η Arctic ανακοίνωσε δύο ακόμα ψύκτρες τύπου tower, τις Freezer 12 και 12 CO, οι οποίες αποτελούν πιο οικονομικές λύσεις σε σχέση με τις ψύκτρες της σειράς Freezer 33, για τις οποίες σας είχαμε ενημερώσει πριν έναν μήνα περίπου. Οι νέες Freezer 12 και 12 CO, είναι συμβατές με τα τελευταία Intel sockets, αλλά και το AM4 της AMD. Η νέα σειρά έρχεται να διαδεχθεί την παλαιότερη σειρά Freezer 11. Τα κύρια χαρακτηριστικά της είναι οι σχετικά περιορισμένες διαστάσεις, ο χαμηλός θόρυβος και η υψηλή απόδοση. Ειδικά στον τομέα του θορύβου, όπως αναφέρθηκε, οι ψύκτρες υποστηρίζουν semi passive λειτουργία, με τον ανεμιστήρα τους να μην περιστρέφεται όταν δεν είναι απαραίτητος. Ο ανεμιστήρας είναι διαμέτρου 92 χιλιοστών και ειδικές ελαστικές βάσεις στις γωνίες του απορροφούν τυχόν κραδασμούς, εξασφαλίζοντας πιο αθόρυβη λειτουργία. Στην περίπτωση της έκδοσης CO, ο μηχανισμός του ανεμιστήρα είναι τύπου dual ball bearing, επιτρέποντας του μεγάλη διάρκεια ζωής. Η έκδοση CO είναι κατάλληλη για συστήματα που βρίσκονται μόνιμα σε λειτουργία. Όσον αφορά το κυρίως σώμα της ψύκτρας, αυτό αποτελείται από τρία χάλκινα heatpipes, σχήματος U, των 6 χιλιοστών και 45 αλουμινένια fins, τα οποία επιτρέπουν στα μοντέλα Freezer 12 και 12 CO να αποβάλουν έως και 150W θερμότητας. Τα heatpipes ακουμπάνε απευθείας στο heatspreader του επεξεργαστή. Όσον αφορά την συμβατότητά τους, οι νέες Frezer 12 και 12 CO είναι συμβατές με Intel socket 1151, 1150, 1155, 1156, 2011-3 και 2011, αλλά και AMD AM4. Οι νέες Freezer 12 και Freezer 12 CO, είναι άμεσα διαθέσιμες από την Arctic προς 39,99 και 41,99 ευρώ αντίστοιχα.
  22. Πρόλογος Η ARCTIC επισκέπτεται και πάλι το πάγκο του TheLab με μια μεγαλύτερη ψύκτρα αυτή τη φορά! Πρόσφατα είχαμε δει την Freezer i11 και έτσι δεν χρειάζονται ιδιαίτερες συστάσεις για την εταιρία με την πολύχρονη εμπλοκή στην ψύξη των επεξεργαστών και όχι μόνον, αποτέλεσμα της οποίας είναι μια μακριά σειρά από επιτυχημένα προϊόντα που διακρίνονται για την άρτια σχεδίαση, την αποτελεσματικότητα αλλά και το σχετικά χαμηλό κόστος τους και αποτελούν μια άριστη επιλογή για τους χρήστες που θέλουν να αναβαθμίσουν την stock ψύκτρα του επεξεργαστή τους, αναζητώντας αισθητά χαμηλότερες θερμοκρασίες, χωρίς να πληρώσουν μια "μικρή περιουσία" γι' αυτό! Εγχείρημα δύσκολο μεν, αλλά -καθώς μας "διδάσκει" η πληθώρα των επιτυχημένων προϊόντων της- απολύτως εφικτό για την ARCTIC . Ο σημερινός μας "επισκέπτης" είναι η ARCTIC Freezer i32, μια ψύκτρα μονού πύργου σχετικά μικρών διαστάσεων, που "υπόσχεται" πολύ καλή συμβατότητα με μνήμες που διαθέτουν υψηλά het spreaders. Έρχεται εφοδιασμένη με τέσσερα heat pipes άμεσης επαφής σε συνεχή διάταξη (CDΤ). Την ψύξη των πτερυγίων της, αναλαμβάνει ένας από τους πιο αποδοτικούς ανεμιστήρες της εταιρίας, ο οποίος πέρα από το καλό air flow, διακρίνεται και για τον πολύ χαμηλό θόρυβο που παράγει. Η ARCTIC για άλλη μια φορά, μας επιφυλάσσει μια ουσιαστική "έκπληξη", καθώς ο ανεμιστήρας αυτός, μολονότι έχει τα ίδια λειτουργικά χαρακτηριστικά με τον Α-12, είναι εφοδιασμένος με ειδικό κύκλωμα PWM οδήγησης, το οποίο σταματά την περιστροφή του ανεμιστήρα όταν η θερμοκρασία του επεξεργαστή είναι χαμηλή και πρακτικά απαλείφει την ηχητική παρουσία της ψύκτρας! Η Freezer i32 ακολουθώντας την τακτική της εταιρίας που είδαμε και στην i11, είναι συμβατή μόνο με τα socket της INTEL, αφήνοντας τα αντίστοιχα της AMD στην ταυτόσημή της Freezer A32. Την γκάμα επιλογών συμπληρώνει η ακριβότερη Freezer i32 CO που διαφέρει μόνο στο ότι εφοδιάζεται με ανεμιστήρα εξοπλισμένο με έδρανα dual ball bearing και είναι εγγυημένος για 24/7 λειτουργία! Επιπλέον αυτών όμως, οι ευχάριστες εκπλήξεις, όταν φτάσουμε στο "ταμείο"...συνεχίζονται, καθώς η Freezer i32 διατίθεται σε μια πραγματικά χαμηλή τιμή! Τεχνικά χαρακτηριστικά Στους πίνακες που ακολουθούν μπορούμε να δούμε με αρκετή λεπτομέρεια τα χαρακτηριστικά της ψύκτρας που σας παρουσιάζουμε σήμερα. Οι πληροφορίες τους αναφέρονται , τόσο σε αυτά που υπάρχουν στα data της ψύκτρας, όσο και σε αυτά που διαπιστώθηκαν/μετρήθηκαν από εμάς στο εργαστήριο του TheLab. Αυτά τα τελευταία έχουν αναγραφεί με μπλε χαρακτήρες και μολονότι στερούνται της στατιστικής επαλήθευσης, πιστεύουμε ότι μπορούν να δώσουν μια πιο πλήρη εικόνα της ψύκτρας. Βασική παρατήρηση είναι ότι η ARCTIC Freezer i32 διαθέτει εξοπλισμό στερέωσης μόνο για την πλατφόρμα της INTEL. Όποιος ενδιαφέρεται για μητρικές της AMD θα πρέπει να κοιτάξει για την ARCTIC Freezer A32, η οποία διαφοροποιείται από την Freezer i32 μόνο στο mounting hardware. Επίσης, αξιοσημείωτο είναι ότι σε χαμηλά φορτία, η ψύκτρα μπορεί να δουλέψει και χωρίς να στρέφεται ο ανεμιστήρας της! Από εδώ κρατάμε τη σημαντική ευκολία της τεχνολογίας διαμοιρασμού του σήματος ελέγχου PWM Sharing Technology (PST). Και την "περίεργη" μονάδα μέτρησης του θορύβου, ο οποίος ευτυχώς αποδεικνύεται αρκετά χαμηλός! Συνέχεια έχει ο πίνακας με τα πιο "ιδιαίτερα" χαρακτηριστικά της ψύκτρας, όπου μπορούμε να δούμε συνοπτικά τις κατασκευαστικές λεπτομέρειες της ψύκτρας, αλλά και τις παραμέτρους που εξαρτώνται από αυτές και καθορίζουν την θερμική συμπεριφορά της. Με ελευθερία air flow ~79% και συντελεστή πυκνότητας ~95, έχουμε να κάνουμε με μια σχετικά αραιόφυλη ψύκτρα, πράγμα που προϊδεάζει για την δυνατότητα χρήσης ανεμιστήρα με χαμηλό θόρυβο, που -ιδιαίτερα στα 120mm- αποτελούν ένα από τα δυνατά σημεία της κατασκευάστριας! Η ARCTIC Freezer i32 έχει από την κατασκευάστρια εταιρία εξαετή εγγύηση και προτεινόμενη τιμή 44,99€ (MSRP). Αλλά την ώρα που ολοκληρώνεται το review της, μπορείτε να την βρείτε σε Ελληνικά καταστήματα προς 31,0 € του ΦΠΑ συμπεριλαμβανομένου (συν 5€ μεταφορικά). Συσκευασία και παρελκόμενα Η ARCTIC Freezer i32 φτάνει στον χρήστη σε ένα χάρτινο κουτί -στα χρώματα της εταιρίας- του οποίου οι πλευρές παρέχουν αρκετή πληροφορία για την ψύκτρα. Η επάνω και η εμπρός πλευρά, αρκούνται στην παρουσίαση του λογότυπου της εταιρίας και μιας εικόνας της ψύκτρας. Φυσικά την προσοχή μας αποσπά η εξαετής εγγύηση (!) της ψύκτρας (βλέπε ανεμιστήρας) και δευτερευόντως, η φράση στο κάτω μέρος του κουτιού που δηλώνει ότι η ψύκτρα μας είναι συμβατή μόνο με INTEL sockets και το QR-code που παραπέμπει στη σελίδα του προϊόντος. Κάτω από το όνομα της ψύκτρας, βρίσκεται ο χαρακτηρισμός της ψύκτρας σαν ημιπαθητικής (Semi Passive) που θα μας απασχολήσει αρκετά στην παρουσίαση. Στην αριστερή πλευρά έχουμε τρία διαφωτιστικά σκαριφήματα που αναφέρονται σε βασικά χαρακτηριστικά της ψύκτρας. Σημαντικό είναι ότι χάρη στις μειωμένες διαστάσεις των πτερυγίων και την συμμετρική κατασκευή τους, η ψύκτρα δεν έχει θέμα συμβατότητας, είτε χρησιμοποιηθεί ως έχει, είτε την στήσουμε σε Push-Pull βάζοντας ένα ανεμιστήρα ακόμα! Δεξιά έχουμε μια αναλυτική τομή του ποιοτικού εδράνου του ανεμιστήρα, που δίνει το περιθώριο στην ARCTIC να παρέχει έξη χρόνια εγγύηση καλής λειτουργίας στην Freezer i32 ! Στην δεξιά πλευρά του κουτιού βρίσκουμε μια πολύγλωσση (με τα Ελληνικά απόντα ως συνήθως) αναφορά στα βασικά χαρακτηριστικά της ψύκτρας... ... και τον πίνακα των προδιαγραφών της. Οι πιο ενδιαφέρουσες όμως πληροφορίες, υπάρχουν στην πίσω πλευρά του κουτιού. Αριστερά βλέπουμε τα βασικά εξαρτήματα της Freezer i32 και ακριβώς από πάνω τους, ένα συγκριτικό γράφημα των επιδόσεών της σε σχέση τόσο με την stock ψύκτρα, όσο και -πιο σημαντικό αυτό- με την Freezer i30 πάνω στην οποία βασίστηκε η εξέλιξή της! Στην δεξιά φωτογραφία έχουμε το πιο ενδιαφέρον χαρακτηριστικό της Freezer i32, που δεν είναι άλλο από το ότι: Το κύκλωμα οδήγησης του ανεμιστήρας της, (όταν -λόγω χαμηλής θερμοκρασίας της CPU- το σήμα PWM από την μητρική μειωθεί κάτω από ένα ποσοστό), έχει τη δυνατότητα να ακινητοποιήσει τον ανεμιστήρα και να περάσει σε πλήρως παθητική λειτουργία, μηδενίζοντας τον όποιο παραγόμενο θόρυβο ! Λεπτομέρειες γι' αυτό θα δούμε στη σελίδα των ανεμιστήρων, για την ώρα ας ολοκληρώσουμε τον κύκλο του κουτιού με την κάτω πλευρά του, για να το ανοίξουμε! Ευχάριστη αλλαγή στη συσκευασία (σε σχέση με αυτήν της Freezer i11 που είχαμε δει πρόσφατα) είναι ότι η ψύκτρα είναι καλύτερα προστατευμένη από μια δεύτερη στρώση κυματοειδούς χαρτονιού που την καλύπτει απ' όλες τις πλευρές της! Ανοίγοντας αυτή τη δεύτερη στρώση μπορούμε να δούμε... ...την ψύκτρα με τα παρελκόμενά της! Τα παρελκόμενα στερέωσης Αριστερά έχουμε τα δύο συρμάτινα clips στερέωσης του ανεμιστήρα και δίπλα τους τις τέσσερις βίδες που στερεώνουν τα μεταλλικά brackets πάνω στη βάση του block. Ακολουθούν τα ίδια τα brackets και πάνω δεξιά τους, έχουμε τις βίδες για την στήριξη της ψύκτρας στο LGA 2011x socket της INTEL. Το αυτοκόλλητο ελαστικό τετράγωνο έχει ήδη κομμένες τέσσερις ελαστικές ροδέλες για την απόσβεση των κραδασμών του ανεμιστήρα και πιο κάτω το πακετάκι με την πολύ καλή θερμοαγώγιμη πάστα MX-4 της κατασκευάστριας. Στο κέντρο βλέπουμε τις βίδες στερέωσης της Freezer i32 στα υπόλοιπα INTEL sockets (1150, 1155, 1156) και δίπλα τους το CPU back plate, να "αναπαύεται" πάνω στο πολύ διαφωτιστικό φυλλάδιο των οδηγιών εγκατάστασης της ψύκτρας, και τα παρελκόμενα κλείνουν με ένα επιπλέον ζευγάρι συρμάτινα clips για την στήριξη ενός ακόμα ανεμιστήρα, στην περίπτωση που θέλουμε να κάνουμε Push-Pull στήσιμο της ψύκτρας μας! Η ψύκτρα από κοντά H ARCTIC σχεδίασε την Freezer i32 έχοντας σαν βάση την Freezer i30 . Βασικά μείωσε τις διαστάσεις των heat pipes από 8mm σε 6mm και περιόρισε ελαφρά την επιφάνεια των πτερυγίων, έτσι ώστε ακόμα και σε διάταξη Push-Pull να είναι συμβατή με μνήμες που διαθέτουν υψηλά heat spreaders καθώς, το θέμα της συμβατότητας έχει αναδειχθεί -και δικαίως- σαν σημαντικός παράγοντας επιλογής! Ο ανεμιστήρας που την καλύπτει σχεδόν τελείως μας δίνει μια καλή εντύπωση για τον όγκο της, που μολονότι είναι σχετικά μικρός, αναλαμβάνει το αρκετά βαρύ "καθήκον" να αντεπεξέλθει σε μέγιστο θερμικό φορτίο 320 Watt, έχοντας βέβαια σαν τυπικό φορτίο τα πολύ λογικότερα 150 Watt. Αλλά ας πάμε να ρίξουμε μια ματιά περιμετρικά! Τα τέσσερα heat pipes της Freezer i32 είναι κατανεμημένα ώστε να καλύπτουν την κωνική ροή του αέρα που ωθεί ο ανεμιστήρας ανάμεσα στα πτερύγια, αυξάνοντας έτσι την απόδοση της ψύκτρας. Αλλάζοντας την οπτική γωνία μπορούμε να το δούμε καλύτερα την διάταξή τους, η οποία επιβάλει συγκεκριμένο προσανατολισμό στη ροή του αέρα. Σε αυτές τις φωτογραφίες φαίνεται και ο σχεδιασμός του συρμάτινου clip που στηρίζει τον ανεμιστήρα, ο οποίος έχει σαν αποτέλεσμα την ευκολότερη ίσως εγκατάσταση ανεμιστήρα -με ανάλογα μέσα- που έχουμε συναντήσει! Η ψύκτρα σε διάταξη Push-Pull Όπως είπαμε στα παρελκόμενα της ψύκτρας υπάρχουν δυο επιπλέον fan wire clips και μιας και είχαμε και ανεμιστήρα, ας δούμε την ARCTIC Freezer i32 σε πλήρη εξοπλισμό... ...και γιατί όχι και σε "λειτουργία" ! Εδώ να θυμίσουμε ότι η ARCTIC έχει φροντίσει ο όγκος της ψύκτρας -ακόμα και σε Push-Pull- να παραμένει συμβατός με μνήμες που διαθέτουν υψηλά heat spreaders. Το σώμα της ψύκτρας Συνεχίζοντας την προηγούμενη διαπίστωση, ας αφαιρέσουμε τον ανεμιστήρα. Με δυο απλές κινήσεις ανασηκώνουμε τα clips και... Τα συρμάτινα clips παραμένουν πάνω στο σώμα της ψύκτρας και κάνουν κυριολεκτικά παιχνίδι την επαναφορά του ανεμιστήρα. Αλλά ας συνεχίσουμε την "περιήγησή" μας... Στην προηγούμενη φωτογραφία μπορούμε να δούμε σε όλη την έκταση της ψύκτρας μικρά τμήματα των heat pipes, πράγμα που μαρτυρά ότι η τοποθέτηση των πτερυγίων είναι κάπως αραιότερη από αυτήν που είχαμε δει στην Freezer i11. Τα πτερύγια στα άκρα τους είναι "διπλωμένα" σε ορθή γωνία, και ακουμπώντας μεταξύ τους, αφενός αυξάνουν την στιβαρότητα του συνόλου και αφετέρου, μετατρέπουν το σώμα της ψύκτρας σε έναν ιδιότυπο αεραγωγό ψύξης, πράγμα που συμβάλει στην πλήρη εκμετάλλευση της ροής αέρα που διοχετεύει ο ανεμιστήρας σε αυτό! Το block της ψύκτρας Το cold plate καλύπτεται από το αυτοκόλλητο προστασίας, δια μέσω του οποίου παίρνουμε μια πρώτη εικόνα της κατασκευής του, καθώς και του φινιρίσματός του. Εδώ όμως έχουμε μια αρκετά καλή εικόνα της σύζευξης μεταξύ πτερυγίων και heat pipes και μια καλύτερη προοπτική της όλης κατασκευής Τα τέσσερα heat pipes της Freezer i32 βρίσκονται πρεσαρισμένα μέσα στην αλουμινένια βάση του block, η οποία εξασφαλίζει την πολύ καλή στιβαρότητα της κατασκευής, αλλά κυρίως -όπως θα δούμε στη συνέχεια- την βέλτιστη δυνατή θερμική σύζευξη μεταξύ των heat pipes δια μέσου της μάζας της αλουμινένιας βάσης, η οποία φροντίζει για την θερμική ισοφόρτισή τους (τον διαμοιρασμό της θερμοκρασίας των θερμότερων heat pιpes προς τα άλλα που παραλαμβάνουν μικρότερο θερμικό φορτίο από το CPU heat spreader). Να σημειώσουμε ότι η κάμψη του πρώτου heat pipe είναι πολύ κλειστή, με αποτέλεσμα στην εσωτερική της πλευρά να έχουν αναπτυχθεί ελαφρές πτυχώσεις στο heat pipe. Αυτό βέβαια δεν σημαίνει κάποια υποβάθμιση της αποτελεσματικότητάς του, αλλά θα μπορούσαν να αποφευχθούν με μια διαφορετική διαδικασία καμπύλωσης. Το ίδιο θέμα μπορούμε να δούμε και στην αριστερή προηγούμενη φωτογραφία, στην οποία (μετά από μεγέθυνσή της) διακρίνεται το μεγάλο πάχος της αλουμινένιας βάσης στο σημείο που αυτή καλύπτει τα heat pipes, "ακολουθώντας" επακριβώς την καμπυλότητά τους και εξασφαλίζοντας έτσι, την βέλτιστη θερμική σύζευξη μεταξύ τους! Το cold plate Ας δούμε όμως μια πιο κοντινή φωτογραφία του κάτω μέρους της ψύκτρας... ...την οποία όμως καλό είναι να την δούμε, χωρίς "προφυλακτήρα" και σε "πλήρη εξοπλισμό"! Ανεμπόδιστοι από το προστατευτικό, μπορούμε να δούμε ότι μεταξύ των heat pipes δεν υπάρχει κανένα κενό, πράγμα που βελτιώνει αισθητά την θερμική σύζευξή τους με το CPU heat spreader αυξάνοντας αντίστοιχα τις επιδόσεις της ψύκτρας! Η πολύ καλή εφαρμογή της αλουμινένιας βάσης στα heat pipes, μαρτυρά ότι αυτά έχουν τοποθετηθεί στην βάση και μετά το σύνολο έχει πρεσαριστεί και κατόπιν λειανθεί σαν ενιαίο κομμάτι, πράγμα που με τα δεδομένα υλικά, είναι ότι πλησιέστερο προς την βέλτιστη κατασκευή που συνδυάζει το χαμηλό κόστος, χωρίς ιδιαίτερες παραχωρήσεις από άποψη απόδοσης! Ο ανεμιστήρας Η ARCTIC εφοδιάζει την Freezer i32 με έναν ανεμιστήρα που έχει αποδεδειγμένα πολύ καλή σχεδίαση, πετυχαίνοντας μια πολύ καλή ισορροπία ανάμεσα στους παράγοντες του air flow, της στατική πίεσης, και του θορύβου! Το αποτέλεσμα είναι ένας πολύ ήσυχος ανεμιστήρας με "ανέλπιστα" υψηλή παροχή για τον θόρυβο που παράγει. Διαθέτει εννιά πτερύγια, κλασική κατασκευή και ελέγχεται μέσω διαμόρφωσης πλάτους παλμών (PWM). Όπως φαίνεται, το "ατίθασο" καλώδιο του, είναι ντυμένο με πυκνό sleeve και διαθέτει δύο βύσματα. Το ένα είναι το τροφοδοσίας του ανεμιστήρα και είναι πλήρως συρματωμένο, ενώ το άλλο προορίζεται για να τροφοδοτήσει ένα δεύτερο ανεμιστήρα (στην περίπτωση που στήσουμε την ψύκτρα σε Push-Pull) και πολύ σωστά, δεν έχει συρματωμένο το pin που αντιστοιχεί στο σήμα Tach. Η κατασκευάστρια έχει δώσει στην κατασκευή αυτή το κωδικό όνομα PST (PWM Sharing Technology) και επιτρέπει όπως λέει και το όνομά της να μοιράσει το σήμα PWM σε "όσες" -εν σειρά- συσκευές θέλουμε! Η κάλυψη της διατομής του ανεμιστήρα είναι μέτρια, καθώς ο προσανατολισμός του δεν είναι η ανάπτυξη υψηλής πίεσης. Το κενό μεταξύ των πτερυγίων διευκολύνει την ελεύθερη ροή του αέρα και είναι χαρακτηριστικό των ανεμιστήρων υψηλού και αθόρυβου air flow. Δεν έχουν παρθεί ιδιαίτερα μέτρα για τον περιορισμό του θορύβου στην κατασκευή του πλαισίου, εκτός φυσικά από το ότι τα "μπράτσα" του κινητήρα έχουν τοποθετηθεί υπό γωνία και ότι η κατασκευή τους έχει "τριγωνική" τομή. Η φτερωτή χαρακτηρίζεται από ελαφρά καμπυλωμένα πτερύγια τα οποία δεν εμφανίζουν -σε σχέση με τον άξονα του ανεμιστήρα- ιδιαίτερη αύξηση της κλίσης τους, πράγμα που επιβεβαιώνει ότι η σχεδιαστική "πλάστιγγα" γέρνει υπέρ του air flow! Εδώ στις υπό γωνία φωτογραφίες διακρίνεται ότι τα πτερύγια αλλάζουν μεν κλίση, αλλά όχι πολύ έντονα, και στην ουσία, μέχρι και το άκρο τους, διευκολύνουν την διέλευση του αέρα, ρίχνοντας σε "δεύτερη μοίρα" το θέμα της στατικής πίεσης, που σαφώς είναι θέμα επιλογής η οποία επιβεβαιώνεται από τις μετρήσεις! Η Semi Pasive λειτουργία της ψύκτρας Το είπαμε και προηγουμένως ότι η ARCTIC εφοδιάζει την Freezer i32 με έναν ανεμιστήρα ιδιαίτερων χαρακτηριστικών. Παρά το ότι δεν κατονομάζει το μοντέλο του ανεμιστήρα αυτού, από ότι είδαμε κατά πάσα πιθανότητα βασίζεται στον Arctic F12 PWM PST, με τη διαφορά ότι ο ανεμιστήρας που εξοπλίζει την ψύκτρα, διαθέτει την πρόσθετη δυνατότητα να παύει την περιστροφή του, αν το σήμα PWM που δέχεται, πέσει κάτω από ένα συγκεκριμένο ποσοστό. Ο στόχος είναι η πλήρης απαλοιφή του θορύβου της ψύκτρας, στις περιπτώσεις που αυτή έχει να αντιμετωπίσει χαμηλό θερμικό φορτίο. Σκέψη καλή, αρκεί και η ψύκτρα να τοποθετηθεί σε προσανατολισμό που να ευνοεί την παθητική λειτουργία της (Vertical orientation). Το θέμα όμως του προσανατολισμού δεν είναι "απόλυτο" καθώς, η ψύκτρα θα βρίσκεται σε ένα κουτί όπου υπάρχουν και άλλα ρεύματα αέρα, εκτός από αυτό που δημιουργεί ο ανεμιστήρας της. Όπως και να έχει όμως και παρά το γεγονός ότι ο ανεμιστήρας αυτός, κάτω από τις 1000rpm "δεν ακούγεται", η τεχνολογία αυτή δεν χάνει την αξία της! Θέματα συμβατότητας Ο σχεδιασμός της ARCTIC Freezer i32 έχει πάρει υπόψη του τους περιορισμούς που επιβάλουν τα εξαρτήματα που βρίσκονται πολύ κοντά στο CPU socket και σε συγκεκριμένους προσανατολισμούς τοποθέτησης δεν θα συναντήσουμε πρόβλημα συμβατότητας με μνήμες που έχουν υψηλά heat spreaders. Στη δεξιά φωτογραφία έχουμε την πιο συνηθισμένη τοποθέτηση, όπου η ψύκτρα είναι πλάγια τοποθετημένη στον "άξονα" 5,25" - Rear case fan. Εδώ, επειδή κατά κανόνα η απόσταση του πίσω ανεμιστήρα του κουτιού από την πίσω πλευρά της ψύκτρας είναι μικρή, αυτός μπορεί να παίξει το ρόλο ενός "χαλαρού" Pull ανεμιστήρα, πράγμα που θα είναι πολύ χρήσιμο στην περίπτωση που η ψύκτρα δουλεύει χωρίς να στρέφονται οι δικοί της ανεμιστήρες! Σε μια πιο λεπτομερώς διαστασιολογημένη εικόνα της ψύκτρας... ...διαπιστώνουμε ότι, η τοποθέτηση της ψύκτρας έτσι ώστε η ροή του αέρα της να είναι κατακόρυφη (η πίσω πλευρά της ψύκτρας "κοιτάει" την οροφή του κουτιού), δεν θα δημιουργήσει πρόβλημα αν έχουμε μνήμες χωρίς υψηλά heat spreader, καθώς το κατώτερο πτερύγιό της, απέχει ~40mm από την επιφάνεια της μητρικής. Αν δούμε ότι ο ανεμιστήρας της είναι λίγο χαμηλά, μπορούμε να τον μετακινήσουμε λίγο προς τα επάνω (~ 4 - 5mm), έτσι ώστε τα συρμάτινα στηρίγματά του -που κανονικά απέχουν 33mm από τη μητρική- να να προβάλουν μόνο 3mm προς αυτήν (τελική καθαρή απόσταση ~ 37mm). Όσον αφορά στο συνολικό ύψος της ψύκτρας, τυπικά είναι 158mm από την μητρική, αλλά εμείς μετρήσαμε... ...156,5mm, οπότε δεν θα υπάρχει πρόβλημα, σε οποιοδήποτε -μη compact- κουτί και αν τοποθετηθεί! Οι λεπτομέρειες που κάνουν τη διαφορά ! Αυτό το μέρος των review είναι το τεχνικά πιο ενδιαφέρον, και αυτό που δίνει απαντήσεις στο πως και το γιατί! Ας βάλουμε λοιπόν αρχή από τα "ορεκτικά" και μετά πάμε στα "κυρίως πιάτα", για να δούμε τι "μαγείρεψε" για εμάς η ARCTIC Freezer i32. Το CPU back plate Η κατασκευή του μπορεί να είναι πλαστική, αλλά πραγματικά δεν έχει αφεθεί τίποτε στην τύχη. Από τις απαραίτητες "γκινισιές" που θα υποδεχτούν τις βίδες του socket, μέχρι την "σταγόνα" του κολλητικού jel που θα στηρίξει το back plate στην μητρική μας ακόμα και αν την έχουμε κατακόρυφα. Η δομή του back plate με τις βαθιές νευρώσεις, εγγυάται την απαραίτητη ακαμψία, αλλά μια πιο προσεκτική ματιά αποκαλύπτει ότι το φυτευτό "παξιμάδι", προς την πλευρά που περνά μέσα στην μητρική, έχει πολύ καλό φινίρισμα για να μην την τραυματίσει και από την άλλη πλευρά, διακρίνουμε το έντονο κανελάζ (αυτή τη περιμετρική γραναζωτή διαμόρφωση) που εξασφαλίζει ότι όσο δυνατά και να σφίξουμε τις βίδες, αποκλείεται το παξιμάδι να γυρίσει "τρελά" μέσα στο πλαστικό! Συνεπώς μπορεί να είναι πλαστικό, αλλά είναι κατασκευασμένο με πολύ συνέπεια! Το "σώμα" της ψύκτρας Η σύζευξη των heat pipes με τα πτερύγια της ψύκτρας γίνεται με μηχανική συμπίεση και ενσφήνωση των σωληνίσκων εκτόνωσης -που δημιουργούνται στα πτερύγια- πάνω στα heat pipes. Τα πτερύγια έχουν τοποθετηθεί ελαφρά αραιότερα (σε σχέση με την Freezer i11) με αποτέλεσμα να διακρίνονται λίγο και τα heat pipes ανάμεσα στα πτερύγια. Στην κορυφή της ψύκτρας, το διακοσμητικό πτερύγιο, είναι αυτό που λέει το όνομά του... ....απλά διακοσμητικό. [] Προς τιμήν της, η ARCTIC δεν το συνυπολογίζει στο πλήθος των πτερυγίων της ψύκτρας! Η κατεργασία της επιφάνειας επαφής της ψύκτρας Όπως γνωρίζετε οι κατασκευαστικές λύσεις στο θέμα αυτό ποικίλουν από επιφάνειες "καθρέπτης", μέχρι και επιφάνειες που μοιάζουν με "γυαλόχαρτο"! Η κάθε προσέγγιση έχει τα συν και τα πλην της, και εν προκειμένω είναι ώρα να δούμε την λύση που επέλεξε η Arctic για την Freezer i32. Η επιφάνεια των heat pipes καθώς και αυτή της αλουμινένιας βάσης που τα συγκρατεί, έχουν λειανθεί σαν ενιαίο σώμα. Το φινίρισμά τους, μολονότι δεν είναι mirror like, δεν παύει να είναι πολύ λείο και μόνο από την κατάλληλη οπτική γωνία αναδεικνύονται τα ίχνη της λείανσης. Σαν λύση αξιοποιεί τις δύο "αντίθετες" τεχνικές, του "καθρέπτη" και του "γυαλόχαρτου", αποσκοπώντας να συνδυάσει το πολύ καλό πάτημα της πρώτης, με την βελτίωση του πατήματος που φέρνει η μετατόπιση της περίσσειας της θερμοαγώγιμης εντός των χαραγών και την ανοχή στην αδέξια εφαρμογή της, που χαρακτηρίζει την δεύτερη! Η επιπεδότητα του cold plate Κρίσιμο το ζήτημα! Τη ρίγα και το φίλερ ανά χείρας λοιπόν και... ...το φίλερ για μια ακόμα φορά, έμεινε αχρείαστο!Η επιφάνεια του cold plate είναι τελείως επίπεδη! Η διασπορά της θερμοαγώγιμης πάστας Η επιπεδότητα του cold plate της Arctic Freezer i32 αποδεικνύεται με τις φωτογραφίες που ακολουθούν. Άξιο προσοχής είναι ότι το αλουμίνιο της βάσης συμμετέχει και αυτό κανονικότατα στην θερμική μεταφορά καθώς, το "πάτημά" του είναι το ίδιο καλό με αυτό των heat pipes! Οι γνωστές δενδροειδείς συγκεντρώσεις της πάστας που προκάλεσε η αποκόλληση της ψύκτρας, είναι χαρακτηριστικές του καλού "πατήματος" του cold plate, καθώς επίσης και το γεγονός ότι, στα όρια μεταξύ των heat pipes διακρίνουμε λίγο μεγαλύτερες συγκεντρώσεις πάστας που οφείλονται στην ποσότητά της που αναρροφήθηκε μέσα από τα μικρά λούκια που υπάρχουν μεταξύ των heat pipes. Η ροή του αέρα Στην παρουσίαση είδαμε ότι κατά μήκος των πτερυγίων υπάρχει ένα άνοιγμα που μοιάζει να μην εξυπηρετεί λόγους στήριξης των ανεμιστήρων... ...και έτσι ακριβώς είναι, καθώς το άνοιγμα αυτό βρίσκεται εκεί για αεροδυναμικούς λόγους! Συγκεκριμένα, το ρεύμα αέρα που κινείται μέσα στον κλειστό αεραγωγό των πτερυγίων, δημιουργεί στο σημείο αυτό μια περιοχή χαμηλής πίεσης ανάμεσά τους και από το άνοιγμα αυτό μπορεί να απορροφηθεί επιπλέον αέρας, που θα αυξήσει -έστω και λίγο- την απόδοση της ψύκτρας! Έτσι η συνολική εικόνα της ροής του αέρα στην ψύκτρα διαμορφώνεται όπως φαίνεται στην επόμενη φωτογραφία. Με την ευκαιρία μπορούμε να δούμε και την ορθή τοποθέτηση του ανεμιστήρα έτσι ώστε, τα heat pipes να βρεθούν σε διάταξη που ευνοεί τη ροή του αέρα ανάμεσα στα πτερύγια της ψύκτρας, χωρίς την ανάπτυξη στροβιλισμών που θα μείωναν το air flow. Οι ανεμιστήρες Η βασική παρατήρηση που έχουμε για τον από πρώτη μάτια "απλό" ανεμιστήρα που συνοδεύει την ψύκτρα, είναι το ότι τα φαινόμενα απατούν! Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα με τη σειρά και να βάλουμε αρχή από τη σχεδίασή του. Το πλαίσιο του ανεμιστήρα Εδώ δεν έχουμε να παρατηρήσουμε κάτι ιδιαίτερο, πρόκειται για μια κλασική κατασκευή και το μόνα μέτρα κατά του θορύβου είναι η υπό γωνία -σε σχέση με το χείλος εκβολής των πτερυγίων- τοποθέτηση των βραχιόνων στήριξης του κινητήρα καθώς και το ότι αυτοί οι βραχίονες έχουν διατομή ορθογώνιου τριγώνου, έτσι ώστε να παρεμβάλλονται λιγότερο στο ρεύμα αέρα του ανεμιστήρα. Συγκρίνοντας τις δυο προηγούμενες φωτογραφίες βλέπουμε ότι η μία κάθετη πλευρά του τριγώνου βρίσκεται μέσα στο ρεύμα του αέρα, στρέφοντας ένα μέρος του σε ροή παράλληλη με τον άξονα του ανεμιστήρα πράγμα που συμβάλει ελαφρά στη συγκέντρωση το αέρα και ότι η υποτείνουσα του τριγώνου είναι παράλληλη με τη βασική κλίση της ροής του αέρα, στοχεύοντας στην μείωση του θορύβου. Η κλίση των πτερυγίων Σχεδιαστικά αυτό είναι ένα από τα πιο καθοριστικά σημεία όσο αφορά στη "στόχευση" ενός ανεμιστήρα και εδώ βλέπουμε ότι η ARCTIC έχει σταθμίσει προσεκτικά το τι θέλει να πετύχει με τη σειρά F12 στην οποία ανήκει ο ανεμιστήρας αυτός. Η κλίση των πτερυγίων μεταβάλλεται ομαλά και όχι πολύ έντονα, αποδίδοντας τελικά ένα πολύ καλό συμβιβασμό, ανάμεσα στο υψηλό air flow και την επίτευξη της ελάχιστης απαραίτητης στατικής πίεσης. Στην αριστερή φωτογραφία βλέπουμε ότι τα ακροπτερύγια στρέφονται μόλις 1,7-1,8 mm από το μέτωπο στερέωσης του ανεμιστήρα, πράγμα που σημαίνει -όπως και το διαπιστώσαμε στις δοκιμές- ότι, αν ο ανεμιστήρας τοποθετηθεί σε θέση Pull θα πρέπει οπωσδήποτε να παρεμβληθούν μεταξύ ανεμιστήρα και ψύκτρας μικροί ελαστικοί αποστάτες (αν έχετε silicone fan mounts χρησιμοποιήστε αυτά!), οι οποίοι θα διακόψουν την διάδοση ενδεχόμενων κραδασμών και απομακρύνοντας τον ανεμιστήρα από τα πτερύγια, θα μειώσουν το θόρυβο από το φαινόμενο σειρήνας, ο οποίος εν προκειμένω, χωρίς παρεμβύσματα -παρά το ότι δεν είναι έντονος- απεδείχθη αρκετά ενοχλητικός για τα δικά μας αυτιά ! Η απόδειξη ότι έχει γίνει συγκεκριμένη προσπάθεια για συνδυασμό των δύο απαιτήσεων -εν προκειμένω της στατικής πίεσης- είναι ότι στη βάση των πτερυγίων (παράλληλα με την κατεύθυνση του άξονα του ανεμιστήρα), το κενό μεταξύ των πτερυγίων είναι ουσιαστικά ανύπαρκτο καθώς, στην "παράλληλο" που τελειώνει το ένα, αρχίζει το άλλο! Η στήριξη των ανεμιστήρων Το είπα και πιο πριν, αλλά θα το επαναλάβω και εδώ, η στήριξη των ανεμιστήρων -μαζί με την λύση της Noctua- είναι ότι πιο λειτουργικό έχουμε συναντήσει με wire clips! Κάνω ιδιαίτερη κουβέντα γιατί η λύση είναι τόσο απλή και με βοήθησε τόσο κατά τις δεκάδες αντικαταστάσεις ανεμιστήρα που γίνονται κατά τις δοκιμές, που αισθάνομαι "υποχρέωση" να ευχαριστήσω την ARCTIC ! Η ηλεκτρική συμπεριφορά του ανεμιστήρα Ο ανεμιστήρας της Freezer i32 μοιάζει κοινός PWM, αλλά δεν είναι καθώς, το σήμα του Duty Cycle αξιοποιείται με δύο τρόπους από το ηλεκτρονικό κύκλωμα οδήγησης του ανεμιστήρα και αν ο πρώτος είναι κοινός σε όλους τους PWM ανεμιστήρες, ο δεύτερος είναι σπάνιος. Αλλά ας δούμε πρώτα ένα γράφημα της συμπεριφοράς του και το συζητάμε μετά. Α. Μεταβολή με βάση το Duty Cycle του PWM σήματος, σε ορθή κλίμακα απεικόνισης. Το κύκλωμα που δίνει την εντολή της παύσης της περιστροφής του ανεμιστήρα, όταν το Duty Cycle του σήματος PWM γίνει μικρότερο από ένα ποσοστό, δεν αντιδρά ακαριαία, και πολύ καλά κάνει! Διαφορετικά θα είχαμε ένα διαρκές -αν και όχι ενοχλητικό- "σταμάτα - ξεκίνα" του ανεμιστήρα! Το κύκλωμα δηλαδή διαθέτει υστέρηση, έτσι αν το Duty Cycle πέσει κάτω από το ~41% και όσο αυτό παραμένει πολύ κοντά σε αυτό το ποσοστό, οι στροφές του ανεμιστήρα μειώνονται πολύ αργά και χρειάζονται κάποια λεπτά για να μηδενιστούν. Αν όμως η αλλαγή του ποσοστού είναι μεγαλύτερη (π.χ. από 41% πάει στο 40%) τότε η παύση της περιστροφής είναι άμεση! Για να δούμε όμως το γράφημα στο οποίο... ...φαίνεται καθαρά το πως μεταβάλλονται οι στροφές του ανεμιστήρα με βάση το σήμα PWM που δέχεται από την μητρική μας, ή από τον -σωστό- fan controller που έχουμε! 1. Η αλλαγή κατάστασης περιστροφής του ανεμιστήρα (Start- Stop) γίνεται σε μια αυστηρά καθορισμένη περιοχή τιμών του Duty Cycle (~41% +/- 1%). 2. Η χρήσιμη περιοχή του σήματος PWM είναι σχετικά περιορισμένη, καθώς το πλήρες φάσμα από την ακινησία έως τις μέγιστες στροφές, αντιστοιχεί σε μεταβολή του Duty Cycle από ~39% έως ~ 75% καθώς από εκεί και πάνω, η αύξηση του Duty Cycle δεν επιφέρει καμία ουσιαστική μεταβολή! 3. Αυτή όμως η περιορισμένη περιοχή ρύθμισης, δεν πρόκειται να γίνει αντιληπτή από τον χρήστη καθώς, εκείνος "βλέπει" μόνο τις στροφές του ανεμιστήρα, και αυτές... ρυθμίζονται κανονικότατα! Κάνοντας zoom στην επίμαχη περιοχή ρύθμισης για να δούμε καλύτερα πως ακριβώς μεταβάλλονται οι στροφές του ανεμιστήρα σε αυτήν. Εύκολα προκύπτει ότι το μεγαλύτερο τμήμα της μεταβολής των στροφών είναι υπόθεση μεταβολής του Duty Cycle κατά έξη μόνο ποσοστιαίες μονάδες! Αυτό βέβαια μας ενδιαφέρει μόνο προς χάριν της "επιστήμης", γιατί ο χρήστης δεν πρόκειται να αντιληφθεί καμία διαφορά καθώς το μέγεθος που ρυθμίζει εκείνος, είναι η ταχύτητα περιστροφής του ανεμιστήρα. Στο σημείο όμως αυτό θα πρέπει να επιστήσουμε την προσοχή σε ένα σημαντικό θέμα: Τα όρια χειροκίνητης ρύθμισης του ανεμιστήρα Στα προηγούμενα γραφήματα βλέπουμε ότι το όριο μετάβασης του ανεμιστήρα σε κατάσταση αδράνειας, αντιστοιχεί στις περίπου 600 rpm, από όπου και μετά, ο ανεμιστήρας προοδευτικά χαμηλώνει τις στροφές του μέχρι να σταματήσει. Συνεπώς θα ήταν μια καλή προφύλαξη, εάν έχετε ένα PWM fan controller, να μην ρυθμίσετε τις στροφές χαμηλότερα από τις 700 rpm, έτσι ώστε να υπάρχει μια απόσταση ασφαλείας από μια αθέλητη διακοπή της λειτουργίας του ανεμιστήρα! Σημαντικό εδώ να υπενθυμίσω ότι ο ανεμιστήρας αυτός είναι πολύ "πιστός" προς το πρότυπο για την ρύθμιση με PWM, έτσι προσοχή: Αν ο fan controller που έχετε δεν ακολουθεί πιστά την συχνότητα των 25 kHz για το κατά πλάτος διαμορφούμενο σήμα, αλλά καταφεύγει στην "ευκολία" των χαμηλότερων συχνοτήτων, υπάρχει πιθανότητα ο ανεμιστήρας να μην "ακούει" την ρύθμιση του controller και να μην χαμηλώνει στροφές κάτω από κάποιο όριο! Και επειδή το πιθανότερο είναι να μην έχετε μέσο να δείτε την συχνότητα του fan controller, αν δείτε ότι ο ανεμιστήρας δεν ακολουθεί το διάγραμμα που είναι πιο πάνω, μην ανησυχείτε, δεν συμβαίνει κάτι με τον ανεμιστήρα, απλά ο controler είναι... "άπιστος" ! Έλεγχος του ανεμιστήρα με μεταβολή της τάσης τροφοδοσίας του Αν όμως για τον οποιονδήποτε λόγο θέλετε να λειτουργήσετε τον ανεμιστήρα με έλεγχο τάσης (Voltage Controlled) μπορείτε να συνδέσετε τον ανεμιστήρα σε έναν απλό fan controller, ο οποίος ρυθμίζει την τάση τροφοδοσίας και όχι το Duty cycle. Εδώ έχετε σαν "πλεονέκτημα" ότι -καθώς ο ανεμιστήρας θα "θεωρεί" ότι δέχεται PWM σήμα 100%- μπορείτε άφοβα να παίξετε με τις στροφές, οι οποίες πλέον μπορούν να κατέβουν και πιο χαμηλά όπως μας έδειξαν οι μετρήσεις μας: Τάση εκκίνησης = 2,78 Vdc >>> 350rpm, στα 3Vdc >>> 390 rpm και στα 5 Vdc >>> 700rpm. Αλλά δεδομένου ότι ο ανεμιστήρας κάτω από τις 1000rpm απλά δεν ακούγεται, αμφιβάλω αν έχει κάποιο νόημα το να προσπαθήσετε! Η καλύτερη λύση βέβαια, είναι να αναθέσετε τον χειρισμό του ανεμιστήρα στην μητρική συνδέοντάς τον στο βύσμα CPU-fan και να ξεγνοιάζεστε! Μετρήσεις Εδώ μπορούμε να δούμε την συνοπτική εικόνα της ARCTIC Freezer i32, έτσι όπως καταγράφηκε στις τυπικές δοκιμές που έγιναν και μιλάμε τόσο για την PUSH διάταξη του ανεμιστήρα, καθώς όσο και την Push-Pull. Έγιναν δοκιμές τόσο σε μέγιστη θερμική επιφόρτιση 240 Watt που είναι και το λογικό όριο της ψύκτρας, αλλά καθώς η Arctic δίνει σαν μέγιστη καταπόνηση τα 320 Watt, το πήγαμε και μέχρι εκεί και λίγο... παραπέρα όπως θα δούμε πιο κάτω, αλλά για την ώρα...τα βασικά! Η επιλογή της μέγιστης θερμικής καταπόνησης. Οι δοκιμές που συμπεριλαμβάνονται στον πίνακα είναι αυτές που έγιναν έως τα 240Watt. Ο λόγος της επιλογής αυτής της θερμικής καταπόνησης φυσικά είναι η δυνατότητα σύγκρισης (όσο είναι δυνατόν φυσικά) μεταξύ των ψυκτρών του γενικού πίνακα κατάταξης. Αξίζει όμως -καθώς θα το χρειαστούμε και στη συνέχεια- να κάνουμε μια μικρή παρένθεση και να αναφέρουμε εδώ το κριτήριο επιλογής της συγκεκριμένης θερμικής επιβάρυνση. Όπως ίσως είναι γνωστό τα heat pipes των 6mm που χρησιμοποιούνται στις ψύκτρες των επεξεργαστών, έχουν ένα φάσμα δυνατοτήτων που "κινείται" μεταξύ των 35-40 Watt ανά heat pipe όπου οι θερμοκρασίες κατά κανόνα είναι σχετικά χαμηλές και φτάνουν σε κάποιες περιπτώσεις έως και τα 80 Watt/heat pipe όπου οι θερμοκρασίες -σε πολλές υλοποιήσεις- μπορεί να πλησιάζουν τα όρια ασφαλούς λειτουργίας των επεξεργαστών. Από τις δοκιμές που έχουμε κάνει, έχει διαπιστωθεί ότι η δοκιμή της ψύκτρας με θερμική καταπόνηση έως 60Watt ανά heat pipe, μας αποκαλύπτει όλο το "ωφέλιμο" φάσμα λειτουργίας της ψύκτρας χωρίς να μπαίνουμε στην περιοχή των -λογικά- μη ενδεχόμενων καταπονήσεων. Με βάση αυτό το σκεπτικό, οι ψύκτρες με 6 heat pipes δοκιμάζονται στα 360Watt, οι με 4, στα 240Watt, οι με 3, στα 180Watt κλπ. Φυσικά -σιγά μη δεν το κάναμε! - γίνονται δοκιμές όπου είναι εφικτό και σε μεγαλύτερες ισχείς, για να δούμε τα "απόλυτα" όρια της ψύκτρας. Όπως είναι φυσικό αυτές οι δοκιμές δεν περιλαμβάνονται στο γενικό πίνακα κατάταξης, αλλά δεν παύουν να αποτελούν μια αποκαλυπτική πληροφορία για την οριακή συμπεριφορά της ψύκτρας και φυσικά αποτελούν τακτικό υλικό της εις βάθος ανάλυσης της ψύκτρας στο αντίστοιχο κεφάλαιο των παρουσιάσεών μας. Εδώ κλείνουμε την μικρή και ελπίζω, χρήσιμη παρένθεση και πάμε να δούμε τα βασικά αποτελέσματα των μετρήσεων της ARCTIC Freezer i32. Σύνοψη βασικής θερμικής συμπεριφοράς Στον πίνακα που ακολουθεί έχουν συμπεριληφθεί οι δοκιμές που έγιναν σε διάφορα airflow και θερμικές καταπονήσεις στα ακόλουθα setup και προσανατολισμούς: Α. Μετρήσεις οριζόντιου προσανατολισμού, με τους ανεμιστήρες σε διάταξη PUSH. Β. Μετρήσεις πλάγιου προσανατολισμού, με τους ανεμιστήρες σε διάταξη PUSH. Γ. Μετρήσεις κάθετου προσανατολισμού με τους ανεμιστήρες σε διάταξη PUSH. Δ. Μετρήσεις οριζόντιου προσανατολισμού με τους ανεμιστήρες σε διάταξη PUSH-PULL. Μια πρώτη ματιά στην σωστή πλευρά του πίνακα "κλέβει" τις εντυπώσεις! 1. Ο ανεμιστήρας της Freezer i32 είναι από τους πιο αθόρυβος ανεμιστήρες που έχουμε δοκιμάσει, όπως τον κοιτάς "δεν του το έχεις", αλλά αυτός, "αδιαφορώντας" για την δυσπιστία μας, ήδη από το μέσο air flow είναι πρακτικά τελείως σιωπηλός! 2. Οι θερμοκρασίες για ψύκτρα με τέσσερα heat pipes και για θερμοκρασία περιβάλλοντος 25 oC, παραμένουν χαμηλά, κυμαινόμενες για την ονομαστική επιφόρτιση (160 Watt) μεταξύ ~50 και 63 οC. Ακόμα όμως και στα 240Watt, αυτές κινούνται σε ασφαλέστατα όρια (63 - 75 οC) 3. Η ψύκτρα μέχρι τα 160Watt δεν δείχνει έντονη προτίμηση σε κάποιο προσανατολισμό, με τον οριζόντιο να προηγείται ελαφρά, αλλά καθώς η ισχύς αυξάνει, οι διαφορές γίνονται μεγαλύτερες και ο οριζόντιος προσανατολισμός παρουσιάζει σημαντικό πλεονέκτημα, πράγμα που όμως έχει μόνο "επιστημονική" αξία, καθώς ο σχεδιαστικός στόχος (TDP) της ψύκτρας είναι τα 150 Watt. 4. Η προσθήκη ενός ακόμα ανεμιστήρα Α-12F, που λόγω του χαμηλού κόστους του είναι πρακτικά ανώδυνη, χαμηλώνει ακόμα περισσότερο τις θερμοκρασίες, ιδιαίτερα στα χαμηλότερα air flow, και όλα αυτά, χωρίς καμία άξια λόγου ηχητική επιβάρυνση! Αλλά όλα αυτά και ακόμα περισσότερα, μπορούμε να δούμε στο γράφημα που ακολουθεί, όπου έχουν σημειωθεί με διαφορετικά χρώματα οι αλληλεπικαλυπτόμενες περιοχές λειτουργίας της ψύκτρας για τα τρία air flow και από 40 - 240 Watt θερμική καταπόνηση. Το γράφημα βασίζεται στις τιμές του προηγούμενου πίνακα, αλλά εδώ παίρνουν "μορφή" και αποκαλύπτουν λεπτομέρειες που τα "σκέτα νούμερα" απλά..."αδυνατούν"! Μετά από αυτά μπορούμε να πούμε ότι η ARCTIC Freezer i32, είναι μια ψύκτρα σχεδιασμένη να "αισθάνεται στο στοιχείο" της στα 160Watt (Δθ από 21,5 έως 35 oC), αντιμετωπίζει "άνετα" τα 200 Watt, παραμένοντας -ακόμα και στον δυσμενέστερο προσανατολισμό- στο όριο των 70 oC και θα πρέπει να αρχίσουμε να σκεφτόμαστε τις επιλογές του προσανατολισμού και του air flow μόνο όταν φτάσουμε στα 240 Watt, όπου ο κάθετος προσανατολισμός, προς χάριν της αθόρυβης λειτουργίας (μέσο και χαμηλό air flow), ξεπερνά το "ψυχολογικό" όριο των 75 oC. Με λίγα λόγια η Freezer i32 αποδεικνύεται "σκληρό καρύδι" και αυτό θα φανεί πλήρως στη συνέχεια όπου θα δούμε -συνοπτικά- τις δοκιμές αυτές, σε όλη τους την έκταση που περιλαμβάνει επιφορτίσεις και στα 280 Watt αλλά και στα 320 Watt! Μετρήσεις εις βάθος και γραφήματα Προσαρμογών συνέχεια . . . Στον τομέα αυτό, από το σημερινό review θα παρουσιάζουμε μόνο τα θέματα που έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς η πλήρης έκθεση όλων των μετρήσεων που γίνονται, σε πλήρη λεπτομέρεια, θυμίζει μικρή "διατριβή" και αυτό λειτουργεί εις βάρος των σημείων που κάθε φορά έχουν ιδιαίτερο χρηστικό ενδιαφέρον, κουράζοντας ενδεχομένως τον αναγνώστη στη προσπάθεια να επικεντρωθεί στα σημαντικά! Φυσικά όλη η μέχρι τώρα παρουσιαζόμενη πληροφορία εξακολουθεί και παράγεται "αυτόματα" και είναι ανά πάσα στιγμή διαθέσιμη αν χρειαστεί, τόσο στο σχολιασμό της παρουσίασης, όσο και σε όποιον φίλο θέλει να εμβαθύνει στο θέμα! Επί της ουσίας τώρα: Όπως ήδη είδαμε, η ARCTIC Freezer i32, έχει πρόβλεψη να δεχτεί δεύτερο ανεμιστήρα και αυτό μας έδωσε την "άνεση" να την δοκιμάσουμε και σε υψηλότερες θερμικές επιβαρύνσεις, προκειμένου να ελέγξουμε τον ισχυρισμό της κατασκευάστριας για μέγιστη θερμική ισχύ 320 Watt, η οποία ούτε λίγο, ούτε πολύ -σε σχέση με το ονομαστικό TDP των 150 Watt- ισοδυναμεί με υπερφόρτιση κατά 213% ! Εδώ καλό είναι να θυμηθούμε ότι η ψύκτρα μας έχει μόνο τέσσερα heat pipes, συνεπώς πάμε να δοκιμάσουμε την ψύκτρα, φορτίζοντας κάθε ένα από αυτά με 80 Watt! Συνοπτικός πίνακας όλων των δοκιμών που έγιναν και σε υψηλότερες θερμικές καταπονήσεις. Στον πίνακα που ακολουθεί θα δείτε ότι κάποιες δοκιμές έχουν σε συγκεκριμένα βήματα δύο τιμές (π.χ. H7α και H7), αυτές αναφέρονται σε καταπονήσεις κάτω από τις οποίες η ψύκτρα παρουσιάζει μια βραδεία διολίσθηση προς υψηλότερες θερμοκρασίες. Όλα αυτά τα αποτελέσματα μπορούμε να τα δούμε σε ένα συγκεντρωτικό γράφημα, στο οποίο έχουν καταταχθεί όλες οι δοκιμές κατά σειρά επίδοσης. Από εδώ είναι πολύ πιο εύκολο να διακρίνουμε ποιος προσανατολισμός της ψύκτρας, ποιο airf low και ποια σύνθεση ανεμιστήρων φέρνει το καλύτερο αποτέλεσμα και σε συνδυασμό με τον αντίστοιχα παραγόμενο θόρυβο, να κάνουμε την επιλογή μας . Στο πνεύμα λοιπόν όσων σημειώσαμε στην εισαγωγή αυτού του κεφαλαίου, θα δούμε τα βασικά ερωτήματα / συμπεράσματα : A. Ποιος προσανατολισμός είναι καλύτερος Μιλάμε για τους τρεις διαφορετικούς προσανατολισμούς, τον οριζόντιο (κουτιά με τη μητρική παράλληλη με το πάτωμα), τον πλάγιο (κλασικοί "πύργοι") και τον κατακόρυφο (κουτιά όπου τα IO της μητρικής "κοιτάνε" το "ταβάνι", αλλά -λόγω του μικρού της μεγέθους- και σε κλασικούς πύργους με την ροή του αέρα να είναι κατακόρυφη !) Από τις μετρήσεις μας, φάνηκε ότι ο πιο αποδοτικός προσανατολισμός είναι ο οριζόντιος με τον πλάγιο να τον ακολουθεί και τον κάθετο να κλείνει τη σειρά. Οι διαφορές μεταξύ τους στο ονομαστικό TDP είναι της τάξης του ενός βαθμού Κελσίου, αλλά σε μεγαλύτερες καταπονήσεις είναι σαφώς ευδιάκριτες, δείχνοντας ότι στο σχεδιασμό των heat pipes έγινε η απαραίτητη υποχώρηση προκειμένου να επιτευχθεί η υψηλή απόδοση στο ονομαστικό TDP. Παρ' όλα αυτά ακόμα και σε μεγάλες επιφορτίσεις ο ρυθμός ανόδου της θερμοκρασίας είναι πολύ αργός και οπωσδήποτε επιτρέπει στην Arctic να δηλώνει τα 320 Watt σαν μέγιστη -και σαφώς παροδική- καταπόνηση. Β. Ποιο setup ανεμιστήρων είναι προτιμότερο Εύκολη η απάντηση καθώς το Push-Pull setup είναι ακαταμάχητο, αλλά εδώ έχουμε και μια ευχάριστη έκπληξη: Το θερμοκρασιακό κέρδος κυμαίνεται από 4 έως και 8,5 oC σε σύγκριση με το επίσης σε οριζόντια θέση μετρημένο Push setup και αυτό έρχεται με μηδενικό έως ασήμαντο ηχητικό κόστος, καθώς στο υψηλό air flow ο θόρυβος είναι χαμηλότερος (!) και μόνο στο μέσο air flow αγγίζει το +1 dB(A) ! Γ. Ποια είναι τα περιθώρια βελτίωσης των θερμοκρασιών. Βασικό ερώτημα όλων των ανήσυχων φίλων, που καλό είναι στην προκείμενη περίπτωση να μην το ψάξουν, καθώς η Arctic έφτιαξε μια ισορροπημένη ψύκτρα από την οποία άντλησε και την τελευταία ρανίδα θερμοαπαγωγικής ικανότητας! Αρκεί να δείτε στον προηγούμενο πίνακα ότι, στο πιο αποδοτικό setup (Push-Pull), όταν μπούμε στις υψηλές θερμικές καταπονήσεις (280W, 320W), οι θερμοκρασίες μας επιφυλάσσουν μια πραγματική "έκπληξη"! Αυτό είναι πολύ εμφανές αν δούμε το γράφημα αυτού του setup: Αναμφίβολα δεν βλέπουμε συχνά, το air flow να αυξάνει και οι θερμοκρασίες να το ακολουθούν στην αύξηση, αντί να πέσουν! Βεβαίως η συμπεριφορά αυτή δεν είναι πραγματική έκπληξη, σίγουρα όμως είναι σπάνια η παρατήρησή της καθώς δεν είναι συχνό φαινόμενο μια ψύκτρα να "αρνείται να καταθέσει τα όπλα" ακόμα και αν δέχεται υπερδιπλάσιο φορτίο από το "ονομαστικό" της. Δ. H θερμική αντίσταση Rca της ψύκτρας Η συγκεκριμένες μετρήσεις -με βάση τις προηγούμενες παρατηρήσεις- έγιναν σε δυο επίπεδα θερμικής καταπόνησης, τα "λογικά" 240 Watt και τα "υπερβολικά" 320 Watt. Χρησιμοποιήθηκε ένας ανεμιστήρας EBM-Papst 120x38mm (160 cfm / 19mmH2O) σε θέση Push. Ο προσανατολισμός της ψύκτρας είναι οριζόντιος (πτερύγια οριζόντια, heat pipes κατακόρυφα). Δ.1. Η Rca σε καταπόνηση 240 Watt. (Πίνακας μετρήσεων της Rca @ 240W) Η βασική παρατήρηση εδώ είναι ότι μέχρι τις 2750 rpm η ψύκτρα παρουσιάζει την αναμενόμενη -προοδευτικά ελαττούμενη φυσικά- βελτίωση, στις 3000 rpm εμφανίζεται μια απροσδόκητη αναστροφή και μετά ξαναπαίρνει τον "ίσιο δρόμο" μέχρι και τις 5000 rpm που τερματίστηκε η δοκιμή. Δ.2. Η Rca σε καταπόνηση 320 Watt. (Πίνακας μετρήσεων της Rca @ 320W) Η εικόνα μιλά από μόνη της! Η συμπεριφορά της Freezer i32, ήδη από τις 1800rpm δείχνει ότι αλλάζει και από τις 2200rpm παίρνει ανήφορο για να καταλήξει στις 5000rpm σε θερμοκρασία 4,5 oC υψηλότερη από αυτήν που είχε στις 1000rpm! Η θερμοκρασία της "CPU" αντί να μειωθεί καθώς το air flow αυξάνει, το ακολουθεί στην αύξηση (!) και μάλιστα χωρίς να δείχνει τάση σταθεροποίησης! Είναι η πρώτη φορά που βλέπουμε κάτι τέτοιο (!), ή για να το θέσω πιο σωστά: Είναι η πρώτη φορά που έχουμε την ευκαιρία και την "άνεση", να παρακολουθήσουμε μια ψύκτρα κυριολεκτικά στα όρια! Γιατί η ARCTIC, με την Freezer i32 έφτιαξε μια ψύκτρα που παρά την κατά 213% υπερφόρτισή της, δεν "καταθέτει τα όπλα" και μπορεί να λειτουργήσει για αρκετή ώρα, ολισθαίνοντας σιγά-σιγά προς υψηλότερες θερμοκρασίες, χωρίς να περνάει σε ανεξέλεγκτη ταχεία υπερθέρμανση! Η ερμηνεία αυτής της θερμικής συμπεριφοράς απαιτεί μια λίγο πιο "βαθιά βουτιά" στη "φυσική" των heat pipes, η οποία είναι σαφώς πέρα από τα όρια του πυρήνα μιας παρουσίασης, αλλά μπορεί κάλλιστα να γίνει θέμα συζήτησης. Ε. Δοκιμές με πολύ χαμηλό, αλλά και με μηδενικό air flow . Όπως θα θυμάστε από την παρουσίαση των βασικών χαρακτηριστικών της Freezer i32 έχει πρόβλεψη για να λειτουργεί και χωρίς να στρέφεται ο ανεμιστήρας της. Στον πίνακα που ακολουθεί υπάρχουν τρεις δοκιμές που έγιναν: Μία με ένα πολύ ασθενικό air flow που προσομοιώνει το ενδεχόμενο ρεύμα αέρα που θα δροσίζει τη ψύκτρα σε ένα ευάερο κουτί ακόμα και αν ο ανεμιστήρας της δεν στρέφεται και δυο δοκιμές με την ψύκτρα "fanless", σε δύο προσανατολισμούς, να ψύχεται μόνο από θερμικό ανοδικό ρεύμα που μπορεί να δημιουργήσει η ίδια χωρίς την συνδρομή του ανεμιστήρας της που παραμένει ακίνητος! 1. Από το Ultra Low air flow, βγαίνει αβίαστα ότι, μέχρι τα 80 W η ψύκτρα "διασκεδάζει" με "απόλυτη" θερμοκρασία ~ 60 oC, ενώ για να αρχίσουν οι ανησυχίες για BSOD, θα πρέπει να την ζορίσουμε με 160 W! 2. Στην πλευρική τοποθέτηση η ψύκτρα μπορεί να δουλέψει με 40W περίπου στους 83 oC, πράγμα που θα πρέπει να πάρουν σοβαρά οι υποψήφιοι εραστές των dead silent συστημάτων, όταν αποφασίζουν τον προσανατολισμό τοποθέτησης της ψύκτρας. 3. Στην κατακόρυφη τοποθέτηση όμως, το μέγιστο σημείο λειτουργίας φτάνει τα 80W, αφήνοντας αρκετά περιθώρια για λειτουργία μηδενικού θορύβου σε "άνετη" θερμοκρασία μέχρι τα 60+ W, που είναι ένα καλό σημείο για "οποιαδήποτε" λογική -υπ' αυτές τις συνθήκες- λειτουργία του HTPC μας ! 4. Φυσικά, για ευνόητους λόγους, δεν αποπειραθήκαμε Fanless δοκιμή σε οριζόντιο προσανατολισμό ! Σαν τελικό συμπέρασμα στο θέμα της Dead Silent λειτουργίας, η Freezer i32 δικαιώνει το σχεδιασμό της, τόσο με την λειτουργία της σε "Fanless mode" όσο και για την λειτουργία σε πολύ χαμηλό air flow, καθώς πρακτικά δεν υπάρχει καμία ηχητικά ανιχνεύσιμη διαφορά, μιας και το dB(A) meter μας, αλλά και τα αυτιά μας, δεν μπόρεσαν να διακρίνουν αν ο ανεμιστήρας στρέφεται ή όχι ! Συγκριτική κατάταξη Η κατάταξη της ARCTIC Freezer i32 στους πίνακες αυτούς, θα πρέπει να ιδωθεί έχοντας πάντα κατά νου ότι οι συμμετέχοντες ποικίλουν αρκετά σε μέγεθος. Στο θέμα της θερμικής επιφόρτισης που επελέγη για τις δοκιμές, λόγω του ότι η Freezer i32 έχει συνιστώμενο TDP τα 150 Watt και μέγιστο τα "πολύ τολμηρά" 320 Watt, εμείς με βάση το πλήθος των heat pipes της, την δοκιμάσαμε στα 240 Watt μέγιστο. Αλλά για να έχουμε και κάποια συγκριτική αίσθηση στον πίνακα κατάταξης παραθέτουμε και την επίδοσή της και σε Push-Pull setup στο ίδια Watt. Α. Σύνθετη κατάταξη με βάση το Δθ και τον θόρυβο, με πρωτεύον κριτήριο το Δθ. (Pthermal = Max, Air flow = Max, Noise measurement distance = 0,5m) Όπως βλέπετε το πράγμα έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον! Η ARCTIC Freezer i32, μπήκε επικεφαλής των "μικρών" με ένα πολύ άνετο Δθ της τάξης των 38,7 οC στα 240 Watt και με ένα εντυπωσιακό Δθ των ~34,6 οC σε Push-Pull setup στα 240 Watt ! Το αβίαστο συμπέρασμα είναι ότι, η "άδηλα" καλή σχεδίαση του ανεμιστήρα της, σε πλήρη ισορροπία με τις δυνατότητες της κλασικής κατασκευής συστοιχίας των πτερυγίων ψύξης, βοηθάει τα CDT heat pipes να δείξουν τα πλεονεκτήματά τους ! Βέβαια, πάντα θα πρέπει να έχουμε κατά νου ότι, το TDP δεν υπολογίζεται για τις θερμοκρασίες που πολλές φορές εμείς θα θέλαμε (βλέπε 20 βαθμούς Δθ! ), αλλά εν προκειμένω -και για το ονομαστικό TDP της- με θερμοκρασίες ~24 oC (Push) και ~21,5 (Push-Pull) δεν απέχει και πολύ από αυτό ! Συνεπώς η ψύκτρα μας είναι μια πολύ καλή πρόταση για επεξεργαστές που έχουν μέσο φορτίο, αλλά μπορεί να αντέξει μέχρι και ελαφρό O/C χωρίς να μας εμποδίζει παροδικά να "ξεφύγουμε τελείως" και να ξεχάσουμε ότι έχουμε να κάνουμε με μια ψύκτρα μικρού όγκου με τέσσερα μόνο heat pipes ! Και φυσικά όλα αυτά, διατηρώντας πάντα το μεγάλο ατού του πολύ χαμηλού έως μη ανιχνεύσιμου θορύβου, που θα το δούμε στον επόμενο πίνακα καλύτερα. Β. Σύνθετη κατάταξη με βάση το θόρυβο και το Δθ, με πρωτεύον κριτήριο το θόρυβο. (Pthermal = Max, Air flow = Max, Noise measurement distance = 0,5m) Εδώ η ARCTIC με την Freezer i32, συνεχίζοντας την παράδοση της μικρότερης αδελφής της (Freezer i11) έβαλε στόχο την κορυφή και στρογγυλοκάθισε ανάμεσα στις πιο αθόρυβες ψύκτρες που έχουμε δοκιμάσει! Με μόλις 0,5 dB(A) περισσότερο από την πιο αθόρυβη ψύκτρα του πίνακα, και με τον μισό όγκο από αυτήν, η κατασκευή της, της επιτρέπει να εμφανίζει μια κατανεμημένη ανά heat pipe θερμοκρασία, που ανταγωνίζεται αρκετά μεγαλύτερες ψύκτρες και εδώ βέβαια, δεν επιχειρείται η σύγκριση των ανόμοιων, αλλά να τονιστεί ότι η Freezer i32, δίνει μια πολύ καλή εναλλακτική πρόταση σε όσους θέλουν πολύ χαμηλό θόρυβο στον υπολογιστή τους, αλλά και στο HTPC τους, -αν τους επιτρέπει την εγκατάσταση μιας λίγο μεγαλύτερης ψύκτρας- έχοντας το bonus της τελείως αθόρυβης λειτουργίας στις χαμηλές και μεσοχαμηλές καταναλώσεις! Στον τομέα αυτό, πραγματικά η ARCTIC δείχνει με το δικό της διακριτικό τρόπο, το δρόμο για πολύ λογικές επιδόσεις κρατώντας το θόρυβο αλλά και το πολύ σημαντικό θέμα του κόστους σε παραδειγματικά χαμηλό επίπεδο! Ώρα όμως είναι να ανακεφαλαιώσουμε όλα όσα είδαμε και μετρήσαμε στην ARCTIC Freezer i32 και να προσπαθήσουμε να τα "χωρέσουμε" σε μια βαθμολογία. Επίλογος Και τώρα ήρθε η ώρα να αποτιμήσουμε την πολυήμερη συμβίωσή μας με την ARCTIC Freezer i32, προϊόν μιας εταιρίας που την χαρακτηρίζει η προσήλωση στις ανάγκες του μέσου χρήστη, και οι απαλλαγμένες από άχρηστο εντυπωσιασμό προτάσεις, που στοχεύουν στην αντιμετώπιση των πραγματικών προβλημάτων της ψύξης, αξιοποιώντας τα πραγματικά περιθώρια των επεξεργαστών και η σημερινή φιλοξενούμενη του TheLab, αποτελεί ένα ακόμα χαρακτηριστικό παράδειγμα! Η ARCTIC Freezer i32 ενσωματώνοντας την ώριμη τεχνολογία των άμεσης και συνεχούς επαφής heat pipes (CDT) και εφοδιασμένη με έναν "απατηλά" απλό και εξαιρετικά αθόρυβο ανεμιστήρα, έρχεται να δώσει ουσιαστική απάντηση σε όσους αναζητούν μια καλύτερη και κυρίως αθόρυβη ψύκτρα για το σύστημά τους. Ας δούμε περιληπτικά τις βασικές της παραμέτρους: Πλεονεκτήματα: H ARCTIC Freezer i32 είναι σε θέση -μέσα στα όρια του TDP της- να διατηρήσει ένα σύστημα σε χαμηλές θερμοκρασίες, οι οποίες δεν "ξεφεύγουν" ακόμα και αν επιλέξουμε πρακτικά dead silent λειτουργία. Παράλληλα, μπορεί να κρατήσει το σύστημά μας σε λειτουργία ακόμα και κάτω από κάτω από παράλογα -για το μέγεθός της- "βαρύ" υπερχρονισμό, με τον θόρυβο να κινείται πάντα σε πολύ χαμηλά επίπεδα! Σε "απόλυτες επιδόσεις", χωρίς να διεκδικεί τις δάφνες της πρωτιάς, δεν απέχει πολύ από την κορυφή. Εκεί όμως που διαπρέπει, είναι στο θέμα του θορύβου συγκαταλεγόμενη μεταξύ των πιο αθόρυβων ψυκτρών, καθώς απέχει μόνο 0,5dB(A) από την κορυφαία! Το μικρό της μέγεθος και η εύκολη -αλλά και στιβαρή- εγκατάστασή της, την κάνει ιδανική για οποιοδήποτε χρήστη διαθέτει μέσης ισχύος σύστημα, είτε κλασικού PC είτε HTPC, όπου και διακρίνεται με την ουσιαστικά αθόρυβη λειτουργία της! Και τελευταίο, αλλά σαφώς όχι σε σπουδαιότητα, είναι ότι όλα αυτά, είναι προσιτά σε μια τιμή από τις πιο χαμηλές της αγοράς. Μειονεκτήματα: Πραγματικά εδώ παίρνοντας υπόψη το κόστος της...δεν έχουμε να καταλογίσουμε τίποτε! Το μόνο ίσως που θέλουμε να σημειώσουμε είναι ότι το πλαίσιο του ανεμιστήρα της είναι πολύ ελαστικό για τις προτιμήσεις μας, αλλά με δεδομένο αυξημένο το κόστος που θα είχε ένα άκαμπτο πλαίσιο, αισθανόμαστε κάτι παραπάνω από πρόθυμοι να "συμβιβαστούμε" με αυτή την - οικονομικά - τόσο "ευεργετική ιδιομορφία". Κάτι ακόμα που θα θέλαμε να δούμε είναι ένα επιπλέον set από ελαστικές αντικραδασμικές αυτοκόλλητες ροδέλες, για να μην "αισθάνονται μόνα τους" τα extra fan wire clips. Συνοψίζοντας όλα αυτά σε μια φράση : "Ο χρήστης που έχει ένα μέσης ισχύος σύστημα και ψάχνει για την αναβάθμιση της stock ψύκτρας του, που θα "εξαφανίσει" το θόρυβο αλλά όχι και το πορτοφόλι του, καλά θα κάνει να πάρει σοβαρά υπόψιν την πρόταση της ARCTIC Freezer i32 ! " Υπενθυμίζουμε ότι η ARCTIC Freezer i32 συνοδεύεται από εξαετή εγγύηση και την ώρα που ολοκληρώνεται το review της, την βρήκαμε στα Ελληνικά καταστήματα προς 31,0 € του ΦΠΑ συμπεριλαμβανομένου (συν 5€ μεταφορικά). Κλείνοντας την παρουσίασή μας ας δούμε επιγραμματικά τα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα της ARCTIC Freezer i32. Καλή ποιότητα κατασκευής. Καλές επιδόσεις. Λειτουργικό και στιβαρό σύστημα στερέωσης με πολύ εύκολη εγκατάσταση. Σταθερή πίεση συναρμογής ψύκτρας / CPU, η οποία ορίζεται μέσω της ελαστικότητα των βραχιόνων στήριξης. Εξαιρετικά μεγάλη περιοχή λειτουργίας. Πολύ αποτελεσματικός και αθόρυβος PWM ανεμιστήρας. Ανεμιστήρας εξοπλισμένος με FDB έδρανα που μπορεί να αναστείλει τη λειτουργία του στις χαμηλές θερμοκρασίες. Μπορεί να αντιμετωπίσει με ασφάλεια, το μέγιστο θερμικό φορτίο, παράγοντας "μηδενικό" θόρυβο. Χαμηλός θόρυβος ακόμα και σε υψηλές στροφές, ο οποίος είναι απαλλαγμένος από ενοχλητικές συχνότητες. Sleeved καλώδιο ανεμιστήρα. Διαθέτει extra βύσμα για την τροφοδότηση δεύτερου PWM ανεμιστήρα (PST) Παρέχει επιπλέον σετ wire clips για την προσθήκη και δεύτερου ανεμιστήρα (Push-Pull). Αναλυτικό manual. Εγγύηση έξι ετών. Χαμηλή τιμή. Παρέχει θερμοαγώγιμη πάστα μόνο για μια συνήθη εγκατάσταση. Η ελαστικότητα του πλαισίου του ανεμιστήρα δεν εμπνέει αίσθηση στιβαρότητας. Δεν παρέχει ένα επιπλέον σετ ελαστικών αυτοκόλλητων παρεμβυσμάτων. Με βάση όλα τα παραπάνω, η γενική βαθμολογία που αποσπά η ARCTIC Freezer i32, δε μπορεί να είναι μικρότερη από:  theLAB.gr Ευχαριστούμε θερμά την Arctic για την παραχώρηση των δειγμάτων της δοκιμής. Για το TheLab.gr Seafalco 05/04/2016
  23. Πρόλογος Για την SilverStone, δεν χρειάζεται να πούμε πολλά, από την ίδρυσή της το 2003, έχει κάνει αισθητή την παρουσία της στον χώρο του εξοπλισμού των PC μας, αφήνοντας την σφραγίδα της με μια σειρά από αποτελεσματικά προϊόντα τα οποία δεν αμελούν τον αισθητικό τομέα! Σήμερα θα σας παρουσιάσουμε μια ψύκτρα για επεξεργαστές χαμηλού TDP (Thermal Design Power), η οποία ανήκει στην σειρά Argon και ακούει στην κωδική ονομασία AR05. H SilverStone AR05, μοιράζεται τα ίδια γενικά κατασκευαστικά χαρακτηριστικά με τα άλλα πέντε μέλη της σειράς Argon καθώς διαθέτει Direct Contact Heatpipes, αλουμινένια βάση και αλουμινένια πτερύγια διασποράς της θερμότητας. Η κατασκευή της απαρτίζεται από δύο χάλκινα heatpipes διαμέτρου 6mm, τα οποία είναι εμφυτευμένα στο αλουμινένιο block της βάσης της ψύκτρας και έχουν λειανθεί μαζί του, έτσι ώστε να εξασφαλίζεται η άμεση επαφή τους με το heat spreader της CPU που θα ψύξει. Τα δυο αυτά heat pipes ψύχονται από μια συστοιχία αλουμινένιων πτερυγίων συνολικής διατομής (92x82)mm, με την βοήθεια ενός ανεμιστήρα (92x92x15)mm. Το "σώμα" της ψύκτρας είναι παράλληλο με την βάση της και φτάνοντας -μαζί με τον ανεμιστήρα- σε ύψος μόλις 37mm, υπόσχεται απρόσκοπτη συμβατότητα με θήκες υπολογιστών πολύ μικρού ύψους και επαρκή ψύξη των επεξεργαστών που έχουν ανάλογα μικρή θερμική παραγωγή, καθώς τα 65 (+) Watt TDP που την χαρακτηρίζουν, έρχονται να συμπληρώσουν το "κενό" που είχε η σειρά Argon σε αυτή την ισχύ. Ακολουθήστε μας λοιπόν στις επόμενες σελίδες, για να την γνωρίσουμε από κοντά και να δούμε τι έχει να πει ο Ήφαιστος γι αυτήν ! 1: Εισαγωγή / 2:Χαρακτηριστικά / 3:Συσκευασία / 4:Η ψύκτρα από κοντά / 5:Μετρήσεις / 6:Μετρήσεις σε βάθος / 7:Συγκριτικοί πίνακες / 8:Επίλογος Χαρακτηριστικά Τα χαρακτηριστικά της SilverStone Argon AR05, μπορούμε να τα δούμε συνοπτικά στον πίνακα που ακολουθεί: Οι τιμές και μετρήσεις που αναφέρονται με μπλε χαρακτήρες, είναι αποτέλεσμα μετρήσεων του TheLab και -μολονότι κατά πάσα πιθανότητα έχουν γενικότερη αξία- αφορούν μόνο το δείγμα στο οποίο έγιναν. Όπως βλέπουμε και είναι απολύτως φυσικό για την ισχύ της ψύκτρας, δεν υποστηρίζονται όλα τα CPU sockets (2011, 1366 κ.λπ.) Η SilverStone Argon AR05, έχει δύο χάλκινα heat pipes των 6mm και είναι μια πραγματικά "μικροσκοπική" ψύκτρα, καθώς το σώμα της έχει τις ίδιες σχεδόν διαστάσεις με τον ανεμιστήρα των (92x92x15)mm που την ψύχει ! Ο ανεμιστήρας αυτός ελέγχεται μέσω PWM και χαρακτηρίζεται από σχετικά χαμηλό θόρυβο και μεγάλη παροχή, πράγμα απαραίτητο καθώς έχει να προωθήσει τον αέρα σε μια πολύ πυκνή διάταξη πτερυγίων (τα 6,4 fins/cm, δεν είναι κάτι που το βλέπουμε κάθε μέρα!), η οποία επιπλέον, επιβαρύνεται από το γεγονός της "ενσωμάτωσης" σε αυτήν και του block της ψύκτρας, που τελικά έχει σαν επίπτωση η ψύκτρα να παρουσιάζει χαμηλή ελευθερία στο air flow (μόλις 56%). Βεβαίως, όλα μοιάζουν λίγο διαφορετικά από ό,τι βλέπουμε συνήθως και υπάρχει λόγος γι' αυτό! H SilverStone Argon AR05 μπορεί να βρεθεί στα Ελληνικά καταστήματα με 36,90€ συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ. Ας πάμε όμως σιγά-σιγά να την δούμε από κοντά. 1: Εισαγωγή / 2:Χαρακτηριστικά / 3:Συσκευασία / 4:Η ψύκτρα από κοντά / 5:Μετρήσεις / 6:Μετρήσεις σε βάθος / 7:Συγκριτικοί πίνακες / 8:Επίλογος Συσκευασία και παρελκόμενα. Η ψύκτρα έφτασε σε εμένα -μετά τη φωτογράφισή της- σε έναν κίτρινο ταχυδρομικό φάκελο με φυσαλίδες! Γεμάτος περιέργεια τον άνοιξα και έβαλα το χέρι μέσα, ομολογώ ότι το κουτί, δεν το "πέτυχα" με το πρώτο ! Είναι τόσο μικρή που ακόμα και μέσα στην συσκευασία της, ο φάκελος ήταν "άδειος" ! Ας πάμε λοιπόν για μια πρώτη περιήγηση με ξεναγό μας το φακό της φίλης karmen1983, την οποία ευχαριστώ θερμά για την βοήθεια! Οι βασικές πληροφορίες περιλαμβάνουν το πλήθος των heat pipes και το γεγονός ότι σε αυτά εφαρμόζεται η τεχνική Direct Contact, το TDP της ψύκτρας, την PWM τεχνολογία του ανεμιστήρα και φυσικά το βασικό πλεονέκτημά της, το χαμηλό ύψος της. Στην δεξιά κάτω γωνία υπάρχει ένα QRCode που μας πάει στην σελίδα του προϊόντος. Στην δεξιά φωτογραφία μπορούμε να δούμε κατασκευαστικές λεπτομέρειες του block και του ανεμιστήρα. Εδώ έχουμε τις πιο ενδιαφέρουσες πλευρές της συσκευασίας, όπου μπορούμε να δούμε την σύντομη περιγραφή των πλεονεκτημάτων και των βασικών χαρακτηριστικών της. Και το εξωτερικό της συσκευασίας, κλείνει με μια πολύγλωσση περιγραφή των βασικών ιδιοτήτων της AR05, από την οποία λείπουν τα Ελληνικά. Πάμε λοιπόν να σηκώσουμε το καπάκι με περιέργεια για το πραγματικό μέγεθος της ψύκτρας. Πρώτο πρώτο αντικρίζουμε το φυλλάδιο οδηγιών εγκατάστασης, το οποίο εμείς το αφήσαμε βιαστικά στην άκρη, αλλά εσείς μπορείτε να το βρείτε και εδώ. Σειρά είχε ένα λεπτό αφρώδες φύλο προστασίας και αντικρίζουμε την SilverStone Argon AR05, καλυμμένη κυριολεκτικά από τον ανεμιστήρα της, να μας ατενίζει φωλιασμένη μέσα στην αφρώδη θήκη της και δίπλα -σε μια ειδική υποδοχή- να της κάνουν παρέα τα λιγοστά, αλλά επαρκή παρελκόμενά της. Στα οποία διακρίνουμε δυο ζευγάρια brackets (ένα για INTEL επεξεργαστές και ένα για AMD), τις απαραίτητες βίδες και αποστάτες στερέωσης, μια μικρή λωρίδα που έχει -κομμένες ήδη- αυτοκόλλητες ροδέλες προστασίας της μητρικής καθώς και μια μικρή σύριγγα με θερμοαγώγιμη κρέμα που αν είμαστε προσεκτικοί, επαρκεί για περισσότερες της μιας εφαρμογές. Ομολογουμένως "σπαρτιάτικος" εφοδιασμός, αλλά στην πραγματικότητα δεν λείπει τίποτε! Αλλά αρκετά το γυροφέραμε το πράγμα, τα "μικροσκόπια" ανά χείρας και πάμε στην επόμενη σελίδα να δούμε μια από τις μικρότερες ψύκτρες που έχουν φτάσει μέχρι τώρα στα εργαστήρια του TheLab. 1: Εισαγωγή / 2:Χαρακτηριστικά / 3:Συσκευασία / 4:Η ψύκτρα από κοντά / 5:Μετρήσεις / 6:Μετρήσεις σε βάθος / 7:Συγκριτικοί πίνακες / 8:Επίλογος Η SilverStone Argon Series AR05 από κοντά. Η ψύκτρα είναι πραγματικά περιορισμένων διαστάσεων, ουσιαστικά το σώμα της είναι στο μέγεθος του ανεμιστήρα που την ψύχει. Διακρίνουμε εύκολα ότι ο ανεμιστήρας δεν στηρίζεται πάνω στα πτερύγια με κάποιο συρμάτινο bracket, αλλά είναι βιδωμένος πάνω σε ένα ειδικά προς τούτο, αλουμινένιο bracket που είναι και εκείνο βιδωμένο πάνω στα πτερύγια. Κοιτώντας περιμετρικά την όλη κατασκευή η συνολική εντύπωση περιγράφεται με δυο λέξεις, στιβαρότητα και συμπύκνωση. Οι απολήξεις των πτερυγίων, παρά το γεγονός ότι απέχουν ελάχιστα από το σημείο στο οποίο περνάει το heat pipe, έχουν επιπλέον στήριξη μέσω των χαρακτηριστικών αναδιπλώσεων που αποτρέπουν τις σχετικές κινήσεις μεταξύ τους! Βέβαια αυτές οι αναδιπλώσεις εξυπηρετούν και αεροδυναμικούς λόγους, που θα δούμε στη συνέχεια. Βγάζουμε τον ανεμιστήρα, ο οποίος ας σημειωθεί δεν είναι βιδωμένος με "λαμαρινόβιδες" όπως -στο όνομα της οικονομίας- θα ήταν λογικό να υποθέσει κάποιος, αλλά με επιχρωμιωμένες βίδες μετρικού σπειρώματος (Μ3) και αυτό είναι καλό, καθώς θα επιτρέπει την εύκολη αφαίρεσή του, για καθαρισμό της ψύκτρας αλλά και του ίδιου και -κυρίως- την χωρίς δυσάρεστες εκπλήξεις επαναφορά του! Ας δούμε λοιπόν την AR05 "γυμνή". Το μικρό πάχος της ψύκτρας, αλλά κυρίως, η γωνία λήψης της φωτογραφίας μας δίνει μια "ακτινογραφία" της κατασκευής της. Διακρίνουμε τα δύο heat pipes και τα bracket στήριξης του ανεμιστήρα, αλλά και κάτι ακόμα που από πρώτη ματιά φαίνεται περίεργο. Παράλληλα με τα heat pipes υπάρχει κάτι ακόμα που διαπερνά όλα τα πτερύγια της ψύκτρας! Τα πτερύγια της ψύκτρας έχουν υποστεί εκτός από την απαραίτητη για τα heat pipes εκτόνωση και μία ακόμη. Τα χείλη των εκτονώσεων αυτών, εφάπτονται μεταξύ τους και δημιουργούν την δομή ενός "σωλήνα". Σε αυτόν ακριβώς το σωλήνα, βιδώνουν οι δύο βίδες που συγκρατούν το κάθε bracket στήριξης του ανεμιστήρα. Επίσης, η ύπαρξη αυτών των πρόσθετων εκτονώσεων, "συμπιέζει" το ρεύμα αέρα του ανεμιστήρα προς την περιοχή των heat pipes, αυξάνοντας ελαφρά την απόδοσή της ψύκτρας. Το χείλος των πτερυγίων είναι διαμορφωμένο έτσι ώστε να δημιουργούνται στο μέτωπο εισόδου των πτερυγίων, "αυλάκια", τα οποία εκτός από την καλύτερη διανομή του αέρα που σημαίνουν, βοηθούν στον περιορισμό του θορύβου αλλά και στην βελτιωμένη θερμική απόδοση της ψύκτρας. Δεξιά, βλέπουμε την πίσω πλευρά της ψύκτρας και τα δύο άμεσης επαφής heat pipes (DCHP), τα οποία είναι εμφυτευμένα μέσα στο αλουμινένιο block της ψύκτρας, που όπως βλέπουμε... ...ουσιαστικά ακουμπά μέσα σε μια εσοχή που σχηματίζουν τα πτερύγια της ψύκτρας. Επιπλέον, στην δεξιά φωτογραφία -που τραβήχτηκε κατά τη διάρκεια των δοκιμών- βλέπουμε ότι το bracket του block, έρχεται στο ίδιο επίπεδο με αυτό. Έτσι, περιορίζεται δραστικά το συνολικό ύψος της ψύκτρας και μπορεί να είναι συμβατή με κουτιά πολύ μικρών διαστάσεων, όπως αυτά που προορίζονται για compact HTPC. Στις προηγούμενες φωτογραφίες -αλλά και στη συνέχεια- μπορούμε να δούμε πόσο καλή δουλειά έχει γίνει στο θέμα της κάμψης των heat pipes, στα οποία, παρά την εξαιρετικά "κλειστή" καμπύλη που κάνουν, παρατηρούνται πολύ λίγες και επιφανειακές ρικνώσεις. Ο ανεμιστήρας της Argon AR05. Ώρα όμως είναι να δούμε τον συνεργάτη της ψύκτρας, τον ανεμιστήρα που αναλαμβάνει να καθορίσει την θερμική συμπεριφορά της. Έντεκα πτερύγια, με πολύ καλή κάλυψη της διατομής του ανεμιστήρα, και το κατάλληλα καμπυλωμένο σχήμα τους, είναι "μονόδρομος", δεδομένου ότι παρά το ότι το πάχος του ανεμιστήρα είναι μειωμένο, αυτός θα πρέπει να παρέχει την αυξημένη στατική πίεση που είναι απαραίτητη σε μια τόσο πυκνή ψύκτρα. Παράλληλα, η λοξή τοποθέτηση των στηριγμάτων του κινητήρα του, και η "καθετότητα" του πίσω χείλους των πτερυγίων, σε σχέση με τα στηρίγματα αυτά, είναι δοκιμασμένη λύση που εγγυάται σχετικά αθόρυβη λειτουργία, πράγμα που απεδείχθη στις μετρήσεις που κάναμε! Τα χαρακτηριστικά του ανεμιστήρα, δείχνουν ότι οι επιδόσεις του έρχονται με το ανάλογο κόστος σε ρεύμα. Το καλώδιό του είναι τεσσάρων αγωγών (λόγω του ελέγχου με PWM), καταλήγει -φυσικά- σε βύσμα ανάλογων επαφών και διαθέτει μαύρο sleeve, το οποίο ενώ είναι σχετικά πυκνό, ενδέχεται να μην καλύπτει σωστά τα καλώδια στο εσωτερικό του. Αν δείτε μια εικόνα σαν αυτή της δεξιάς φωτογραφίας, μπορείτε να το διορθώσετε πιάνοντας την μία του άκρη σταθερά και τραβώντας απαλά προς την άλλη άκρη, το sleeve "τεντώνει" και πυκνώνει. Οι λεπτομέρειες που κάνουν την διαφορά. Όπως έχετε καταλάβει, αυτό το θέμα είναι ένα από τα αγαπημένα μου, καθώς ασχολείται με όλα εκείνα που μαρτυρούν τι κρύβεται στο "αθέατο παρασκήνιο" μιας κατασκευής, και μας δείχνει -έστω και "φτωχά"- αυτά που τους αφιερώθηκε σκέψη, σχεδίαση και -γιατί όχι- μεράκι και δεν τους αξίζει να περάσουν απαρατήρητα! Ας βάλουμε αρχή από κάτι που δείχνει την προσεκτική σχεδίαση και την λειτουργική εκμετάλλευση και τις πιο μικρής λεπτομέρειας. Τα bracket στήριξης του ανεμιστήρα. Τα σπειρώματα που βιδώνουν οι βίδες των ανεμιστήρων, έχουν "κοπεί" μέσα σε μικρές εκτονώσεις στα άκρα των bracket. Με τον τρόπο αυτό το σπείρωμα έχει μεγαλύτερο μήκος, άρα και αντοχή, που είναι απαραίτητη για τη μακροζωία των σπειρωμάτων και την απροβλημάτιστη λειτουργία τους. Αυτή όμως η εκτόνωση είναι "στραμμένη" προς τα επάνω, εκεί ακριβώς που θα έρθει να "κάτσει" ο ανεμιστήρας, με αυτό το τρόπο λειτουργούν σαν οδηγοί εύκολης τοποθέτησής του! Φυσικά από την όλη εικόνα φαίνεται να απουσιάζει κάποιο μέσο περιορισμού της μετάδοσης των κραδασμών του ανεμιστήρα, ο οποίος δεν διαθέτει ελαστικά παρεμβύσματα. Η εικόνα όμως αλλάζει αν ρίξουμε μια πιο προσεκτική ματιά. Το bracket όπως είπαμε στηρίζεται με "λαμαρινόβιδες" στις δευτερεύουσες εκτονώσεις που έχουν τα πτερύγια, αυτές οι λαμαρινόβιδες περνάνε μέσα από ειδικά ελαστικά που αποκλείουν οποιαδήποτε άμεση επαφή της βίδας με το bracket, αλλά και του bracket με τα πτερύγια της ψύκτρας. Συνεπώς, η στήριξη του ανεμιστήρα αναλαμβάνει και μάλιστα με ικανοποιητικό τρόπο, την περιστολή της διάδοσης των κραδασμών, αρκεί η βίδα να μην είναι πολύ σφιγμένη, για να μπορεί να "δουλεύει" το ελαστικό παρέμβυσμα και εδώ μπαίνει η τελευταία "πινελιά"! Οι λαμαρινόβιδες -από τη φύση τους- ανοίγοντας οι ίδιες το σπείρωμα στο οποίο βιδώνουν, έχουν πολύ καλή σταθερότητα σε οποιοδήποτε σημείο της "διαδρομής" τους, χωρίς να έχουν ανάγκη να σφίξουν κοντράροντας στο τέλος της διαδρομής αυτής, άρα αποτελούν την καλύτερη και οικονομικότερη επιλογή για την ρυθμιζόμενη σύσφιξη των ελαστικών παρεμβυσμάτων! Οι αναδιπλώσεις των πτερυγίων. Είπαμε πιο πριν ότι οι αναδιπλώσεις στα άκρα των πτερυγίων δεν εξυπηρετούν μόνο λόγους μηχανικής αντοχής, αλλά και αεροδυναμικούς. Η αναδίπλωση αυτή έχει γίνει προς την άνω πλευρά των πτερυγίων, έτσι ώστε να είναι κοντά στον ανεμιστήρα και να περιορίζει την διασπορά της κωνικής δέσμης του αέρα του. Έτσι ο αέρας που ωθεί ο ανεμιστήρας προς την ψύκτρα, συγκεντρώνεται λίγο περισσότερο στην χρήσιμη περιοχή και σαρώνει λίγο καλύτερα τις πλευρικές απολήξεις τους και έτσι έχουμε λίγο καλύτερη απόδοση στην ψύκτρα. Βεβαίως πολύ κουβέντα κάνουμε για το "λίγο", και εν προκειμένω πολύ καλά κάνουμε, μιας και το μέγεθος της ψύκτρας επιβάλει την προσπάθεια να κερδηθεί κάτι, έστω και μικρό! Η θερμική σύζευξη των πτερυγίων, με τα heat pipes. H SilverStone ακολούθησε την τεχνική της συναρμογής των heat pipes μέσω εκτόνωσης των πτερυγίων. Η μέθοδος αυτή αποδίδει πολύ ισχυρή ενσφήνωση των heat pipes στα πτερύγια και εγγυάται την άριστη θερμική σύζευξη μεταξύ τους. Οι φωτογραφίες είναι αψευδείς μάρτυρες για την γεωμετρία του πράγματος, για την θερμική συμπεριφορά όμως θα πρέπει να περιμένουμε τι θα "πει " ο 'Ηφαιστος! Η επιφάνεια του block της ψύκτρας. Η υφή της επιφάνειας του block της ψύκτρας θα μπορούσαμε να πούμε ότι είναι ένα "πολωμένο" μέσο σατινέ. Η κατεργασία της τελικής λείανσης έγινε αποκλειστικά παράλληλα με τον διαμήκη άξονα των heat pipes, αποδίδοντας μια επιφάνεια λεία προς την αντίστοιχη κατεύθυνση, αλλά ελαφρά άγρια προς την κάθετη των heat pipes κατεύθυνση. Όπως βλέπουμε στην αριστερή φωτογραφία -για την ποιότητα της οποίας ζητώ την κατανόησή σας- υπάρχουν πολύ λεπτές γραμώσεις παράλληλα στον άξονα των heat pipes. Η τεχνική αυτή -όπως έχουμε αναφέρει και στο παρελθόν- αποδίδει καλή θερμική σύζευξη με το heat spreader της CPU, διατηρώντας παράλληλα πολύ εύκολη την διαδικασία της εφαρμογής της θερμοαγώγιμης πάστας. Ο έλεγχος της επιπεδότητας της επιφάνειας του block, είναι γενικά απαραίτητος, αλλά ειδικά για τις ψύκτρες που ακολουθούν την τεχνική DCHP (Direct Contact Heat Pipe), είναι καθοριστικά αναγκαίος. Εδώ το παχύμετρο μας δίνει ικανοποιητική πρώτη εικόνα, η οποία επιβεβαιώνεται από την φωτογραφία ... ...που τραβήχτηκε αμέσως μετά την απεγκατάσταση της ψύκτρας από τον "τόπο βασανισμού" της ! Συμβατότητα με το hardware της μητρικής. Εδώ όπως είναι φυσικό, δεν έχουμε να πούμε και πολλά, η Argon AR05, χωράει "παντού" χωρίς να έρχεται σε "διένεξη" με οποιοδήποτε "γειτονικό" εξάρτημα (μνήμες κ.λπ.) Τα έδρανα του ανεμιστήρα. Το μόνο που παρατηρήθηκε κατά τις δοκιμές που έγιναν και υποδηλώνει ότι η επιλογή του τύπου κεντρικής έδρασης του άξονα του ανεμιστήρα επιδρά στις στροφές του, είναι το ότι κατά την οριζόντια τοποθέτησή του, ο ανεμιστήρας στρέφεται πιο αργά από ότι στην κατακόρυφη τοποθέτησή του. Μεταξύ των δύο προσανατολισμών υπάρχει μια διαφορά περίπου 100rpm, οι οποίες φυσικά είναι εντός του προδιαγραφόμενου +/- 10%, αλλά δεν παύουν να αποτελούν μια ένδειξη προς αξιολόγηση και ένα λόγο που εμείς επαναλάβαμε μερικά πολύωρα tests, διότι δεν είμαστε αρκετά "τυχεροί" να εντοπίσουμε την διαφορά στην αρχή των δοκιμών ! 1: Εισαγωγή / 2:Χαρακτηριστικά / 3:Συσκευασία / 4:Η ψύκτρα από κοντά / 5:Μετρήσεις / 6:Μετρήσεις σε βάθος / 7:Συγκριτικοί πίνακες / 8:Επίλογος Μετρήσεις θερμικής συμπεριφοράς. Λίγα λόγια για τον τρόπο μέτρησης της θερμικής συμπεριφοράς. Εδώ φυσικά είναι το σημείο όπου δεν χωράνε "εντυπώσεις", εδώ μιλάνε οι αριθμοί ! Αλλά στη περίπτωση της SilverStone Argon Series AR05, είχαμε ένα πρόβλημα, που έχει να κάνει με το μέγεθός της, καθώς είναι η πρώτη φορά που στον ανανεωμένο "πάγκο" του TheLab, φτάνει μια τόσο μικρή σε μέγεθος ψύκτρα, μια ψύκτρα από την οποία κανείς -έχων σώας τα φρένας(!)- δεν περιμένει να ανταγωνιστεί ψύκτρες με πολλαπλάσιο όγκο και πλήθος heat pipes. Συνεπώς οι μετρήσεις της Argon AR05, έπρεπε να κινηθούν σε δύο κατευθύνσεις, η μία είναι η γνωστή, έλεγχος στις ίδιες ακριβώς συνθήκες με όσες δοκιμές έχουν γίνει μέχρι τώρα, και η άλλη ήταν να γίνουν μετρήσεις προσαρμοσμένες στο μέγεθος της ψύκτρας, οι οποίες όμως θα έπρεπε να έχουν κάποια κοινά σημεία αναφοράς με τις μέχρι τώρα μετρήσεις. Αυτό πραγματικά ήταν ένας δύσκολος γρίφος, που ευτυχώς για εμάς, είχε την απάντησή του ήδη έτοιμη στην λογική κατασκευής του Ηφαίστου, στον οποίο μπορούν να οριστούν οι επιθυμητές παράμετροι λειτουργίας και να ρυθμίσει το φάσμα της θερμικής καταπόνησης που εξασκεί σε μια ψύκτρα, έτσι ώστε να προσαρμοστεί στο TDP (Thermal Design Point) που έχει αυτή. Έτσι έγιναν δύο ομάδες μετρήσεων: 1. Μετρήσεις στο γνωστό standard setup που αποδίδει TDP = 180 Watt στο τρίτο step. (60Watt - 360Watt) 2. Μετρήσεις σε προσαρμοσμένο setup που αποδίδει TDP = 60 Watt στο τρίτο step. (20Watt - 120Watt) {Οι τιμές των 60 Watt και 120 Watt, υπάρχουν και στις δυο σειρές μετρήσεων.} Αλλά ώρα είναι να τα δούμε όλα αυτά στην πράξη. Μετρήσεις στο standard setup (TDP= 180Watt / Step 3) Οι μετρήσεις αυτές -όπως είναι λογικό- έγιναν μόνο στο μέγιστο airflow και για τους τρεις βασικούς προσανατολισμούς: 1. Οριζόντιος : Όπου το block και τα heat pipes της ψύκτρας είναι παράλληλα στο οριζόντιο επίπεδο. 2. Πλάγιος : Όπου το block είναι κάθετο στο οριζόντιο επίπεδο, αλλά τα heat pipes εξακολουθούν να είναι παράλληλα με αυτό. 3. Κάθετος: Όπου το block , αλλά και τα heat pipes της ψύκτρας είναι κάθετα στο οριζόντιο επίπεδο. Ο θόρυβος μετρήθηκε με το bBA meter, τοποθετημένο στον άξονα του ανεμιστήρα και σε απόσταση 50cm από αυτόν. Όπως βλέπουμε η ψύκτρα δοκιμάστηκε σε επιφόρτιση σχεδόν τριπλάσια της ονομαστικής της ισχύος (TDP=65Watt), και μολονότι δεν διέπρεψε στο τελικό στάδιο (180Watt), δεν "κατέθεσε τα όπλα" ! Αυτό που έχει σημασία να δούμε, είναι: 1. Ότι ακόμα και στην διπλάσια ισχύ, το Δθ είναι ανεκτό. 2. Στην ονομαστική επιφόρτιση, το Δθ είναι περίπου 19 βαθμοί Celcius. 3. Και φυσικά -επίσης σημαντική διαπίστωση- ότι ο βέλτιστος προσανατολισμός της είναι ο κάθετος, ο οποίος κρατάει κατά 10 βαθμούς δροσερότερη τη CPU (3ο βήμα) από τον μειονεκτικότερο, που είναι ο πλάγιος. (59,5 C έναντι 69,7 C). Βέβαια, εδώ διακρίνονται και άλλες λεπτομέρειες στην συμπεριφορά της ψύκτρας, αλλά αυτές θα τις αφήσουμε για την "Εις βάθος" σελίδα. Μετρήσεις στο προσαρμοσμένο setup (TDP = 60 Watt / Step 3) Εδώ θα μπορέσουμε να δούμε τι πραγματικά μπορεί να κάνει η ψύκτρα έχοντας μια λογικότερα κατανεμημένη θερμική επιφόρτιση, καθώς στις προηγούμενες μετρήσεις όπου από το πρώτο ήδη βήμα της δοκιμής ευρέθη κοντά στο σχεδιαστικό της όριο! Έγιναν μετρήσεις σε όλους τους προσανατολισμούς και τα airflow και το σύνολο των εννέα πινάκων προς χάριν ευκολίας αλλά και αποτελεσματικής σύγκρισης, συμπτύχθηκε στον πίνακα που ακολουθεί. Εδώ φαίνεται πολύ καλύτερα η συμπεριφορά της ψύκτρας και σαν πρώτες παρατηρήσεις έχουμε: 1. Ο κάθετος προσανατολισμός εξακολουθεί και υπερτερεί, αλλά -ειδικά προς το μέσον της περιοχής θερμικής επιφόρτισης- αυτές οι διαφορές πλέον είναι μικρές, π.χ. για τα ~80Watt και για υψηλό airflow, αυτές είναι μόνο ένα βαθμό, και αν πάμε σε χαμηλό airflow, αυξάνουν μόνο μισό βαθμό ακόμα! 2. Ο θόρυβος που παράγει η ψύκτρα είναι καλά ανεκτός ακόμα και στο υψηλό airflow, καθώς ο ανεμιστήρας της δεν παράγει ενοχλητικές υψηλές συχνότητες, πρακτικά ακούγεται μόνο το "φύσημά" του και αν πάμε σε μέσες στροφές γίνεται αδιόρατος για να καταλήξει στις χαμηλές, να είναι πρακτικά "μη ανιχνεύσιμος". Εδώ να θυμίσω ότι τα 34 dΒA είναι ο θόρυβος που έχει ένα δωμάτιο στην πόλη, στις "μικρές" ώρες μια ήσυχης νύχτας! 3. Το σημαντικό εδώ είναι, συνυπολογίζοντας τον αντικειμενικό στόχο της ψύκτρας, να δούμε ότι μπορεί να υποστηρίξει την τελείως αθόρυβη λειτουργία ενός συστήματος HTPC, καθώς ακόμα και αν επιλέξουμε την χαμηλή ροή αέρα, η θερμοκρασία της CPU μας θα κινηθεί στα πολύ ανεκτά όρια των 50 έως 55 βαθμών Celsius. (Δθ= ~ 25 βαθμοί C) Αλλά επειδή μία εικόνα ισοδυναμεί με χίλιες λέξεις ας δούμε όλα τα προηγούμενα σε ένα γράφημα. Η εικόνα αυτή, αποδίδει αυτό που αρκετές φορές λέμε, συνεκτική συμπεριφορά. Παρατηρούμε ότι ουσιαστικά καθορίζονται τρεις δέσμες καμπυλών, μια για κάθε airflow και μέσα σε κάθε μια από αυτές τις δέσμες, οι καμπύλες κατατάσσονται με την ίδια σειρά, από την πλευρική τοποθέτηση προς την κατακόρυφη, που αποδίδει και τις μικρότερες θερμοκρασίες. Επίσης, είναι ευδιάκριτο ότι μέχρι και το τέταρτο βήμα (~80Watt), όλοι οι προσανατολισμοί έχουν γραμμική συμπεριφορά και από εκεί και πάνω, παρουσιάζονται ελαφρές αποκλίσεις που είναι πιο ευδιάκριτες στην πλευρική (La) τοποθέτηση. 1: Εισαγωγή / 2:Χαρακτηριστικά / 3:Συσκευασία / 4:Η ψύκτρα από κοντά / 5:Μετρήσεις / 6:Μετρήσεις σε βάθος / 7:Συγκριτικοί πίνακες / 8:Επίλογος Μετρήσεις εις βάθος. Αυτή η σελίδα ασχολείται με το "παρασκήνιο" όλων αυτών των αποτελεσμάτων που βλέπουμε στους γενικούς πίνακες αποτελεσμάτων και αν θέλαμε να μείνουμε στην γενική εικόνα, θα μπορούσε και να λείπει από τα review. Επειδή όμως πιστεύουμε ότι αφενός, έχουν να δώσουν στοιχεία σε όποιον θέλει να το "ψάξει" λίγο πιο βαθειά και αφετέρου, δίνουν σε όλους εσάς μια εικόνα του τι κρύβεται πίσω από κάθε "αριθμό" των μετρήσεων που παρουσιάζονται στα review, δημιουργώντας τελικά μια πιο σφαιρική εικόνα των ψυκτρών, σας παραθέτουμε μια σύνοψη των βασικών μετρήσεων και των αποτελεσμάτων τους. 1. Έλεγχος στο Standard setup. Σε όλους τους προσανατολισμούς και σε High Airflow. (Loader TDP = 180 Watt at Step 3) Όπως έχει προαναφερθεί η SilverStone Argon Series AR05, δοκιμάστηκε για λόγους ενοποίησης αποτελεσμάτων σε συνθήκες που την έθεσαν εξ αρχής στα όρια των δυνατοτήτων της (το πρώτο (!) βήμα του Ήφαιστου την φορτίζει με ~ 60 Watt). Τα αποτελέσματα έχουν πολύ ενδιαφέρον! Η δοκιμή χρειάστηκε να φτάσει στο 4ο βήμα (240 Watt ! ) πριν η ψύκτρα "εγκαταλείψει τη μάχη" ! Χρειάστηκε να δεχτεί φορτίο 3,7 φορές μεγαλύτερο από το ονομαστικό της, για να δούμε τις θερμοκρασίες να ανεβαίνουν πάνω από τους 100 βαθμούς Celcious. Στα δυο γραφήματα που ακολουθούν φαίνονται τα τρία πρώτα βήματα στα οποία επιτεύχθηκε θερμική ισορροπία. Βλέπουμε ότι μέχρι και τα 120 Watt, σε High Air Flow και για την κατακόρυφη (Ve) τοποθέτηση, η ψύκτρα εξακολουθεί και βελτιώνει την απόδοσή της καθώς, η τιμή της θερμικής αντίστασης της [Rca (R case to ambient)] προοδευτικά μειώνεται. Από το σημείο αυτό και πέρα, η ψύκτρα μπαίνει σε περιοχή επιφόρτισης που είναι πολύ πάνω από τις προδιαγραφές της και αυτό φαίνεται από τις τιμές που παίρνουν έντονα τον "ανήφορο" ! Εδώ ακριβώς, είναι προφανείς οι λόγοι που έκαναν αναγκαία την δοκιμή σε προσαρμοσμένο Setup, έτσι ώστε να μπορέσουμε να δούμε τι μπορεί να κάνει η ψύκτρα με "λογική" υπερφόρτιση. Τα αποτελέσματα ακολουθούν σε τρεις ομάδες πινάκων και γραφημάτων. 2. Έλεγχος στο προσαρμοσμένο setup. Οριζόντια τοποθέτηση. (Loader TDP = 60 Watt at Step 3) 3. Έλεγχος στο προσαρμοσμένο setup. Πλάγια τοποθέτηση. (Loader TDP = 60 Watt at Step 3) 4. Έλεγχος στο προσαρμοσμένο setup. Κατακόρυφη τοποθέτηση. (Loader TDP = 60 Watt at Step 3) Πολλά αυτά που θα μπορούσαν να ειπωθούν εδώ, αλλά θα σταθούμε σε ένα μόνο που είναι και το πιο σημαντικό, μιας και πέρα από τα άλλα, μας δίνει μια "χειροπιαστή" εικόνα των "περιθωρίων" της ψύκτρας. Ο λόγος είναι για την μεταβολή της θερμικής αντίστασης Rca, σε σχέση με τον προσανατολισμό / τοποθέτηση της ψύκτρας. Παρατηρούμε ότι η διάταξη που έχει τα μεγαλύτερα περιθώρια και αφήνει την ψύκτρα να λειτουργήσει καλύτερα, είναι η κατακόρυφη τοποθέτηση, όπου το διάγραμμα της Rca παραμένει σχετικά οριζόντιο σχεδόν μέχρι το τέλος της δοκιμής. Αντίθετα, στις δύο άλλες τοποθετήσεις από το 4ο βήμα, η Rca αρχίζει και αυξάνει την τιμή της και μάλιστα έντονα. 1: Εισαγωγή / 2:Χαρακτηριστικά / 3:Συσκευασία / 4:Η ψύκτρα από κοντά / 5:Μετρήσεις / 6:Μετρήσεις σε βάθος / 7:Συγκριτικοί πίνακες / 8:Επίλογος Συγκριτικοί πίνακες και γραφήματα "Στη σελίδα αυτή μπορούμε να δούμε πώς η παρουσιαζόμενη ψύκτρα, απαντά στον "ανταγωνισμό" με αυστηρά αριθμητικά δεδομένα." Αυτό είναι το "moto" της σελίδας αυτής, όμως για την συγκεκριμένη ψύκτρα θα πρέπει να τονίσουμε ότι η κατάταξή της σε αυτούς του πίνακες, δεν είναι "δίκαιη" και κυρίως, σε καμιά περίπτωση δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί σαν εργαλείο επιλογής, αν προηγουμένως δεν λάβουμε σοβαρά υπόψη το γεγονός ότι το μέγεθός της είναι έως και υποδεκαπλάσιο (!) σε σύγκριση με κάποιους άλλους εκ των "ανταγωνιστών" της! Α. Σύνθετη κατάταξη με βάση το Δθ και τον θόρυβο, με πρωτεύον κριτήριο το Δθ. (Pthermal = ~360Watt, Air flow = Max, Noise measurement distance = 0,5m) Β. Σύνθετη κατάταξη με βάση το θόρυβο και το Δθ, με πρωτεύον κριτήριο το θόρυβο. (Pthermal = ~360Watt, Air flow = Max, Noise measurement distance = 0,5m) Είναι ορατές οι διαφορές, αλλά ίσως όχι όπως φαίνεται από πρώτη ματιά! Όλες οι άλλες ψύκτρες εμφανίζουν τα αποτελέσματά τους σε καταπόνηση από υπερφόρτιση 50% έως 100%, σε σχέση με το ονομαστικό TDP τους, η SilverStone Argon Series AR05 όμως, εδώ, δοκιμαζόμενη στα 180 Watt, βρίσκεται σε υπερφόρτιση σχεδόν 300% (275% για την ακρίβεια). Με άλλα λόγια, υπ' αυτές τις συνθήκες, θερμικά.... μια χαρά τα πάει ! Φυσικά ακριβώς αυτό το θέμα επιβάλει και μια διαφορετική αντιμετώπιση, υπό την μορφή κάποιων συγκριτικών πινάκων που θα διαχωρίζουν τις ψύκτρες με βάση το ονομαστικό TDP τους, έτσι θα έχουμε να συγκρίνουμε εύκολα παραπλήσιας δυνατότητας προϊόντα. Αλλά δεδομένου ότι, για την ώρα η παρουσιαζόμενη ψύκτρα είναι η μόνη του είδους της σε αυτή τη νέα βάση, θα αρκεστούμε στην υπό συνθήκες συμπαρουσίασή της και επιφυλασσόμαστε στο μέλλον να μπει και σε ξεχωριστό πίνακα, με άλλες ομόλογές της ψύκτρες. Από άποψη θορύβου θα μπορούσαμε να πούμε ότι ανήκει στις ήσυχες ψύκτρες και αν την δουλέψουμε από μεσαίες στροφές και κάτω, άνετα κατατάσσεται στις αθόρυβες. Πράγμα που είναι σημαντικό για ένα compact HTPC το οποίο είναι ουσιαστικά ο "στόχος" της! 1: Εισαγωγή / 2:Χαρακτηριστικά / 3:Συσκευασία / 4:Η ψύκτρα από κοντά / 5:Μετρήσεις / 6:Μετρήσεις σε βάθος / 7:Συγκριτικοί πίνακες / 8:Επίλογος Συμπεράσματα και βαθμολογία Μετά από αρκετές σελίδες ανάλυση φτάσαμε στο σημείο να έχουμε αρκετά στοιχεία για να κρίνουμε ένα "δύσκολο" προϊόν. Δύσκολο γιατί στοχεύει σε εξειδικευμένη κατηγορία, όπου το θέμα μεγέθους είναι η "Λυδία λίθος" ! Και ακόμα πιο δύσκολο, λόγω της έλλειψης ομοειδών προς σύγκριση προϊόντων, αλλά παρ' όλα αυτά και έχοντας πάντα κατά νου την βασική ιδιότητα της SilveStone Argon Series AR05, το τελικό αποτέλεσμα αβίαστα κρίνεται θετικό! Έχουμε να κάνουμε με μια πραγματικά λιλιπούτεια ψύκτρα, που μολονότι δεν αποτελεί τον "Βενιαμίν" της κατηγορίας (υπάρχει και η ακόμα μικρότερη Argon AR04), θα μπει ανεμπόδιστα σε οποιοδήποτε μικρό κουτί και το κυριότερο ... θα κρατήσει την θερμοκρασία της CPU του multimedia συστήματός μας, σε πολύ αποδεκτές θερμοκρασίες, και τον θόρυβο, σε ακόμα χαμηλότερα -έως ανεπαίσθητα- επίπεδα! Το μόνο που κρίνουμε σαν ελαφρά υπερβολικό, είναι η τιμή της, αλλά αυτό όπως ξέρουμε είναι συνάρτηση πολλών παραγόντων -μεταξύ των οποίων και οι τιμές του ανταγωνισμού- και καθώς η ψύκτρα θα γίνεται διαθέσιμη από περισσότερες πηγές, η τιμή -λογικά- θα μειωθεί. Συνοψίζοντας επιγραμματικά τις παρατηρήσεις μας έχουμε: Πλεονεκτήματα: Καλές θερμικές επιδόσεις για το μέγεθός της. Παραγόμενος θόρυβος σε πολύ χαμηλό επίπεδο από την μέση ρύθμιση στροφών και κάτω. Εξαιρετικά εύκολη και ακίνδυνη εγκατάσταση. Συμβατότητα με μνήμες που έχουν υψηλά Heat spreaders Σωληνάριο με θερμοαγώγιμη πάστα για περισσότερες από μια χρήσεις. Επενδεδυμένα καλώδια ανεμιστήρα, με καλής ποιότητας sleeve. Πλήρης συμβατότητα με όλες τις πλατφόρμες, ανεξάρτητα του προσανατολισμού του block. Εξαιρετικά ομοιογενής συμπεριφορά, ανεξαρτήτως του προσανατολισμού της, μέχρι και το 200% του TDP της. Αποτελεσματικός ανεμιστήρας που επιδέχεται μεγάλο φάσμα ρύθμισης στροφών. Μειονεκτήματα: Τιμή που κρίνεται λογική γι' αυτά που προσφέρει, μόνο λόγω της ιδιαιτερότητάς της. Ο θόρυβος στις υψηλές στροφές ενδεχομένως και υπό συνθήκες ησυχίας, θα είναι αισθητός για χρήση HTPC. Η ποιότητα των εδράνων του ανεμιστήρα, ανάλογα με τον προσανατολισμό, επιδρά στις μέγιστες στροφές του. Παρατηρήσεις: Λόγω του εξαιρετικά μικρού της μεγέθους δεν κατατάσσουμε στα μειονεκτήματα την μη συμβατότητά της με τα πιο ενεργοβόρα σύγχρονα sockets. Έτσι συναξιολογώντας όλα τα παραπάνω, η βαθμολογία που αποσπά η SilverStone Argon Series AR05, δεν μπορεί να είναι χαμηλότερη από : 00 Loading. TheLab.gr Ευχαριστούμε θερμά την SilverStone για την παραχώρηση του δείγματος της δοκιμής. Για το TheLab.grSeafalco 20/12/2014
  24. Στη φετινή Computex (2013) είχαμε την ευκαιρία να δούμε από κοντά τις λύσεις ψύξης της Be Quiet! και πραγματικά εντυπωσιαστήκαμε από τη σχεδίαση τους, αλλά και τον όγκο των high-end μοντέλων που αν μη τι άλλο προδιαθέτουν για ιδιαίτερα υψηλές επιδόσεις. Οπότε και αποφασίσαμε να ζητήσουμε την κορυφαία Dark Rock Pro 2 για δοκιμή. Το ευχάριστο στην όλη υπόθεση είναι ότι η BQ όχι μόνο απέστειλε άμεσα το δείγμα που ζητήσαμε, παρόλο που η παρουσία της στην Ελληνική αγορά δεν είναι και τόσο ισχυρή, αλλά μέσα στο πακέτο βρήκαμε ακόμη μία ψύκτρα της εταιρίας, την Shadow Rock 2. Οπότε τι καλύτερο από το να τις τεστάρουμε παρέα και να τις αντιπαραβάλουμε απέναντι στις υπόλοιπες λύσεις που έχουμε δοκιμάσει μέχρι στιγμής, με το Jalapeno. Η Dark Rock Pro 2 είναι ένα τέρας διαστάσεων και το βάρος της είναι ιδιαίτερα μεγάλο, μιας και με τους ανεμιστήρες εγκατεστημένους αγγίζει τα 1,25 κιλά! Ο ταλαίπωρος ο επεξεργαστής θα αισθανθεί σίγουρα το βάρος της εν λόγω ψύκτρας--πάλι καλά που το Jalapeno δε μασάει από τέτοια--και επίσης ο εξίσου μεγάλος όγκος της απαιτεί ένα κουτί με άπλετο χώρο εσωτερικά και φυσικά την ανάλογη μητρική. Όσον αφορά την Shadow Rock 2, μπορεί να κοστίζει τα μισά σε σχέση με την παραπάνω αλλά από βάρος και όγκο ακολουθεί από κοντά, ειδικά αν αποφασίσετε να την εξοπλίσετε και με δεύτερο ανεμιστήρα. Δυστυχώς ο ανεμιστήρας που τη συνοδεύει δεν είναι τόσο υψηλής ποιότητας όπως αυτοί της Dark Rock, κάτι λογικό μιας και η συγκεκριμένη ψύκτρα απευθύνεται σε μεσαία συστήματα και χρήστες που δε θέλουν να ξοδέψουν μια περιουσία για την απόκτηση της. Ένας FDB ανεμιστήρας κοστίζει βλέπετε πάνω από δέκα ευρώ και μερικές φορές μπορεί να ξεπεράσει ακόμη και τα είκοσι! Οπότε δεν προορίζονται για όλες τις ψύκτρες παρά μόνο για αυτές που έχουν το κόστος ως δεύτερη προτεραιότητα και τις επιδόσεις, σε συνδυασμό με χαμηλό θόρυβο λειτουργίας και υψηλή αξιοπιστία, ως πρώτη. [BREAK=Τεχνικά Χαρακτηριστικά] Τα επιμέρους τεχνικά χαρακτηριστικά των Dark Rock Pro 2 και Shadow Rock 2 παρατίθενται στους παρακάτω πίνακες. Specifications Dark Rock Pro 2 Socket compatibility Intel: LGA2011, 1366, 1156, 1155, 1150, LGA775 AMD: 754, 939, 940, AM2, AM2+, AM3, AM3+, FM1, FM2 Weight (with fan) 1250 g Material Base: Copper Fins: Aluminum Alloy Heatpipes 7x 6mm Max supported Fans 3 Equipped Fans 2 Fan compatibility 120x120x25mm, 135x135x25mm Dimensions (with fans) 138 mm (W) x 166 mm (H) x 147 mm (D) Warranty 3 years Price 85€ Το βάρος της Dark Pro είναι τεράστιο και ξεπερνάει κατά πολύ το ένα κιλό. Νομίζαμε ότι είχαμε δοκιμάσει μεγάλες και βαριές ψύκτρες, μέχρι που έπεσε αυτή στα χέρια μας! Επίσης η BQ ήταν γενναιόδωρη προς τους χρήστες παλιότερων συστημάτων και έτσι πρόσφερε συμβατότητα με όλα τα sockets, παλιότερα και σύγχρονα. Εφτά θερμό-αγωγοί (heatpipes) διαπερνούν τη χάλκινη βάση και δύο ανεμιστήρες εξοπλίζουν την ψύκτρα από το εργοστάσιο και αν το αντέχει το κουτί σας, αλλά και η τσέπη σας, μπορείτε να την εξοπλίσετε και με έναν τρίτο! Με 166 χιλιοστά ύψος η Dark Pro είναι από τις ψηλότερες ψύκτρες που έχουμε δει και το πλάτος της είναι και αυτό ιδιαίτερα μεγάλο. Τέλος, η παρεχόμενη εγγύηση είναι επαρκής αν και άνετα θα μπορούσε να ήταν διπλάσια δεδομένων των κορυφαίας ποιότητας ανεμιστήρων που χρησιμοποιεί. Τέλος, η τιμή της είναι αρκετά υψηλή αλλά δικαιολογημένη για τα χαρακτηριστικά και τα συνοδευτικά της. Specifications Shadow Rock 2 Socket compatibility Intel: LGA2011, 1366, 1156, 1155, 1150, LGA775 AMD: 754, 939, 940, AM2, AM2+, AM3, AM3+, FM1, FM2 Weight (with fan) 1120 g Material Base: Copper Fins: Aluminum Alloy Heatpipes 4x 8mm Max supported Fans 2 Equipped Fans 1 Fan compatibility 120x120x25mm Dimensions (with fans) 122 mm (W) x 160 mm (H) x 147 mm (D) Warranty 3 years Price 52.6€ H Shadow Rock μπορεί να παίζει στη μεσαία κατηγορία από πλευρά τιμής, αλλά από όγκο και βάρος σίγουρα ανήκει στη μεγάλη μιας και είναι μόλις 130 γραμμάρια ελαφρύτερη από το κτήνος που ακούει στο όνομα Dark Pro 2. Και αυτό με έναν ανεμιστήρα λιγότερο! Επίσης διαθέτει τέσσερα heatpipes και έρχεται με έναν riffle-bearing ανεμιστήρα από το εργοστάσιο. Το ύψος της φθάνει τα 16 εκατοστά και το πλάτος της είναι αρκετά μεγάλο και με δεύτερο ανεμιστήρα θα φτάσει στα όρια της υπερβολής. Η εγγύηση είναι και σε αυτήν τρία χρόνια και η τιμή ξεπερνά για λίγο τα πενήντα ευρώ, ποσό λογικό για μια επώνυμη ψύκτρα που συνοδεύεται και από ανεμιστήρα. Τα χαρακτηριστικά των ανεμιστήρων (SilentWings BQT T12025-MF-PWM και BQT T13525-MF-PWM) με τους οποίους εξοπλίζεται η Dark Rock Pro 2 φαίνονται στον πιο κάτω πίνακα. Dark Rock Pro 2 Fan Specifications Bearing Fluid Dynamic Bearing (FDB) Voltage Range 12 V Rotational Speed 1500 RPM (1700 RPM) Airflow 67.8 CFM (57.2 CFM) Air pressure 1.82 mm H2O ( 2.1 mm H2O) Life Expectance 300000 h Noise Level *26.40 dBA at full speed (both fans) Connector 4 Pin (PWM) Dimensions 135 x 135 x 25 (120 x 120 x 25) Οι ανεμιστήρες που συνοδεύουν την Dark Pro 2 είναι κορυφαίας ποιότητας μιας και εξοπλίζονται με υδραυλικά ρουλεμάν, τα οποία προσφέρουν ιδιαίτερα υψηλή διάρκεια ζωής. Από ροή αέρα δεν είναι και ότι ισχυρότερο έχουμε δει αλλά υψηλή ροή αέρα και χαμηλός θόρυβος δεν πάνε μαζί, οπότε η BQ επέλεξε το δεύτερο δρόμο. Τέλος και οι δύο ελέγχονται μέσω PWM οπότε εύκολα μπορείτε να προσαρμόσετε το προφίλ λειτουργίας τους στις ανάγκες σας. Ακολουθεί ένας πίνακας με τα χαρακτηριστικά του ανεμιστήρα (BQ PUW2-12025-MR-PWM) της Shadow Rock 2. Shadow Rock 2 Fan Specifications Bearing Rifle Bearing Voltage Range 12 V Rotational Speed 1600 RPM Airflow 51 CFM Air pressure 1.40 mm H2O Life Expectance 80000 h Noise Level 15.3 / 19.8 / 25.4 dBA (900, 1250, 1600 RPM) Connector 4 Pin (PWM) Dimensions 120 x 120 x 25 Η Shadow Rock 2 συνοδεύεται από έναν οικονομικό ανεμιστήρα που εξοπλίζεται με riffle bearing, δηλαδή έναν αναβαθμισμένο τύπο sleeve bearing. Η ροή αέρα που επιτυγχάνει είναι σχετικά χαμηλή αλλά αυτό σημαίνει και χαμηλό θόρυβο. Τέλος και αυτός ο ανεμιστήρας διαθέτει 4-pin υποδοχή οπότε ελέγχεται μέσω PWM. [BREAK= Συσκευασία και παρελκόμενα Dark Rock Pro 2] H Dark Rock Pro 2 έρχεται μέσα σε μια μεγάλη συσκευασία, της οποίας το μπροστινό μέρος φιλοξενεί μια όμορφη εικόνα της ψύκτρας με τον ένα εκ των δύο ανεμιστήρων σε πρώτο πλάνο. Στο πάνω αριστερά μέρος της πρόσοψης της συσκευασίας, η BQ μας πληροφορεί ότι το εν λόγω προϊόν συνοδεύεται από ανεμιστήρες της κορυφαίας σειράς Silentwings και ότι υποστηρίζει το φρέσκο socket 2011, ενώ κάτω από την ονομασία της ψύκτρας δίνεται το μέγιστο φορτίο που μπορεί να διαχειριστεί αυτή, το οποίο φτάνει τα 220 W. Πριν από αρκετά χρόνια μόνο λύσεις υδρόψυξης ή με φρέον (phase change) μπορούσαν να διαχειριστούν τόσο μεγάλα θερμικά φορτία, αλλά η τεχνολογία των heatpipes και κυρίως ο τεράστιος όγκος που χαρακτηρίζει τις κορυφαίες σύγχρονες ψύκτρες, τις έβαλε και πάλι στο παιχνίδι των υψηλών επιδόσεων. Σε αυτή την πλευρά βρίσκουμε μια περιγραφή των χαρακτηριστικών στα Γαλλικά, Ισπανικά και Πολωνικά. Ευκαιρία για εξάσκηση αν γνωρίζετε κάποια από αυτές τις γλώσσες! Πέραν της περιγραφής των χαρακτηριστικών στα Αγγλικά και τα Γερμανικά, εδώ θα βρείτε και μια σειρά εικονιδίων που απεικονίζουν βραβεία που έχουν κερδίσει τα προϊόντα της Be Quiet, από διάφορους σχετικούς ιστοτόπους, κυρίως γερμανικούς. Στο πίσω μέρος της συσκευασίας υπάρχει ένα ενδιαφέρον σχεδιάγραμμα της Dark Pro, που περιγράφει τα επιμέρους εξαρτήματα της και ένας πίνακας που περιέχει τα χαρακτηριστικά τόσο της ίδιας όσο και των ανεμιστήρων, που τη συνοδεύουν. Τέλος, στο κάτω αριστερό μέρος η BQ αναφέρει ότι το συγκεκριμένο προϊόν σχεδιάστηκε στη Γερμανία και ότι ο έλεγχος της ποιότητας του γίνεται επίσης από Γερμανούς. Σε ένα άλλο σημείο της συσκευασίας εντοπίσαμε και την πραγματική χώρα κατασκευής η οποία δεν είναι άλλη από την Κίνα φυσικά. Η ψύκτρα έρχεται από το εργοστάσιο πλήρως συναρμολογημένη, δηλαδή φοράει και τους δύο ανεμιστήρες οπότε δε χρειάζεται να ψαχνόσαστε για το πώς να τους κουμπώσετε. Επίσης προστατεύεται επαρκώς από δύο κομμάτια σπογγοειδούς υλικού. Ένα μικρό χάρτινο κουτί περιέχει όλα τα παρελκόμενα, τα οποία περιλαμβάνουν τα απαραίτητα εξαρτήματα για την τοποθέτηση στα διάφορα sockets που υποστηρίζονται, ένα μικρό σωληνάριο με θερμό-αγώγιμη πάστα, ένα backplate και ένα εγχειρίδιο με τις οδηγίες τοποθέτησης. [BREAK= Συσκευασία και παρελκόμενα Shadow Rock 2] Η Shadow Rock έρχεται μέσα σε μια αρκετά μικρότερη συσκευασία, αν και οι διαστάσεις της είναι κατά τι μικρότερες από αυτές της Dark Rock Pro 2. Στο μπροστινό μέρος του κουτιού συναντούμε πάλι μια φωτογραφία της ψύκτρας με τον όμορφο ανεμιστήρα σε πρώτο πλάνο και κάτω από αυτή υπάρχει η ονομασία του προϊόντος, καθώς και το μέγιστο φορτίο που μπορεί αυτό να διαχειριστεί. Η BQ κάνει λόγο για 180 W, 40 λιγότερα δηλαδή από την Dark Pro. Η διαφορά είναι σημαντική αλλά και πάλι 180 W φορτίο κάθε άλλο παρά μικρό μπορεί να χαρακτηριστεί. Σε αυτή την πλευρά υπάρχουν περιγραφές των χαρακτηριστικών του προϊόντος στα Αγγλικά και τα Γερμανικά. Βρίσκουμε επίσης και τη γνωστή σειρά από εικονίδια που απεικονίζουν τα διάφορα βραβεία που έχει κερδίσει η BQ από ιστοτόπους που δοκίμασαν τα προϊόντα της. Ο Λάμπης δεν περιλαμβάνεται μιας και μέχρι τώρα δεν είχαμε δοκιμάσει κάποια από τις ψύκτρες τους. Στο πίσω μέρος του κουτιού βρίσκουμε ένα ενδιαφέρον σχεδιάγραμμα της ψύκτρας που αναφέρει όλα τα σημαντικά κομμάτια/στοιχεία της, καθώς και έναν πίνακα με τα χαρακτηριστικά αυτής και του ανεμιστήρα που τη συνοδεύει. Ένα μικρό σακουλάκι περιέχει όλα τα παρελκόμενα της ψύκτρας, τα οποία περιλαμβάνουν τα εξαρτήματα για την τοποθέτηση της στα sockets που υποστηρίζει, ένα backplate, ένα μικρό σωληνάριο θερμό-αγώγιμης και ένα εγχειρίδιο χρήσης. [BREAK=Η Dark Rock Pro 2 κάτω από το φακό] Η εμφάνιση της Dark Rock μας άρεσε ιδιαίτερα και το μαύρο χρώμα κρύβει, κάπως, τις τεράστιες διαστάσεις της. Το καπάκι στην πάνω πλευρά παίζει έναν ρόλο και αυτό στη θερμική απαγωγή, πέραν του να συμβάλει στην καλαισθησία και την εμφάνιση του συνόλου. H Dark Pro έχει ιδιαίτερα μεγάλο πλάτος και ενδέχεται να δημιουργηθούν αρκετά προβλήματα συμβατότητας, με μνήμες που διαθέτουν ψηλά heatspeaders. Οπότε χρειάζεται να βεβαιωθείτε πριν την αγοράσετε ότι είναι συμβατή με τη μητρική και τις μνήμες σας. Επίσης έρχεται με τους ανεμιστήρες πρώτο-τοποθετημένους, οπότε δε θα πονοκεφαλιάσετε για το πώς να τους εγκαταστήσετε και ούτε θα μπλέξετε με αυτά τα περίεργα μεταλλικά ελάσματα που τους συγκρατούν στη θέση τους. Οι δύο ανεμιστήρες εξοπλίζονται με ένα Y-splitter οπότε και θα καταλάβουν μόνο μία υποδοχή της μητρικής σας. Επίσης διαθέτουν 4-pin connectors, κάτι που σημαίνει ότι μπορούν να ελεγχθούν μέσω PWM. Όπως θα διαπιστώσετε από τις παρακάτω φωτογραφίες, τα heatpipes ίσα που χωράν να περάσουν μέσα από τη χάλκινη βάση της ψύκτρας, μιας και είναι εφτά και με αρκετά μεγάλο πάχος το καθένα. Ο πάτος της ψύκτρας προστατεύεται από ειδική ταινία, την οποία πρέπει να αφαιρέσετε πριν προβείτε στην εγκατάσταση τηε. Επίσης το φινίρισμα είναι πολύ καλό, σχεδόν καθρέφτης. [BREAK=Η Shadow Rock 2 κάτω από το φακό] Η Shadow Rock 2 κάλλιστα μπορεί να χαρακτηριστεί ως τούβλο, λόγω σχήματος, αλλά τουλάχιστον η εμφάνιση της είναι τουλάχιστον συμπαθητική, κυρίως λόγω της αλουμινένιας πλάκας που καλύπτει το πάνω μέρος της. Οι διαστάσεις της είναι πολύ μεγάλες και πολύ πιθανόν θα δημιουργήσουν πρόβλημα ασυμβατότητας με μνήμες που φέρουν ψηλά heatspreaders. Ο ανεμιστήρας που συνοδεύει την Shadow Rock μπορεί να είναι απλός, λόγω του ότι δεν εξοπλίζεται με FDB αλλά riffle bearing, αλλά διαθέτει όμορφη εμφάνιση χάρις στις ειδικά σχεδιασμένες λεπίδες του. Όπως θα διαπιστώσετε από τις παρακάτω φωτογραφίες, τα πτερύγια της ψύκτρας είναι αρκετά αραιά, έτσι ώστε να επιτυγχάνεται επαρκής ροή αέρα ακόμη και με τον σχετικά αδύναμο ανεμιστήρα που την εξοπλίζει. Βέβαια όσο πιο αραιά είναι τα πτερύγια μιας ψύκτρας τόσο μικρότερη η ωφέλιμη επιφάνεια για την αποβολή της θερμότητας, κατά συνέπεια και χαμηλότερα τα θερμικά φορτία που μπορεί να διαχειριστεί αποτελεσματικά αυτή. Η βάση της ψύκτρας δε διαθέτει μεγάλο ύψος και τα heatpipes που τη διαπερνούν είναι λίγα αλλά με αρκετά μεγάλη διάμετρο έτσι ώστε να καλύπτουν όλο το πλάτος της. Ο πάτος της ψύκτρας είναι καλύτερα κατεργασμένος από αυτόν της Dark Pro 2, τουλάχιστον ως προς το γυάλισμα, με αποτέλεσμα να είναι σχεδόν τέλειος "καθρέφτης". Βέβαια ένα καλό φινίρισμα δε φέρνει την άνοιξη στις επιδόσεις. Χρειάζονται πολλά περισσότερα και κυρίως σωστή σχεδίαση των heapipes αλλά και των πτερυγίων που απομακρύνουν τη θερμότητα από αυτά. [BREAK=Μετρήσεις] Όλες οι μετρήσεις θα πραγματοποιηθούν με τη βοήθεια του Jalapeno, ενός θερμομέτρου που μπορεί να παρακολουθήσει 2 θερμοκρασίες ταυτόχρονα και έχει τη δυνατότητα καταγραφής των μέγιστων-μικρότερων τιμών, ενός Fluke 175 (για την ακριβή μέτρηση των Watts), ενός ταχομέτρου UNI-T UT372 και ενός CEM DT-8852 Sound Level Meter Datalogger. Θα υποβάλουμε την ψύκτρα σε πέντε διαφορετικά φορτία (117.1W, 175.4W, 232.1W, 289.9W και 345.1W) και με διαφορετικές ταχύτητες του/των ανεμιστήρων. Ακολουθούν δύο πίνακες με όλα τα στοιχεία που συλλέξαμε από τις μετρήσεις μας. Thermal and Acoustic Tests Be Quiet! Dark Rock Pro 2 (2 fans Push - Pull) Test # Watts Fan Speed (A/B)* Noise** (dBA) Heatsink Temperature Ambient Delta 1 117.1 50% / 50% 30 38.5°C 23.6°C 14.9°C 2 175.4 50% / 50% 30 46.0°C 23.5°C 22.5°C 3 232.1 50% / 50% 30 53.5°C 23.4°C 30.1°C 4 289.9 50% / 50% 30 60.6°C 23.5°C 37.1°C 5 345.1 50% / 50% 30 67.7°C 23.5°C 44.2°C 6 117.1 75% / 75% 33.3 34.9°C 22.4°C 12.5°C 7 175.4 75% / 75% 33.3 39.8°C 22.4°C 17.4°C 8 232.1 75% / 75% 33.3 45.1°C 22.7°C 22.4°C 9 289.9 75% / 75% 33.3 49.7°C 22.4°C 27.3°C 10 345.1 75% / 75% 33.3 53.6°C 22.3°C 31.3°C 11 117.1 100% / 100% 38.2 33.8°C 22.6°C 11.2°C 12 175.4 100% / 100% 38.2 38.9°C 22.5°C 16.4°C 13 232.1 100% / 100% 38.2 42.6°C 22.4°C 20.2°C 14 289.9 100% / 100% 38.2 48.5°C 22.6°C 25.9°C 15 345.1 100% / 100% 38.2 50.6°C 22.4°C 28.2°C * Fan A / B: BQT T12025-MF-PWM, BQT T13525-MF-PWM ** Measured at 0.5m distance Με τους ανεμιστήρες σε χαμηλές στροφές η Dark Pro 2 ήταν εντελώς αθόρυβη (μιας και 30 dBA ήταν η ambient στο εργαστήριο μας κατά τη διάρκεια των δοκιμών), αλλά η απόδοση δεν ήταν καλή μιας και η ροή αέρα ήταν ελάχιστη οπότε λειτουργούσε πιο πολύ σε passive mode παρά σε active. Σε μεσαία ταχύτητα οι επιδόσεις εκτοξεύτηκαν με το θόρυβο να παραμένει σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα. Τέλος, με τους ανεμιστήρες σε πλήρες στροφές οι θερμοκρασίες κατέβηκαν σε high-end επίπεδα και ο θόρυβος αυξήθηκε μεν, χωρίς να ξεπεράσει τα 39 dBA δε. Από ότι φαίνεται ο συνδυασμός τεράστιων διαστάσεων και χαμηλών στροφών ανεμιστήρων έφερε το επιθυμητό αποτέλεσμα, το οποίο δεν είναι άλλο από κορυφαίες επιδόσεις με τον ελάχιστα δυνατό εκλυόμενο θόρυβο. Thermal and Acoustic Tests Be Quiet! Shadow Rock 2 Stock (1 fan) Test # Watts Fan Speed (A/B)* Noise** (dBA) Heatsink Temperature Ambient Delta 1 117.1 75% / 75% 33.5 44.3°C 24.0°C 20.3°C 2 175.4 75% / 75% 33.5 52.1°C 24.0°C 28.0°C 3 232.1 75% / 75% 33.5 59.8°C 23.9°C 35.9°C 4 289.9 75% / 75% 33.5 66.9°C 23.9°C 43.0°C 5 117.1 100% / 100% 38.3 42.7°C 23.3°C 19.4°C 6 175.4 100% / 100% 38.3 49.1°C 23.4°C 25.7°C 7 232.1 100% / 100% 38.3 56.1°C 23.3°C 32.8°C 8 289.9 100% / 100% 38.3 62.9°C 23.2°C 39.7°C 9 345.1 100% / 100% 38.3 68.6°C 23.2°C 45.4°C * Fan A / B: PUW2-12025-MR-PWM ** Measured at 0.5m distance Η Shadow Rock δεν τα πήγε καθόλου καλά και με τον μονό ανεμιστήρα στις μεσαίες στροφές δεν τολμήσαμε να τρέξουμε το full load test, για να μην ψήσουμε το Jalapeno (αν και έχει προστασίες παρόλα αυτά δε θέλουμε να το ζορίζουμε άσκοπα). Με τον ανεμιστήρα σε φουλ στροφές η βελτίωση ήταν εμφανής αλλά και πάλι όχι επαρκής. Δυστυχώς περιμέναμε περισσότερα από αυτή την ψύκτρα αλλά μας απογοήτευσε. Το μόνο καλό της όλης υπόθεσης ήταν ο χαμηλός θόρυβος, αλλά από μόνος του δε σώζει την κατάσταση. Thermal and Acoustic Tests Be Quiet! Shadow Rock 2 (2 fans Push - Pull) Test # Watts Fan Speed (A/B)* Noise** (dBA) Heatsink Temperature Ambient Delta 1 117.1 75% / 75% 37.4 41.7°C 23.4°C 18.3°C 2 175.4 75% / 75% 37.4 48.7°C 23.5°C 25.2°C 3 232.1 75% / 75% 37.4 54.8°C 23.5°C 33.3°C 4 289.9 75% / 75% 37.4 60.8°C 23.4°C 37.4°C 5 345.1 75% / 75% 37.4 67.4°C 23.3°C 44.1°C 6 117.1 100% / 100% 43.3 40.9°C 23.3°C 17.6°C 7 175.4 100% / 100% 43.3 47.4°C 23.3°C 24.1°C 8 232.1 100% / 100% 43.3 53.3°C 23.2°C 30.1°C 9 289.9 100% / 100% 43.3 58.4°C 23.3°C 35.1°C 10 345.1 100% / 100% 43.3 63.7°C 23.2°C 40.5°C * Fan A / B: PUW2-12025-MR-PWM, Akasa Viper 120 mm ** Measured at 0.5m distance Ούτε με δύο ανεμιστήρες δεν κατάφερε να αποδώσει όπως πρέπει η Shadow Rock, παρόλο τον τεράστιο όγκο της και το αντίστοιχα μεγάλο βάρος. Από ότι φαίνεται κάτι δεν πάει καλά με τη σχεδίαση της και δεν την αφήνει να αποδώσει όπως θα έπρεπε. Πραγματικά δεν περιμέναμε τόσο χαμηλές επιδόσεις από μια ψύκτρα που ζυγίζει αρκετά πάνω από ένα κιλό. Στην αρχή νομίζαμε ότι έφταιγε ο σχετικά αδύναμος ανεμιστήρας αλλά ακόμη και με την προσθήκη του αρκετά δυνατού Akasa Viper τα πράγματα δεν βελτιώθηκαν σημαντικά. [BREAK=Συγκεντρωτικά Γραφήματα] Στο παρακάτω γράφημα απεικονίζεται η απόδοση της υπό δοκιμή ψύκτρας σε σχέση με όλες τις υπόλοιπες που έχουμε δοκιμάσει μέχρι στιγμής, οι οποίες έχουν αντέξει τη μέγιστη ισχύ του Jalapeno. Η Dark Rock Pro 2 τα πήγε πολύ καλά απέναντι στον ανταγωνισμό μιας και σημείωσε πολύ μικρή διαφορά από τις κορυφαίες αερόψυκτρες. Βέβαια με τον τεράστιο όγκο που διαθέτει περιμέναμε να βγει πρώτη αλλά από ότι φαίνεται οι αδύναμοι ανεμιστήρες δε βοήθησαν σε αυτό. Από την άλλη η Shadow Rock 2 κατέλαβε την τελευταία θέση του παραπάνω γραφήματος, κάτι που δε συμβαδίζει με τον όγκο και το βάρος της. Προφανώς η Be Quiet! πρέπει να πάει πίσω στο σχεδιαστήριο και να κάνει ριζικές αλλαγές στη σχεδίαση της Shadow Rock, έτσι ώστε να της χαρίσει την απόδοση που πρέπει. Το γράφημα που ακολουθεί αναπαριστά το επίπεδο του θορύβου που εκλύει η ψύκτρα της δοκιμής σε σχέση με άλλες ψύκτρες που έχουν μετρηθεί κάτω από παρόμοιες συνθήκες. Ως γνήσια προϊόντα της Be Quiet! και οι δύο ψύκτρες τα πήγαν πολύ καλά σε αυτό τον τομέα. Βέβαια στην περίπτωση της Shadow Rock δε μας λέει και πολλά ο χαμηλός θόρυβος μιας και οι επιδόσεις της δεν ήταν καθόλου καλές. Αυτό έλειπε με τόσο όγκο και τις χαμηλές επιδόσεις που σημείωσε να έκανε και θόρυβο. Τότε θα λέγαμε ότι πέσαμε σε χαλασμένο sample. [BREAK=Συμπεράσματα] H Be Quiet! εξειδικεύεται στην κατασκευή αθόρυβων εξαρτημάτων για υπολογιστές και οι δύο ψύκτρες της σημερινής δοκιμής αποτελούν τρανή απόδειξη αυτού. Στην περίπτωση της Dark Rock Pro 2 μόνο καλά λόγια μπορώ να πω μιας και οι επιδόσεις της ήταν κορυφαίες και συνδυάστηκαν με ιδιαίτερα χαμηλό θόρυβο. Επίσης οι ανεμιστήρες που την εξοπλίζουν είναι υπέρ-υψηλής ποιότητας και σε γενικές γραμμές το όλο σύνολο είναι πολύ εμφανίσιμο και κρύβει επιμελώς τον όγκο του, λόγο του μαύρου χρωματισμού. Τα κύρια μειονεκτήματα που εντόπισα είναι ο τεράστιος όγκος και το αντίστοιχα μεγάλο βάρος, που θα προβληματίσουν πολλούς χρήστες και θα απαιτήσουν για κουτί με μεγάλες εσωτερικές διαστάσεις. Επίσης, η Be Quiet! κανονικά θα έπρεπε να παρέχει ένα σετ από universal ελάσματα που να καλύπτουν τουλάχιστον όλα τα Intel sockets και όχι διαφορετικά για κάθε socket. Έτσι η εγκατάσταση θα γινόταν ακόμη πιο απλή. Τέλος, η τιμή της Dark Rock Pro 2 σίγουρα είναι υψηλή αλλά δεδομένης της υψηλής ποιότητας κατασκευής αλλά και των ανεμιστήρων που την εξοπλίζουν θεωρώ ότι τα αξίζει τα λεφτά της. Αν σας αρέσει η εμφάνιση της και είναι συμβατή με το κουτί, μητρική και τις μνήμες σας και θέλετε απόλυτες επιδόσεις με πολύ χαμηλό θόρυβο τότε είναι μια άριστη επιλογή. Από την άλλη η Shadow Rock 2 δε με εντυπωσίασε. Το αντίθετο θα έλεγα μιας και περίμενα πολύ καλύτερες επιδόσεις δεδομένου του τεράστιου όγκου και βάρους της. Δυστυχώς η συγκεκριμένη ψύκτρα δεν ανταποκρίθηκε στις προσδοκίες μου και τερμάτισε τελευταία στα γραφήματα επίδοσης, σε σχέση με όλες τις υπόλοιπες που έχω δοκιμάσει μέχρι στιγμής στο Jalapeno. Προφανώς κάτι δεν πάει καλά με τη σχεδίαση της και η Be Quiet! πρέπει να το εξετάσει όσο το δυνατόν γρηγορότερα αυτό. Ίσως τα heatpipes δεν επαρκούν για αυξημένα θερμικά φορτία και σίγουρα τα αραιά πτερύγια δεν είναι ικανά να απομακρύνουν τη θερμότητα που τα παραπάνω αναπτύσουν, με αποτέλεσμα οι θερμοκρασίες να εκτοξεύονται. Επίσης η εγκατάσταση της δεν είναι και ότι το καλύτερο, λόγω του μηχανισμού στήριξης και του όγκου της ψύκτρας. Αν δε διαθέτετε τεράστιο κουτί ή αποσπώμενο tray μητρικής τότε θα περάσετε δύσκολα, προσπαθώντας να εγκαταστήσετε τη συγκεκριμένη ψύκτρα. H Dark Rock Pro 2 της Be Quiet! κοστίζει 85€ (με ΦΠΑ) και τα πλεονεκτήματα / μειονεκτήματα της είναι τα παρακάτω: Πλεονεκτήματα Κορυφαίες επιδόσεις Αθόρυβη λειτουργία Ποιότητα κατασκευής Συνοδεύεται από δύο ανεμιστήρες εξαιρετικής ποιότητας Αρκετά εύκολη εγκατάσταση (αν και θα μπορούσε να ήταν ακόμη πιο εύκολη) Εμφάνιση Έρχεται με τους ανεμιστήρες ήδη τοποθετημένους Μειονεκτήματα Τεράστιος όγκος/βάρος Θα μπορούσε να έχει έναν universal μηχανισμό στήριξης για όλα τα sockets Δεδομένου όλων των παραπάνω, η βαθμολογία που αποσπά η Dark Rock Pro 2 είναι: H Shadow Rock 2 της Be Quiet! κοστίζει 52.6€ (με ΦΠΑ) και τα πλεονεκτήματα / μειονεκτήματα της είναι τα παρακάτω: Πλεονεκτήματα Αθόρυβη λειτουργία Πολύ καλή ποιότητα κατασκευής Συμπαθητική εμφάνιση Ο ανεμιστήρας είναι πρώτο-τοποθετημένος Μειονεκτήματα Επιδόσεις Μεγάλος όγκος/βάρος Η εγκατάσταση με τη μητρική εντός κουτιού είναι δύσκολη Δε συνοδεύεται από εξαρτήματα για την τοποθέτηση και δεύτερου ανεμιστήρα Δεδομένου όλων των παραπάνω, η βαθμολογία που αποσπά η Shadow Rock είναι: Εδώ τέλειωσε και η σημερινή παρουσίαση. Ευχαριστούμε θερμά την Be Quiet! για τη διάθεση των δειγμάτων. (crmaris)
  25. Μέχρι στιγμής έχουμε πάρει σβάρνα όλες τις Mugen ψύκτρες αφού σας έχουμε παρουσιάσει τις Mugen 2 και Mugen 3 και τώρα ήρθε και η σειρά της Mugen 4 για να ολοκληρωθεί το πακέτο. Τα προϊόντα της εταιρίας Scythe χαρακτηρίζονται από υψηλό λόγο απόδοσης/τιμής και όλοι οι πρόγονοι της Mugen 4 σημείωναν πολύ καλές επιδόσεις, που πολλές φορές έφερναν σε δύσκολη θέση πολύ πιο ακριβά προϊόντα και με κατά πολύ μεγαλύτερο όγκο και βάρος. Βλέπετε ο όγκος δεν είναι το παν σε μια ψύκτρα αλλά η σωστή και αποδοτική σχεδίαση είναι αυτή που μετρά περισσότερο. Και η Scythe με την τόσο μεγάλη εμπειρία που έχει αποκτήσει όλα αυτά τα χρόνια γνωρίζει πολύ καλά τη δουλειά της και αποφεύγει τα στραβοπατήματα. Στη σημερινή δοκιμή θα διαπιστώσουμε αν η Mugen 4 συνεχίζει επάξια την παράδοση των προκατόχων της. Ένα είναι πάντως σίγουρο, η εμφάνιση της αυτή τη φορά είναι πολύ πιο ελκυστική χάρις στη μοντέρνα σχεδίαση που υιοθετήθηκε, η οποία πέραν ομορφιάς προσφέρει και υψηλότερες επιδόσεις τουλάχιστον σύμφωνα με τα λεγόμενα του κατασκευαστή. Η συγκεκριμένη σχεδίαση ονομάζεται T-M.A.P.S (Three-dimensional Multiple Airflow Pass- through Structure) και αυξάνει τη ροή του αέρα ανάμεσα στα πτερύγια, οπότε και βελτιώνει τις επιδόσεις ειδικά όταν ο ανεμιστήρας λειτουργεί σε χαμηλές στροφές. Αυτό επιτρέπει τη χρησιμοποίηση χαμηλόστροφων ανεμιστήρων που συμβάλουν καθοριστικά στην αθόρυβη λειτουργία. Βέβαια απομένει να δούμε και στην πράξη αν η σχεδίαση T-M.A.P.S αποδίδει σωστά, τόσο σε χαμηλές στροφές όσο και σε υψηλότερες για την επίτευξη καλών επιδόσεων. [BREAK=Τεχνικά Χαρακτηριστικά] Τα επιμέρους τεχνικά χαρακτηριστικά της Mugen 4 παρατίθενται στον παρακάτω πίνακα. Specifications Scythe Mugen 4 Socket compatibility Intel: LGA2011, 1366, 1156, 1155, 1150, LGA775 AMD: AM2, AM2+, AM3, AM3+, FM1, FM2 Weight (without fan) 625 g Material Base: Copper Fins: Aluminum Alloy Heatpipes 6 Max supported Fans 2 Equipped Fans 1 Fan compatibility 120x120x25mm Dimensions (without fan) 130 mm (W) x 156.45 mm (H) x 88 mm (D) Warranty 2 years Price 40.5€ (including 23% VAT) Η Mugen 4 διαθέτει αρκετά μαζεμένες διαστάσεις και το ύψος της είναι κάτω των 16 εκατοστών, το όριο που έχουν πολλά κουτιά στο ύψος της ψύκτρας. Υποστηρίζει όλα τα sockets χάρις στον εξελιγμένο μηχανισμό στήριξης που διαθέτει και ο αριθμός των θερμό-αγωγών παραμένει στους έξι, όπως στην Mugen 3. Επίσης από το εργοστάσιο έρχεται με ένα μόνο ανεμιστήρα, μιας και λόγω σχεδίασης δεν απαιτείται μεγάλη ροή αέρα για να αποδώσει σωστά, αλλά αν θέλετε μπορείτε να τοποθετήσετε και δεύτερο. Τέλος, η τιμή της την κατατάσσει στη μεσαία κατηγορία, οπότε δε χρειάζεται να επιτύχει κορυφαίες επιδόσεις για να σημειώσει μεγάλο λόγο τιμής/απόδοσης. Τα χαρακτηριστικά του ανεμιστήρα (GlideStream 120 PWM - SY1225HB12SM-P) με τον οποίο εξοπλίζεται η Mugen 4 φαίνονται στον πιο κάτω πίνακα. Scythe Mugen 4 Fan Specifications Bearing Sleeve Voltage Range 12 V Rotational Speed 400 ~ 1400 R.P.M. Airflow 20,7 ~ 79 CFM Static Pressure 1,18 ~ 15,3 Pa / 0,12 ~ 1,56 mmH2O Life Expectance 30000 h Noise Level 5,3 ~ 28 dBA Connector 4 Pin Dimensions 120(H) x 120(D) x 25(W) mm Ο ανεμιστήρας που συνοδεύει την Mugen 4 είναι πολύ πιο αδύναμος από αυτόν του προηγούμενου μοντέλου (0,18 Α έναντι 0,39 Α) και χρησιμοποιεί, όπως και ο προκάτοχος του, sleeve bearing σε μια προσπάθεια να κρατηθεί το κόστος χαμηλά. Σε γενικές γραμμές είναι ένας χαμηλής ταχύτητας ανεμιστήρας ο οποίος όμως καταφέρνει και σπρώχνει αρκετό αέρα στις μέγιστες στροφές λειτουργίας του, τουλάχιστον σύμφωνα με τα λεγόμενα του κατασκευαστή. Το κύριο πλεονέκτημα του είναι ο χαμηλός ο θόρυβος λειτουργίας, αλλά αυτό είναι κάτι που θα επιβεβαιώσει (ή όχι) στην πράξη ο εξοπλισμός μας. Τέλος, ο έλεγχος των στροφών του ανεμιστήρα γίνεται μέσω PWM παλμών οπότε αν τον συνδέσετε σε ένα κατάλληλο fan header, μέσω του bios ή ειδικού λογισμικού θα μπορέσετε να φτιάξετε το προφίλ λειτουργίας που σας βολεύει. [BREAK= Συσκευασία και παρελκόμενα] Η Mugen έρχεται μέσα σε μια μικρή συσκευασία με ωραία και πολύχρωμα γραφικά. Στο μπροστινό μέρος βρίσκουμε μια κοντινή φωτογραφία της ψύκτρας και στο κάτω αριστερό μέρος γίνεται αναφορά στον αριθμό των heatpipes—τα οποία είναι έξι—καθώς και στο γεγονός ότι παρέχεται υποστήριξη για το socket 1150. Σε αυτή την πλευρά η Scythe μας εξηγεί μέσω ειδικών σχεδίων τη λειτουργία του καινούριου μηχανισμού στήριξης (H.P.M.S.) που εξοπλίζει την Mugen 4 καθώς και τα πλεονεκτήματα της σχεδίασης της ψύκτρας. Τέλος, οι τελευταίες δύο φωτογραφίες δείχνουν τον PWM ανεμιστήρα και τονίζουν το γεγονός ότι η ψύκτρα μπορεί να δεχθεί και δεύτερο, αν θέλετε υψηλότερες επιδόσεις. Στο πίσω μέρος της συσκευασίας βρίσκουμε πληροφορίες σχετικά με την εγγύηση του προϊόντος, σε τρεις γλώσσες. Εδώ θα βρείτε ένα άκρως χρήσιμο σχεδιάγραμμα που περιγράφει τις επιμέρους διαστάσεις της ψύκτρας. Επίσης υπάρχει και ένας πίνακας που περιέχει τα χαρακτηριστικά της Mugen 4 και του ανεμιστήρα που τη συνοδεύει. Στο πάνω μέρος της συσκευασίας υπάρχει ένα εικονίδιο που μας πληροφορεί ότι μέσα στο κουτί περιλαμβάνονται οδηγίες εγκατάστασης καθώς και θερμό-αγώγιμη πάστα. Ανοίγοντας το κουτί το πρώτο που αντικρίσαμε ήταν τα όμορφα καπάκια που καλύπτουν τα heatpipes της Mugen. Ο ανεμιστήρας μπορεί να φέρει ένα απλό sleeve-bearing αλλά διαθέτει ειδικά σχεδιασμένες λεπίδες και ελέγχεται μέσω PWM. Αυτό το μικρό άσπρο κουτί κρύβει όλη την προίκα της ψύκτρας, η οποία περιλαμβάνει ένα backplate, τα απαραίτητα ελάσματα για την τοποθέτηση σε Intel και AMD sockets, μία συσκευασία με θερμό-αγώγιμη πάστα μιας χρήσης, ένα σετ με ελάσματα για την τοποθέτηση του ανεμιστήρα, χωρίς να παρέχετε ένα έξτρα—δυστυχώ— για την τοποθέτηση και δεύτερου ανεμιστήρα και τέλος ένα φυλλάδιο με τις οδηγίες χρήσης και αρκετές βίδες. [BREAK=Η Mugen 4 κάτω από το φακό] Η T-M.A.P.S (Three-dimensional Multiple Airflow Pass- through Structure) σχεδίαση φαίνεται ξεκάθαρα στις παρακάτω φωτογραφίες. Σύμφωνα με την Scythe επιτρέπει την επίτευξη καλών επιδόσεων ακόμη και με ανεμιστήρες χαμηλής ροής αέρα. Βέβαια αυτό είναι κάτι που θα διαπιστώσουμε στην πράξη μιας και θα πάρουμε μετρήσεις τόσο με τον ανεμιστήρα να λειτουργεί σε χαμηλή ταχύτητα, όσο και στη μέγιστη του. Επίσης θα δοκιμάσουμε την Mugen και με δεύτερο ανεμιστήρα εγκατεστημένο, για να καταγράψουμε τη διαφορά στις επιδόσεις σε σχέση με τη στοκ διαμόρφωση. Η βάση της Mugen 4 φέρει δύο κατακόρυφες εξοχές, στις οποίες ασφαλίζει το κεντρικό έλασμα που τη στερεώνει στο socket. Η βάση διαθέτει αρκετά μεγάλο ύψος και τα heatpipes βρίσκονται πιο κοντά στο κάτω μέρος της, όπως είναι φυσικό. Εδώ φαίνεται καθαρά ο αριθμός των heatpipes και το πόσο στριμώχνονται για να περάσουν όλα μέσα από τη βάση. Ο πάτος της ψύκτρας είναι άψογα κατεργασμένος με αποτέλεσμα η βίδα, που επιλέξαμε ως μοντέλο, να καθρεφτίζεται τέλεια. Και μερικές φωτογραφίες με τον μικρό ανεμιστήρα τοποθετημένο. Τα ελάσματα είναι σχετικά κοντά οπότε απαιτείται λίγο παραπάνω δύναμη για την τοποθέτηση του, κάτι που ίσως δημιουργήσει πρόβλημα αν η εγκατάσταση γίνει με την ψύκτρα εντός του κουτιού. Το δείγμα μας είχε μερικά στραβωμένα πτερύγια, τα οποία όμως ισιώσαμε εύκολα, προτού προβούμε στην εγκατάσταση στο Jalapeno. [BREAK=Μετρήσεις] Όλες οι μετρήσεις θα πραγματοποιηθούν με τη βοήθεια του Jalapeno, ενός θερμομέτρου που μπορεί να παρακολουθήσει 2 θερμοκρασίες ταυτόχρονα και έχει τη δυνατότητα καταγραφής των μέγιστων-ελαχίστων τιμών, ενός Fluke 175 (για την ακριβή μέτρηση των Watts), ενός ταχομέτρου UNI-T UT372 και ενός CEM DT-8852 Sound Level Meter Datalogger. Θα υποβάλουμε την ψύκτρα σε πέντε διαφορετικά φορτία (117.1W, 175.4W, 232.1W, 289.9W και 345.1W) και με διαφορετικές ταχύτητες του/των ανεμιστήρων. Ακολουθεί ένας πίνακας με όλα τα στοιχεία που συλλέξαμε από τις μετρήσεις μας, με την ψύκτρα σε στοκ διαμόρφωση. Thermal and Acoustic Tests Scythe Mugen 4 Stock (1 fan) Test # Watts Fan Speed (RPM) Noise* (dBA) Heatsink Temperature Ambient Delta 1 117.1 1200 33.5 39.9°C 23.6°C 16.3°C 2 175.4 1200 33.5 46.2°C 23.5°C 22.7°C 3 232.1 1200 33.5 51.9°C 23.3°C 28.6°C 4 289.9 1200 33.5 57.6°C 23.7°C 33.9°C 5 345.1 1200 33.5 63.9°C 23.4°C 40.5°C 1 117.1 1415 36.7 38.5°C 23.5°C 15.0°C 2 175.4 1415 36.7 45.0°C 23.3°C 21.7°C 3 232.1 1415 36.7 50.0°C 23.4°C 26.6°C 4 289.9 1415 36.7 56.1°C 23.6°C 32.5°C 5 345.1 1415 36.7 61.1°C 23.5°C 37.6°C * Measured at 0.5m distance Το περιμέναμε για να πούμε την αλήθεια, λόγω του μικρότερου όγκου και του πολύ πιο αδύναμου ανεμιστήρα, αλλά δεν πιστεύαμε ότι η διαφορά με το προηγούμενο μοντέλο θα ήταν τόσο μεγάλη και θα άγγιζε τους 6,6°C σε πλήρες φορτίο με τον ανεμιστήρα και στις δύο περιπτώσεις να λειτουργεί στη μέγιστη ταχύτητά του. Από την άλλη όμως, η διαφορά στο θόρυβο είναι χαοτική με την Mugen 4 να σημειώνει 6 dBA χαμηλότερο θόρυβο, κάτι λογικό μιας και χρησιμοποιεί έναν πολύ πιο αδύναμο ανεμιστήρα. Υπόψιν ότι ανά 3 dBA ο θόρυβος διπλασιάζεται μιας και η συγκεκριμένη κλίμακα είναι λογαριθμική και όχι γραμμική. Φυσικά δεν αρκεστήκαμε στην στοκ διαμόρφωση αλλά τοποθετήσαμε και δεύτερο ανεμιστήρα στην Mugen και την μετρήσαμε με τέρμα τα γκάζια! Thermal and Acoustic Tests Scythe Mugen 4 (2 fans Push - Pull) Test # Watts Fan Speed (A/B)* Noise** (dBA) Heatsink Temperature Ambient Delta 1 117.1 100% / 100% 42 37.6°C 22.8°C 14.8°C 2 175.4 100% / 100% 42 43.1°C 22.7°C 20.4°C 3 232.1 100% / 100% 42 48.3°C 22.6°C 25.7°C 4 289.9 100% / 100% 42 53.0°C 22.7°C 30.3°C 5 345.1 100% / 100% 42 57.6°C 22.6°C 35.0°C * Fan A / B: Scthe SY1225HB12SM-P / Akasa DFS122512L-K ** Measured at 0.5m distance Με δύο ανεμιστήρες μικραίνει λίγο το χάσμα με την προηγούμενη Mugen 3 αλλά και πάλι η διαφορά είναι σημαντική εις βάρος της νεότερης. Αλλά και πάλι η καινούρια κερδίζει στον τομέα του θορύβου σημειώνοντας 6.6 dBA λιγότερα. Βέβαια για αυτούς που αρέσκονται στις απόλυτες επιδόσεις η διαφορά στο θόρυβο δε θα είναι αρκετός λόγος για να αγοράσουν την καινούρια Mugen 4. [BREAK=Συγκεντρωτικά Γραφήματα] Στο παρακάτω γράφημα απεικονίζεται η απόδοση της υπό δοκιμή ψύκτρας σε σχέση με όλες τις υπόλοιπες που έχουμε δοκιμάσει μέχρι στιγμής, οι οποίες έχουν αντέξει τη μέγιστη ισχύ του Jalapeno. Σε σχέση με το προηγούμενο μοντέλο το καινούριο δεν τα πήγε και τόσο καλά, μιας και η Scythe αυτή τη φορά έδωσε μεγαλύτερο βάρος στην αθόρυβη λειτουργία παρά στις απόλυτες επιδόσεις. Αυτό βέβαια δε θα χαροποιήσει πολλούς από εσάς, ειδικά αυτούς που εξασκούν το ευγενές άθλημα του υπερχρονισμού, αλλά από την άλλη αν θέλετε μια αρκετά καλή και ήσυχη ψύκτρα τότε θα σας ικανοποιήσει η καινούρια στρατηγική της Scythe, Το γράφημα που ακολουθεί αναπαριστά το επίπεδο του θορύβου που εκλύει η ψύκτρα της δοκιμής σε σχέση με άλλες ψύκτρες που έχουν μετρηθεί κάτω από παρόμοιες συνθήκες. Στον τομέα του θορύβου η Mugen 4 καταλαμβάνει τη δεύτερη θέση του παραπάνω γραφήματος, μια ανάσα πίσω από την κορυφαία Noctua NH-U14S. Όπως καταλαβαίνεται δύο καρπούζια κάτω από την ίδια μασχάλη δε χωράνε, όπως αναφέρει και η γνωστή λαϊκή ρήση, οπότε δεν μπορείς να έχεις κορυφαίες επιδόσεις και χαμηλό θόρυβο εκτός και αν χρησιμοποιείς τη διαστημική τεχνολογία της Noctua ή διαθέτεις τον τεράστιο όγκο και βάρος των Be Quiet Dark Rock Pro 2 και Thermalright Silver Arrow ψυκτρών. [BREAK=Συμπεράσματα] Η αλήθεια είναι ότι περίμενα η Mugen 4 να αποδίδει τουλάχιστον το ίδιο καλά με τον προκάτοχο της, που πραγματικά ήταν φονέας γιγάντων με τις άριστες επιδόσεις του. Το μεγάλο πρόβλημα όμως της Mugen 3 ήταν ότι για να επιτύχει τις καλές επιδόσεις της παρήγαγε υψηλό θόρυβο, οπότε δεν ήταν και η καλύτερη επιλογή για χρήστες που επιθυμούν αθόρυβη λειτουργία. Σε αυτό τον τομέα η Mugen 4 αρίστευσε μιας και σημείωσε μια από τις χαμηλότερες τιμές θορύβου, που έχουμε μετρήσει μέχρι στιγμής σε ψύκτρα. Από την άλλη όμως ο αδύναμος ανεμιστήρας και η μειωμένη επιφάνεια/όγκος οδήγησαν σε μεγάλη πτώση επιδόσεων, που θα αποθαρρύνει αρκετούς από την αγορά της. Βέβαια όλα αποτελούν θέμα προτεραιοτήτων, οπότε αν θέλετε κορυφαίες επιδόσεις τότε πρέπει να κοιτάξετε αλλού, αλλά αν επιθυμείτε αξιοπρεπείς επιδόσεις με πολύ χαμηλό θόρυβο τότε η Mugen 4 είναι καλή επιλογή και διατίθεται σε μια αρκετά καλή τιμή, η οποία αυτή την περίοδο είναι χαμηλότερη από αυτή της Mugen 3! Τελικά στη σημερινή δοκιμή γίνανε πολλές ανατροπές αλλά ευτυχώς το Jalapeno και ο υπόλοιπος εξοπλισμός, για άλλη μια φορά καθάρισε το πεδίο έτσι ώστε να διαλέξετε με περισσότερη ευκολία την επόμενη ψύκτρα που θα δροσίσει τον επεξεργαστή σας. H Mugen 4 της Scythe κοστίζει 40,5€ (με 23% ΦΠΑ) και τα πλεονεκτήματα / μειονεκτήματα της είναι τα παρακάτω: Πλεονεκτήματα Προσιτή τιμή Ιδιαίτερα ήσυχη λειτουργία Μαζεμένες διαστάσεις PWM ανεμιστήρας Ξεχωριστή σχεδίαση Μειονεκτήματα Οι επιδόσεις είναι χαμηλότερες σε σχέση με τον προκάτοχο της Δεν περιλαμβάνονται ελάσματα για την τοποθέτηση και δεύτερου ανεμιστήρα Δεδομένων όλων των παραπάνω, η βαθμολογία που αποσπά η Mugen 4 είναι: Εδώ τέλειωσε και η σημερινή παρουσίαση. Ευχαριστούμε θερμά την Scythe για τη διάθεση του δείγματος. (crmaris)
×
×
  • Create New...

Important Information

By using this site, you agree to our Terms of Use.